Xây dựng Cửa khẩu thông minh hiện đại, tiện ích, giảm thiểu phiền hà

Hồng Vân
(TBTCO) - Để nhanh chóng thực hiện Đề án thí điểm xây dựng Cửa khẩu thông minh thuộc cặp cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị (Việt Nam) - Hữu Nghị Quan (Trung Quốc), Bộ Tài chính, Tổng cục Hải quan và tỉnh Lạng Sơn đang gấp rút triển khai các nhiệm vụ.
aa
Xây dựng Cửa khẩu thông minh hiện đại, tiện ích, giảm thiểu phiền hà
Hải quan Lạng Sơn trao đổi kinh nghiệm với Hải quan Nam Ninh (Trung Quốc) về xây dựng Hải quan số. Ảnh Tô Hà.

Phấn đấu tăng năng lực thông quan gấp 4-5 lần

Chính phủ đã phê duyệt Đề án thí điểm xây dựng Cửa khẩu thông minh tại Lạng Sơn. Theo đó, thí điểm xây dựng Cửa khẩu thông minh tại đường chuyên dụng vận chuyển hàng hoá khu vực mốc 1119 - 1120 và đường chuyên dụng vận chuyển hàng hoá khu vực mốc 1088/2 - 1089 thuộc cặp cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị (Việt Nam) - Hữu Nghị Quan (Trung Quốc).

Áp dụng riêng biệt với một số mặt hàng cụ thể

Mô hình Cửa khẩu thông minh thực hiện trong một phạm vi tách biệt, khép kín, áp dụng đối với một số chủng loại mặt hàng cụ thể trong thời gian thí điểm. Bên cạnh đó, phương thức giao nhận hàng hóa truyền thống vẫn được duy trì hoạt động đồng thời. Các mặt hàng lựa chọn thực hiện thông quan theo mô hình Cửa khẩu thông minh gồm: hoa quả, linh kiện điện tử xuất khẩu của Việt Nam, các nước ASEAN và mặt hàng linh kiện điện tử nhập khẩu từ Trung Quốc…

Đề án này đặt ra mục tiêu khẳng định khu vực này là cửa ngõ quan trọng thông thương hàng hóa của các nước ASEAN với thị trường Trung Quốc và các nước khác. Đồng thời, xây dựng cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị trở thành “cửa khẩu kiểu mẫu”, cửa khẩu đường bộ tiên tiến nhất ASEAN phát triển dựa trên ứng dụng công nghệ cao, có hệ thống giao thông đường bộ hiện đại kết nối với cảng biển, sân bay; hình thành trung tâm thương mại giao thương hàng hóa đường bộ lớn nhất của Việt Nam với các nước ASEAN, Trung Quốc và ngược lại.

Đề án đặt ra chỉ tiêu phấn đấu đến năm 2030, nâng cao năng lực thông quan tại đường chuyên dụng vận chuyển hàng hoá khu vực mốc 1119 - 1120 và đường chuyên dụng vận chuyển hàng hoá khu vực mốc 1088/2 - 1089 gấp 4 - 5 lần so với thời điểm hiện nay. Đường chuyên dụng vận chuyển hàng hoá khu vực mốc 1119 - 1120 tăng từ 800 xe/ngày lên 3.000 - 3.500 xe/ngày; đường chuyên dụng vận chuyển hàng hoá khu vực mốc 1088/2 - 1089 tăng từ 400 xe/ngày lên 2.000 - 2.500 xe/ngày.

Ngoài ra, phấn đấu đưa tổng kim ngạch xuất nhập khẩu tất cả các loại hình qua đường chuyên dụng vận chuyển hàng hoá khu vực mốc 1119 - 1120 đạt khoảng 85 tỷ USD, qua đường chuyên dụng vận chuyển hàng hoá khu vực mốc 1088/2 - 1089 đạt khoảng 25 tỷ USD.

Việc thí điểm xây dựng mô hình này ở Hữu Nghị cũng có một số điểm thuận lợi. Trước tiên là nền tảng cửa khẩu số của tỉnh Lạng Sơn đã kết nối với hệ thống của Tổng cục Hải quan và hệ thống đăng kiểm của Bộ Giao thông vận tải. Đến nay, cửa khẩu số vẫn duy trì hoạt động ổn định, có 2.092 tài khoản đăng ký sử dụng; 100% doanh nghiệp khai báo trực tuyến. Đây sẽ là một cơ sở dữ liệu quan trọng để cung cấp cho quá trình xây dựng Cửa khẩu thông minh.

Bên cạnh đó, theo Phó Cục trưởng Cục Hải quan Lạng Sơn Nguyễn Anh Tài, chất lượng dịch vụ vận tải hàng hóa xuất nhập khẩu, dịch vụ hải quan nói chung của Lạng Sơn ngày càng được nâng cao, phù hợp với nhu cầu của chủ hàng, doanh nghiệp trong nước và đối tác Trung Quốc. Với những hiệu quả đạt được thời gian qua, những kỳ vọng trong tương lai gần, doanh nghiệp sẽ tiết kiệm hơn nữa thời gian, giảm tải áp lực công việc và chi phí trong bối cảnh hoạt động xuất nhập khẩu ngày càng sôi động, lượng hàng hóa tăng cao.

Điều chỉnh quy hoạch, hoàn thiện thể chế

Sau khi Đề án được phê duyệt, Bộ Tài chính (Tổng cục Hải quan) và các sở, ban, ngành tỉnh Lạng Sơn đã gấp rút bắt tay vào công tác triển khai.

Ban Quản lý khu Kinh tế cửa khẩu Đồng Đăng (Lạng Sơn, Việt Nam) và Văn phòng cửa khẩu Khu tự trị dân tộc Choang (Quảng Tây, Trung Quốc) đã có nhiều cuộc hội nghị thảo luận song phương về việc thí điểm xây dựng Cửa khẩu thông minh.

Theo ông Vũ Quang Khánh, Phó Trưởng Ban Quản lý khu Kinh tế cửa khẩu Đồng Đăng, hiện nay các cơ quan đang thực hiện điều chỉnh quy hoạch có liên quan về xây dựng, đất đai, lập 3 dự án đầu tư hạ tầng tại 2 tuyến đường chuyên dụng mốc 1119-1120 và 1088/2-1089 để trình cấp có thẩm quyền phê duyệt. Tỉnh cũng đang báo cáo Thủ tướng Chính phủ cho phép đầu tư mở rộng đường chuyên dụng vận chuyển hàng hóa khu vực mốc 1119-1120 lên quy mô 14 làn xe ngay trong giai đoạn 1 (hoàn thành đầu tư trong quý II/2026).

Trong buổi khảo sát và làm việc với tỉnh Lạng Sơn về nội dung này hồi cuối tháng 9, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc đã chỉ đạo tỉnh nhanh chóng điều chỉnh quy hoạch chi tiết Khu kinh tế cửa khẩu Đồng Đăng – Lạng Sơn. Trong đó, Phó Thủ tướng yêu cầu tính toán kỹ lưỡng các yếu tố ảnh hưởng trình cấp có thẩm quyền phê duyệt; lập dự án khả thi, nhất là các công trình phụ trợ và công trình mở rộng tuyến đường chuyên dụng vận tải hàng hóa xuất nhập khẩu. Đặc biệt phải bảo đảm Cửa khẩu thông minh hiện đại, tiện ích, giảm thiểu phiền hà cho doanh nghiệp,… đáp ứng nhu cầu phát triển.

Cách đây vài ngày, Bộ Tài chính cũng ban hành Kế hoạch chi tiết để triển khai Đề án này. Trong đó, Bộ Tài chính sẽ chủ trì việc nâng cấp Cổng thông tin một cửa quốc gia. Cùng với đó, chủ trì xây dựng dự thảo Nghị định sửa đổi Nghị định 85/2019/NĐ-CP về việc thực hiện thủ tục hành chính đối với hàng hóa xuất nhập khẩu, quá cảnh; phương tiện vận tải xuất nhập cảnh, quá cảnh theo Cơ chế một cửa quốc gia, Cơ chế một cửa ASEAN; kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa xuất nhập khẩu, quá cảnh; quản lý để phù hợp với mô hình trao đổi dữ liệu hàng hóa xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và Trung Quốc.

Từ nay đến hết quý 1/2025, Tổng cục Hải quan cũng sẽ tiếp tục trao đổi, thống nhất với phía Hải quan Trung Quốc để thống nhất về chủng loại hàng hóa xuất nhập khẩu; nội dung, phương thức, tần suất tiếp nhận, xử lý dữ liệu thông tin tờ khai hải quan...

Hình thành trung tâm logistics quy mô, hiện đại tại Lạng Sơn

Lạng Sơn có một hệ thống cửa khẩu đa dạng với 2 cửa khẩu quốc tế, 1 cửa khẩu song phương và 9 cửa khẩu phụ. Lạng Sơn cũng có hệ thống giao thông quan trọng kết nối trong nước và quốc tế, thuận lợi cho phát triển kinh tế, giao lưu hàng hóa trong và ngoài tỉnh, tạo điều kiện cho phát triển xuất nhập khẩu của cả nước qua địa bàn và đầu cầu quan trọng kết nối khu mậu dịch tự do Trung Quốc - ASEAN và hành lang kinh tế Nam Ninh - Lạng Sơn - Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh.

Với vị trí “cầu nối” quan trọng như vậy, nên thời gian qua, hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa qua các cửa khẩu trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn rất sôi động. 9 tháng năm 2024, tổng kim ngạch hàng hóa xuất nhập khẩu của tất cả các loại hình qua địa bàn tỉnh Lạng Sơn đạt 46.362,2 triệu USD, tăng 29,5% so với cùng kỳ năm 2023. Chỉ tính riêng kim ngạch hàng hóa mở tờ khai tại Cục Hải quan Lạng Sơn 9 tháng qua cũng đạt 4.005 triệu USD, tăng 10,4% so với cùng kỳ năm 2023. Hiệu suất thông quan tại các cửa khẩu cũng khá cao, trung bình đạt khoảng 1.300 lượt xe/ngày, cao điểm lên đến gần 1.500 lượt xe/ngày.

Để hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa diễn ra thuận lợi, thông suốt và hiệu quả, tỉnh Lạng Sơn kêu gọi các doanh nghiệp đầu tư, cung ứng các dịch vụ logistics. Đến nay, trên địa bàn tỉnh có 39 doanh nghiệp đầu tư dịch vụ kho bảo quản hàng hóa, bãi xe tại khu vực cửa khẩu. Trong đó, các doanh nghiệp đã đầu tư xây dựng 28 kho bảo quản hàng hóa tại các cửa khẩu (8 kho lạnh và 20 kho hàng khô); 23 bến bãi xe phục vụ xe lưu chuyển xuất nhập khẩu hàng hóa. Các dịch vụ kho bảo quản hàng hóa, các bến, bãi xe tại cửa khẩu cơ bản đã được đầu tư xây dựng đảm bảo các quy chuẩn kỹ thuật, lưu thông hàng hóa an toàn theo quy định, qua đó đáp ứng tốt nhu cầu của các doanh nghiệp xuất nhập khẩu hàng hóa qua địa bàn.

Phát huy những kết quả đạt được, với định hướng hình thành trung tâm logistics tầm cỡ, thúc đẩy giao thương qua biên giới, tỉnh Lạng Sơn đã và đang tiếp tục chỉ đạo các sở, ban, ngành liên quan đẩy mạnh thu hút đầu tư, xây dựng và nâng cấp hạ tầng phục vụ hoạt động logistics.

Việc lưu thông hàng hóa xuất nhập khẩu thông suốt, logistics phát triển là nền tảng thuận lợi cho việc thí điểm thành công mô hình Cửa khẩu thông minh sau này./.

Hồng Vân

Đọc thêm

Quản lý thuế theo dòng tiền: Hết thời "ém" doanh thu, để ngoài sổ sách

Quản lý thuế theo dòng tiền: Hết thời "ém" doanh thu, để ngoài sổ sách

(TBTCO) - Khi mọi giao dịch đều được số hóa thông qua hóa đơn điện tử và thanh toán điện tử, cơ quan thuế có thể hình thành cơ sở dữ liệu phản ánh tương đối đầy đủ dòng doanh thu và dòng tiền của người nộp thuế. Điều này giúp giảm đáng kể tình trạng doanh thu “ngoài sổ sách”, hạn chế việc sử dụng nhiều tài khoản phân tán để che giấu dòng tiền hoặc trì hoãn ghi nhận nghĩa vụ thuế.
Doanh nghiệp siêu nhỏ được sử dụng người thân làm kế toán

Doanh nghiệp siêu nhỏ được sử dụng người thân làm kế toán

(TBTCO) - Bộ Tài chính vừa ban hành Thông tư số 58/2026/TT-BTC hướng dẫn chế độ kế toán cho doanh nghiệp siêu nhỏ. Điểm đáng chú ý là doanh nghiệp siêu nhỏ được bố trí người thân làm kế toán và áp dụng hệ thống sổ sách, báo cáo tài chính đơn giản kể từ ngày 1/7/2026.
Sửa đổi, bổ sung 5 thủ tục hành chính thuế liên quan đến hộ kinh doanh

Sửa đổi, bổ sung 5 thủ tục hành chính thuế liên quan đến hộ kinh doanh

(TBTCO) - Bộ Tài chính vừa ban hành Quyết định số 1272/QĐ-BTC công bố thủ tục hành chính được sửa đổi, bổ sung trong lĩnh vực quản lý thuế thuộc phạm vi chức năng quản lý của Bộ.
Kích hoạt cơ chế hỗ trợ 24/7 cho mô hình thông quan tập trung

Kích hoạt cơ chế hỗ trợ 24/7 cho mô hình thông quan tập trung

(TBTCO) - Trước thời điểm chính thức triển khai thông quan tập trung tại Chi cục Hải quan khu vực III từ ngày 1/6/2026, Cục Hải quan đã huy động lực lượng từ nhiều đơn vị nghiệp vụ tham gia tổ hỗ trợ thường trực 24/7 nhằm bảo đảm hoạt động thông quan diễn ra thông suốt ngay từ giai đoạn đầu vận hành.
Infographics: Các bước kê khai, nộp thuế đối với hoạt động cho thuê bất động sản

Infographics: Các bước kê khai, nộp thuế đối với hoạt động cho thuê bất động sản

(TBTCO) - Cục Thuế (Bộ Tài chính) vừa có hướng dẫn chi tiết cá nhân kê khai, nộp thuế đối với hoạt động cho thuê bất động sản.
Siết quản lý thuế thương mại điện tử từ dòng tiền số

Siết quản lý thuế thương mại điện tử từ dòng tiền số

(TBTCO) - Quy mô thị trường thương mại điện tử (TMĐT) Việt Nam vài năm trước chỉ khoảng 10 tỷ USD, đến năm 2025 đã tăng lên khoảng 31 tỷ USD và được dự báo có thể đạt 50 - 70 tỷ USD vào năm 2030. Đằng sau đà tăng trưởng mạnh mẽ ấy là sự thay đổi sâu sắc trong cách vận hành thị trường số, đặc biệt liên quan đến quản lý dữ liệu, hóa đơn điện tử và kiểm soát dòng tiền.
Hoàn thiện Luật Hải quan theo hướng số hóa, quản trị thông minh

Hoàn thiện Luật Hải quan theo hướng số hóa, quản trị thông minh

Chiều 27/5, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đặng Hoàng Oanh chủ trì Hội đồng thẩm định dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Hải quan. Phiên họp ghi nhận nhiều góp ý liên quan đến cơ chế phối hợp liên ngành, quản lý dữ liệu và hoàn thiện quy định đối với hoạt động thương mại điện tử xuyên biên giới.
Cục Hải quan tập huấn triển khai phần mềm quản lý, làm thủ tục đối với phương tiện vận tải xuất nhập cảnh

Cục Hải quan tập huấn triển khai phần mềm quản lý, làm thủ tục đối với phương tiện vận tải xuất nhập cảnh

(TBTCO) - Trong hai ngày 26 - 27/5/2026, Cục Hải quan tổ chức đào tạo, tập huấn cho công chức hải quan tại các khu vực có cửa khẩu biên giới đường bộ nhằm triển khai phần mềm quản lý, làm thủ tục đối với phương tiện vận tải xuất nhập cảnh, hướng tới mô hình quản lý tập trung trên nền tảng dữ liệu số.
Xem thêm

Mới nhất Đọc nhiều