Tầm nhìn 100 năm, lấy con người làm trung tâm

Trong thời gian qua, Hà Nội đã đạt nhiều thành tựu quan trọng, tiếp tục giữ vững vai trò là trung tâm chính trị - hành chính quốc gia, đồng thời là đầu tàu về kinh tế, văn hóa, giáo dục, khoa học và công nghệ. Kinh tế duy trì đà tăng trưởng khá; hạ tầng đô thị từng bước được cải thiện; diện mạo thành phố ngày càng hiện đại.

Các lĩnh vực văn hóa, giáo dục, y tế, khoa học công nghệ có nhiều chuyển biến tích cực; đời sống người dân được nâng lên; quốc phòng - an ninh được đảm bảo; đối ngoại và hội nhập quốc tế được mở rộng. Niềm tin xã hội được củng cố, góp phần nâng cao vị thế của Thủ đô.

Tuy nhiên, Bộ Chính trị cũng chỉ rõ những tồn tại, hạn chế còn kéo dài. Tốc độ tăng trưởng chưa tương xứng với tiềm năng; quy mô kinh tế chưa thật sự nổi bật trong khu vực. Công tác quy hoạch, quản lý đô thị còn bất cập; tình trạng ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường, ngập úng, an toàn thực phẩm vẫn là những vấn đề chưa được xử lý triệt để.

Bộ Chính trị đặt mục tiêu đưa Hà Nội gia nhập nhóm các thủ đô có mức sống cao và hạnh phúc hàng đầu thế giới. Ảnh TL

Bên cạnh đó, việc khai thác nguồn lực còn hạn chế; không gian phát triển đô thị chưa hợp lý, đặc biệt là không gian ngầm và các khu đô thị mới. Kinh tế số, xã hội số phát triển chưa tương xứng; văn hóa chưa thực sự trở thành động lực nội sinh cho tăng trưởng.

Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, Nghị quyết nhấn mạnh ý nghĩa chiến lược của việc xây dựng và phát triển Hà Nội, không chỉ đối với Thủ đô mà còn với toàn bộ nền kinh tế quốc gia.

Một trong những quan điểm xuyên suốt là lấy con người làm trung tâm, vừa là chủ thể, vừa là mục tiêu và động lực của phát triển. Văn hóa được xác định giữ vai trò nền tảng tinh thần, đồng thời là nguồn lực nội sinh và sức mạnh mềm, với hệ giá trị cốt lõi “Văn hiến - Bản sắc - Sáng tạo”.

Hà Nội được định hướng phát triển nhanh, bền vững, thông minh, hiện đại và bao trùm, gắn với chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, kinh tế tuần hoàn và thích ứng biến đổi khí hậu.

Đáng chú ý, quy hoạch Thủ đô được xác lập với tầm nhìn 100 năm, theo cấu trúc “đa tầng, đa lớp, đa cực, đa trung tâm”. Trong đó, sông Hồng giữ vai trò trục cảnh quan sinh thái - văn hóa chủ đạo, kết nối không gian phát triển của Hà Nội với các vùng trong nước và quốc tế.

Nghị quyết đưa ra các mục tiêu cụ thể theo từng giai đoạn. Giai đoạn 2026 - 2030, Hà Nội phấn đấu đạt tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân trên 11%/năm; đến năm 2030, quy mô GRDP vượt 113 tỷ USD, thu nhập bình quân đầu người tối thiểu 12.000 USD.

Giai đoạn 2031 - 2035, tăng trưởng tiếp tục duy trì từ 11% trở lên; quy mô GRDP đạt khoảng 200 tỷ USD; thu nhập bình quân đầu người đạt tối thiểu 18.800 USD.

Đến năm 2045, Hà Nội hướng tới trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo quan trọng của khu vực châu Á - Thái Bình Dương, với quy mô GRDP khoảng 640 tỷ USD, thu nhập bình quân đầu người tối thiểu 42.000 USD.

Tầm nhìn đến năm 2065, Thủ đô đặt mục tiêu đạt quy mô GRDP khoảng 1.920 tỷ USD, thu nhập bình quân đầu người tối thiểu 95.000 USD, qua đó gia nhập nhóm các thủ đô có mức sống cao và hạnh phúc hàng đầu thế giới.

Đột phá thể chế và mô hình phát triển

Để hiện thực hóa mục tiêu, Nghị quyết đề ra 9 nhóm nhiệm vụ trọng tâm, giải pháp chủ yếu. Trước hết là chuyển đổi từ “quy hoạch tĩnh” sang “quy hoạch động, mở”, bảo đảm tính linh hoạt, thích ứng với biến động nhanh của đô thị và nền kinh tế.

Thành phố sẽ phát triển theo mô hình chùm đô thị đa trung tâm, được kết nối bằng hệ thống hạ tầng chiến lược và giao thông công cộng khối lượng lớn, từng bước chuyển từ mô hình “đơn cực” sang “đa cực - liên kết - lan tỏa”.

Một trụ cột quan trọng khác là xây dựng cơ chế, chính sách đặc thù vượt trội cho Thủ đô, với việc đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với kiểm soát quyền lực và trách nhiệm giải trình. Hà Nội sẽ được trao thêm thẩm quyền trong quản lý đất đai, đầu tư, tổ chức bộ máy, biên chế và chính sách thu nhập, qua đó tăng tính chủ động trong điều hành.

Cùng với đó là thúc đẩy liên kết vùng, phát triển đồng bộ với các địa phương trong vùng Thủ đô và các hành lang kinh tế; khai thác hiệu quả các nguồn lực phát triển.

Nghị quyết cũng nhấn mạnh việc phát triển văn hóa và con người, bảo tồn và phát huy giá trị nghìn năm văn hiến, đồng thời chuyển hóa di sản thành nguồn lực cho tăng trưởng. Mô hình tăng trưởng mới sẽ dựa trên tri thức, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và văn hóa.

Việc huy động nguồn lực xã hội, thúc đẩy hợp tác công tư (PPP) và nâng cao hiệu quả quản trị đô thị cũng được xác định là những yếu tố then chốt...

Bộ Chính trị định hướng đến năm 2065, Hà Nội đạt quy mô GRDP khoảng 1.920 tỷ USD. Ảnh TL

Phát huy cao độ sự đồng thuận xã hội, sớm đưa Nghị quyết đi vào cuộc sống

Về tổ chức thực hiện, Bộ Chính trị yêu cầu các cấp ủy, tổ chức Đảng và hệ thống chính trị của Hà Nội triển khai thực hiện nghiêm túc và có hiệu quả Nghị quyết. Trong đó, phát huy cao độ sự đồng thuận xã hội, vai trò lãnh đạo của tổ chức đảng, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị và các tầng lớp nhân dân nhằm sớm đưa Nghị quyết đi vào cuộc sống.

Thành ủy Hà Nội được giao phối hợp với Đảng ủy Quốc hội, Đảng ủy Chính phủ lãnh đạo việc xây dựng và ban hành Luật Thủ đô (mới) cùng các cơ chế, chính sách liên quan đến quy hoạch, đầu tư, tài chính, ngân sách, xây dựng… Đồng thời, chủ động rà soát, điều chỉnh các chiến lược, quy hoạch, chương trình phát triển; tăng cường theo dõi, kiểm tra, đánh giá quá trình thực hiện.

Đảng ủy Quốc hội có nhiệm vụ hoàn thiện Luật Thủ đô (mới) theo hướng tạo lập thể chế đặc thù, vượt trội, ổn định, dài hạn, phù hợp với vị thế riêng có của Hà Nội, biến thể chế thành lợi thế cạnh tranh khu vực và quốc tế. Đảng ủy Chính phủ chỉ đạo xây dựng, trình Quốc hội dự án luật với nội dung phân cấp, phân quyền mạnh mẽ, bảo đảm Thủ đô có đủ thẩm quyền và trách nhiệm để phát triển trong giai đoạn mới; đồng thời hoàn thiện Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm và định kỳ đánh giá tiến độ triển khai.

Đảng ủy MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội đẩy mạnh vận động đoàn viên, hội viên và Nhân dân chấp hành chủ trương, chính sách, tích cực tham gia xây dựng và phát triển Thủ đô.

Các ban đảng, bộ, ngành, địa phương trong cả nước tổ chức quán triệt sâu sắc Nghị quyết, xây dựng kế hoạch hành động cụ thể với mục tiêu, nhiệm vụ, lộ trình rõ ràng, gắn với cơ chế giám sát, kiểm tra.

Các địa phương trong vùng Thủ đô, đồng bằng sông Hồng và Trung du, miền núi phía Bắc tăng cường liên kết, hợp tác với Hà Nội, tạo sức mạnh tổng hợp cho phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh của toàn vùng.

Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức xã hội về vai trò của Thủ đô; Văn phòng Trung ương Đảng theo dõi, đôn đốc, định kỳ sơ kết, tổng kết và báo cáo Bộ Chính trị, Ban Bí thư./.