Thay mặt Ban Bí thư, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú đã ký ban hành Chỉ thị số 04-CT/TW về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với hoạt động xuất bản trong tình hình mới.

Xuất bản được xác định là công cụ quan trọng trong giáo dục, đào tạo và là một bộ phận của ngành công nghiệp văn hóa

Xuất bản là một bộ phận quan trọng của nền văn hóa Việt Nam

Chỉ thị 04-CT/TW xác định rõ quan điểm chỉ đạo: Xuất bản là một lĩnh vực hoạt động tư tưởng sắc bén của Đảng, Nhà nước và nhân dân, có nhiệm vụ tuyên truyền, phổ biến, xây dựng và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước.

Xuất bản còn là một bộ phận quan trọng của nền văn hóa Việt Nam, xây dựng và bồi đắp nền tảng tri thức quốc gia, tạo lập giá trị xã hội, dẫn dắt, định hướng thẩm mỹ, nâng cao dân trí và phát triển văn hóa; xây dựng, bảo vệ, phát huy giá trị con người Việt Nam.

Theo đó, hoạt động xuất bản phải đáp ứng tốt nhu cầu đọc, học, giải trí và hưởng thụ văn hóa tinh thần của nhân dân; lấy người đọc làm trung tâm, từ đó xây dựng và phát triển văn hóa đọc trong xã hội.

Đồng thời, xuất bản được xác định là công cụ quan trọng trong giáo dục, đào tạo và là một bộ phận của ngành công nghiệp văn hóa, góp phần hình thành chuỗi giá trị nội dung số, tài sản số, nâng cao hiệu quả kinh tế và năng lực cạnh tranh quốc gia.

Xét về góc độ hội nhập toàn cầu, xuất bản là cánh cửa mở rộng giao lưu, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại; là công cụ ngoại giao văn hóa quan trọng, góp phần khẳng định và phát huy sức mạnh mềm văn hóa Việt Nam trên quốc tế.

Định hướng phát triển xuất bản theo hướng hiện đại, gắn với chuyển đổi số và kinh tế số

Chỉ thị 04-CT/TW xác định mục tiêu cho xuất bản đến năm 2030 đạt chuyển đổi số sâu rộng, đầu tư phát triển hạ tầng, nền tảng công nghệ, nội dung số; ưu tiên xuất bản các ấn phẩm số, số hóa theo hướng đa dạng, sáng tạo, hội nhập trong nước và quốc tế; ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn vào các khâu, các lĩnh vực của hoạt động xuất bản; phát triển hệ thống xuất bản đa phương tiện.

Song hành với chuyển đổi số là phát triển xuất bản điện tử, mục tiêu 100% nhà xuất bản tham gia xuất bản điện tử và ứng dụng chuyển đổi số trong quy trình xuất bản; 80% cơ sở in có công nghệ hiện đại, quy mô và là ngành công nghiệp phụ trợ quan trọng tới năm 2030.

Mục tiêu đến năm 2045, Việt Nam có hệ thống xuất bản, truyền thông phát triển mạnh, đa dạng, hiện đại, đáp ứng tốt nhu cầu đọc, học, giải trí và hưởng thụ văn hóa tinh thần của nhân dân trong kỷ nguyên mới; trở thành ngành kinh tế số, doanh nghiệp số xuất bản Việt Nam, có năng lực vươn ra toàn cầu; là trung tâm sáng tạo, giao lưu, hợp tác hàng đầu với các nước có hoạt động xuất bản, truyền thông lớn ở khu vực Đông Nam Á và quốc tế, góp phần nâng cao vị thế và ảnh hưởng của Việt Nam trên trường quốc tế.

9 nhóm nhiệm vụ và giải pháp

Để hiện thực hóa các mục tiêu đã đề ra, Chỉ thị nêu rõ 9 nhiệm vụ và các giải pháp. Trong đó có nhiệm vụ hoàn thiện hệ thống pháp luật về bảo vệ bản quyền, tăng cường bảo vệ quyền tác giả, nhất là bảo vệ bản quyền trong môi trường số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo; tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục, nâng cao nhận thức cộng đồng về tôn trọng quyền tác giả.

Nhằm phát triển xuất bản số, Chỉ thị 04-CT/TW nhấn mạnh cần xây dựng hạ tầng kỹ thuật số, nền tảng dữ liệu xuất bản số dùng chung toàn ngành. Ứng dụng trí tuệ nhân tạo, đa dạng hóa sản phẩm của xuất bản theo hướng số hóa. Khuyến khích doanh nghiệp công nghệ trong nước tham gia phát triển hệ sinh thái xuất bản số.

Một nhiệm vụ quan trọng khác được Chỉ thị nêu ra là xây dựng chiến lược phát triển xuất bản, định vị sản phẩm của xuất bản gắn với công nghiệp văn hóa, phát triển ngành xuất bản chuyên nghiệp, nhân văn, hiện đại.

Song song đó, Chỉ thị cũng nêu các nhiệm vụ và giải pháp liên quan tới mở rộng hợp tác quốc tế trong tất cả lĩnh vực của xuất bản; nuôi dưỡng và phát triển văn hóa đọc trong các tầng lớp nhân dân; thực hiện mô hình hợp tác công tư để lan tỏa giá trị văn hóa quốc gia; phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ yêu cầu phát triển giai đoạn mới.