Ứng dụng tối đa công nghệ thông tin trong thống kê hải quan

Hồng Vân
(TBTCO) - Theo nhận định của các chuyên gia quốc tế, Việt Nam thuộc nhóm 4 nước hàng đầu trong ASEAN về thống kê hàng hóa xuất - nhập khẩu. Nhiều năm qua những thông tin thống kê về xuất - nhập khẩu hàng hóa do ngành Hải quan thu thập và cung cấp đã góp phần rất lớn trong việc hoạch định chính sách và phục vụ điều hành quản lý vĩ mô. Đây cũng là kênh thông tin quan trọng đối với cộng đồng doanh nghiệp.
aa

Căn cứ để xây dựng các báo cáo

Thống kê nhà nước về hải quan nói chung và thống kê hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu nói riêng là một trong những nhiệm vụ chính của ngành Hải quan. Trong nhiều năm qua, thông tin về xuất khẩu, nhập khẩu hàng hoá do ngành Hải quan thu thập và cung cấp đã có đóng góp lớn trong việc hoạch định chính sách và phục vụ điều hành, quản lý vĩ mô nền kinh tế của lãnh đạo Đảng và Nhà nước, Văn phòng Chính phủ, Bộ Tài chính, Bộ Công thương, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Ngân hàng Nhà nước, Tổng cục Thống kê, ngành Hải quan và các cơ quan khác của Chính phủ. Diễn biến hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam ngày càng nhận được nhiều mối quan tâm của rất nhiều tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước.

Các thông tin thống kê được Tổng cục Hải quan cập nhật rất chi tiết trên trang điện tử.
Các thông tin thống kê được Tổng cục Hải quan cập nhật rất chi tiết trên trang điện tử.

Với mục đích thông tin rộng rãi những số liệu thống kê mới nhất và cập nhật nhất, Tổng cục Hải quan đã đưa thông tin thống kê hàng hoá xuất khẩu, nhập khẩu cập nhật theo tháng sau chu kỳ thống kê trên Trang thông tin điện tử hải quan tại chuyên mục “Thống kê Hải quan”, tại địa chỉ ww.customs.gov.vn.

Các thông tin được công bố gồm: thông tin tổng hợp kim ngạch và một số mặt hàng xuất khẩu, nhập khẩu chủ yếu theo hàng kỳ (15 ngày) và tháng; thông tin tổng hợp kim ngạch và một số mặt hàng xuất khẩu, nhập khẩu chủ yếu giữa Việt Nam và các nước đối tác thương mại lớn của Việt Nam theo định kỳ hàng tháng. Đồng thời trang thông tin còn có đánh giá, phân tích khái quát những nét chính về diễn biến xuất nhập khẩu trong tháng và từ đầu năm tới tháng báo cáo; các bài viết theo chủ đề liên quan đến hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu hàng hoá đang được dư luận quan tâm; các bài viết liên quan đến thống kê hải quan và phổ biến phương pháp luận, kỹ thuật nghiệp vụ thống kê hải quan nói chung và thống kê hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu nói riêng,…

Kể từ năm 1996 đến nay, thống kê xuất nhập khẩu của ngành Hải quan là một căn cứ xây dựng chính sách xuất nhập khẩu. Đặc biệt, khi Việt Nam đang hội nhập sâu rộng như hiện nay. Đây cũng là căn cứ để xây dựng các chính sách tài khóa tài chính tiền tệ, là dữ liệu để cộng đồng doanh nghiệp phân tích thị trường.

Công nghệ thông tin được ngành Hải quan áp dụng thời gian qua cũng chủ yếu và trước hết để phục vụ công tác thống kê. Đến nay, 100% hoạt động thống kê đã được ứng dụng công nghệ thông tin. Nhờ ứng dụng công nghệ thông tin mà hiện nay các con số thống kê về xuất nhập khẩu hàng hóa của hải quan đã được công bố sớm hơn ba ngày so trước đây. Đồng thời, hàng ngày đều có những báo cáo nhanh gửi lên Chính phủ để phục vụ công tác điều hành.

Hướng tới phân tích chuyên đề, chuyên sâu

Theo ông Nguyễn Việt Hùng - Trưởng phòng Thống kê, Cục Công nghệ thông tin và thống kê hải quan, Tổng cục Hải quan, ngành Hải quan đang nghiên cứu các công nghệ đột phá từ cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4 như: trí tuệ nhân tạo, vạn vật kết nối,… để phân tích các dữ liệu thống kê hải quan. Các dữ liệu này dung lượng rất lớn và đa dạng về mặt cấu trúc để phục vụ việc đưa ra các quyết định nghiệp vụ hải quan một cách hiệu lực, hiệu quả, cũng như đáp ứng yêu cầu quản lý của các bộ ngành liên quan, đặc biệt là Chính phủ.

Trong giai đoạn năm 2016 tới 2020, thống kê hải quan được đánh giá là cơ quan thống kê hàng đầu trong hệ thống các bộ, ngành. Tới đây, thống kê hải quan sẽ không chỉ gói gọn ở những thông tin định kỳ mà còn hướng tới những phân tích chuyên đề, chuyên sâu bám sát các vấn đề nóng liên quan tới hoạt động xuất nhập khẩu.

Bên cạnh công nghệ, một điểm quan trọng sẽ được tập trung là tổ chức đào tạo đội ngũ cán bộ, công chức nhận thức về cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, có kiến thức cơ bản về chuyển đổi số, có kỹ năng làm việc trên môi trường số, có kỹ năng khai thác, thống kê nhà nước về hải quan, kỹ năng năng lực phân tích, xử lý dữ liệu số để đẩy mạnh công tác này.

Câu chuyện về thống kê hải quan vốn tưởng chỉ là những con số khô khan, nhưng với những nỗ lực đổi mới không ngừng, những số liệu thống kê này đang ngày càng đưa đến những thông tin thú vị, sinh động về bức tranh kinh tế của đất nước và tạo hiệu quả quản lý ngày càng cao.

Dữ liệu chia sẻ từ Tổng cục Hải quan ngày càng kịp thời hơn

"Tổng cục Thống kê hàng tháng, hàng quý, hàng năm đều tổng hợp công vụ báo cáo về tình hình kinh tế xã - hội. Đây là những báo cáo quan trọng giúp đánh giá các cân đối lớn, đánh giá chỉ tiêu tăng trưởng của nền kinh tế, phục vụ sự lãnh đạo điều hành từ trung ương tới địa phương, trong đó không thể thiếu những thống kê của cơ quan hải quan. Thời gian qua, công tác phối hợp và chia sẻ dữ liệu từ Tổng cục Hải quan ngày càng kịp thời hơn, nhanh hơn, với những số liệu khá chi tiết trong một hệ thống dữ liệu rất khổng lồ, giúp chúng tôi có thể kịp thời xây dựng báo cáo định kỳ" - Bà Đỗ Thị Ngọc - Vụ trưởng Vụ Thống kê, tổng hợp và phổ biến thông tin thống kê, Tổng cục Thống kê

Hồng Vân

Đọc thêm

Hải quan Việt Nam: "Điểm tựa" của dòng chảy thương mại trong kỷ nguyên số

Hải quan Việt Nam: "Điểm tựa" của dòng chảy thương mại trong kỷ nguyên số

(TBTCO) - 81 năm xây dựng và trưởng thành, đặc biệt từ sau ngày thống nhất đất nước, Hải quan Việt Nam đã chuyển từ kiểm soát biên giới kinh tế sang kiến tạo thuận lợi thương mại và bảo đảm an ninh kinh tế. Trên nền tảng cải cách và chuyển đổi số, Hải quan luôn đồng hành cùng sự phát triển mạnh mẽ của nền kinh tế đất nước.
Ngành Thuế luôn tiên phong vì một Việt Nam hùng cường

Ngành Thuế luôn tiên phong vì một Việt Nam hùng cường

(TBTCO) - Gắn bó với từng chặng đường lịch sử của dân tộc, ngành Thuế Việt Nam được ví như mạch máu nuôi dưỡng sự cân bằng và phát triển của đất nước. Không chỉ thu đúng, thu đủ, thu kịp thời các nguồn thu cho ngân sách, ngành Thuế còn luôn đồng hành với doanh nghiệp và người dân, khuyến khích đổi mới sáng tạo, thúc đẩy doanh nghiệp phát triển bền vững, qua đó góp phần xây dựng đất nước thêm hùng cường.
Quảng Ninh: Miễn phí hạ tầng cửa khẩu với hàng nhập khẩu

Quảng Ninh: Miễn phí hạ tầng cửa khẩu với hàng nhập khẩu

(TBTCO) - Nghị quyết 04/2026/NQ-HĐND của HĐND tỉnh Quảng Ninh (có hiệu lực từ 28/4/2026 đến hết 31/12/2028) sửa đổi, bổ sung quy định về phí hạ tầng cửa khẩu, trong đó áp dụng mức thu 0 đồng/lượt phương tiện đối với xe vận chuyển hàng nhập khẩu thuộc diện chịu phí, tạo đột phá giảm chi phí logistics, thúc đẩy lưu thông hàng hoá.
Kịp thời đưa chính sách thuế vào cuộc sống, tạo động lực cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh phát triển

Kịp thời đưa chính sách thuế vào cuộc sống, tạo động lực cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh phát triển

(TBTCO) - Ngay sau khi Chính phủ ban hành Nghị định số 141/2026/NĐ-CP, Cục Thuế đã ban hành công điện chỉ đạo cơ quan thuế các cấp chủ động triển khai, thực hiện đồng bộ nghị định trong toàn ngành; đồng thời thực hiện hiệu quả các chính sách về miễn, giảm thuế, phí, lệ phí để hỗ trợ doanh nghiệp, người dân.
Nâng ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế lên 1 tỷ đồng: Điều hộ kinh doanh mong chờ đã thành hiện thực

Nâng ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế lên 1 tỷ đồng: Điều hộ kinh doanh mong chờ đã thành hiện thực

(TBTCO) - Ngày 29/4, Chính phủ ban hành Nghị định số 141/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 68/2026/NĐ-CP quy định về chính sách thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và Nghị định số 320/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp. Theo đó, ngưỡng doanh thu hộ kinh doanh không phải nộp thuế được nâng lên 1 tỷ đồng thay cho ngưỡng dưới 500 triệu đồng. Ngưỡng doanh thu mới được áp dụng từ ngày 1/1/2026.
Giải pháp nào để hạn chế “tác dụng phụ” của hóa đơn?

Giải pháp nào để hạn chế “tác dụng phụ” của hóa đơn?

(TBTCO) - Tại các hội nghị triển khai chính sách thuế và hóa đơn do cơ quan thuế tổ chức, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh (hộ kinh doanh) có doanh thu không quá 500 triệu đồng/năm phản ánh rằng việc họ không được sử dụng hóa đơn điện tử sẽ làm ảnh hưởng lớn đến hoạt động kinh doanh của họ.
Hải quan khu vực IV thu ngân sách hơn 3.300 tỷ đồng, thông quan hàng hoá đạt 25,3 tỷ USD

Hải quan khu vực IV thu ngân sách hơn 3.300 tỷ đồng, thông quan hàng hoá đạt 25,3 tỷ USD

(TBTCO) - Với kết quả thông quan cho kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 25,3 tỷ USD, tăng gần 60% và số thu ngân sách hơn 3.325 tỷ đồng trong 4 tháng đầu năm 2026, Hải quan khu vực IV tiếp tục khẳng định hiệu quả trong tạo thuận lợi thương mại gắn với quản lý chặt chẽ nguồn thu.
Chính sách thuế thu nhập cá nhân với khoản lợi tức cá nhân được nhận từ công ty tại nước ngoài

Chính sách thuế thu nhập cá nhân với khoản lợi tức cá nhân được nhận từ công ty tại nước ngoài

(TBTCO) - Cục Thuế cho biết, đơn vị nhận được văn bản của ông Phạm Hy Hiền có địa chỉ tại số 195 Nguyễn Hồng Đào, phường Tân Bình, TP. Hồ Chí Minh đề nghị hướng dẫn về chính sách thuế thu nhập cá nhân đối với thu nhập ông nhận được từ lợi tức của công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên tại nước ngoài.
Xem thêm