Diễn đàn thu hút được đông đảo các đại biểu tham dự. Ảnh: H.Q

Kinh tế số là xu hướng tất yếu

Ngày 11/11/2020, tại Hà Nội, Tạp chí Kinh tế Việt Nam – VnEconomy – Vietnam Economic phối hợp với Liên minh Invest Global tổ chức Diễn đàn Doanh nghiệp chuyển đổi số 2020 với chủ đề “Thoát hiểm và bứt tốc trong Covid-19”.

Phát biểu tại sự kiện, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Minh Vũ nhận định, kinh tế số là xu hướng phát triển tất yếu. Nhiều dự báo cho rằng, 5 - 10 năm tới là giai đoạn rất quan trọng của quá trình chuyển đổi số và chỉ từ 2 - 3 năm tới, sự phổ cập công nghệ 5G sẽ tạo thêm những đột phá về quy mô và tốc độ của thông tin, xu thế toàn cầu hoá, tương quan sức mạnh và quan hệ giữa các quốc gia.

Dẫn số liệu từ Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) dự báo đến năm 2022, ông Nguyễn Minh Vũ cho biết, đến năm 2022, kinh tế số sẽ chiếm 60% GDP của thế giới. Ở khu vực ASEAN, mặc dù kinh tế số mới chỉ chiếm 7% GDP, song được dự báo sẽ đóng góp thêm 1 nghìn tỷ USD cho kinh tế thế giới trong thập kỷ tới.

Covid-19 ảnh hưởng rất nặng tới nền kinh tế, nhưng cũng là cơ hội giúp doanh nghiệp thức tỉnh, định vị lại bản thân, thích ứng, xác định chuyển đổi số là một trong những chiến lược để bứt phá.

“Trong 6 tháng qua, Việt Nam đã chứng kiến sự chuyển biến lớn trong việc ứng dụng công nghệ vào hoạt động khối cơ quan Chính phủ, đặc biệt là khối y tế, giáo dục. Đã có gần 1.000 cá nhân đến từ hàng chục công ty công nghệ, cùng nhau xây dựng hơn 20 ứng dụng nhằm phục vụ người dân, xã hội, phục vụ các cơ quan chức năng” - ông Nguyễn Minh Vũ cho hay.

Từ khía cạnh quản lý nhà nước, Việt Nam đã xác định tầm nhìn đến năm 2030 trở thành quốc gia số, ổn định và thịnh vượng, tiên phong thử nghiệm các công nghệ và mô hình mới. Đến năm 2045, Việt Nam trở thành một trong những trung tâm sản xuất và dịch vụ thông minh, trung tâm khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo thuộc nhóm dẫn đầu khu vực châu Á, có năng suất lao động cao, có đủ năng lực làm chủ và áp dụng công nghệ hiện đại trong tất cả các lĩnh vực kinh tế - xã hội, môi trường, quốc phòng, an ninh.

Với tầm nhìn này, chuyển đổi số là giải pháp quan trọng để phát triển nhanh hơn, bền vững hơn. Tháng 5 năm nay, Kế hoạch tổng thể phát triển thương mại điện tử quốc gia giai đoạn 2021 - 2025 đã được Thủ tướng phê duyệt. Tháng 6, Chương trình Chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025 định hướng đến năm 2030 cũng đã được ban hành, góp phần hiện thực hóa tầm nhìn.

"Là một chiến lược quốc gia và trước đòi hỏi cấp bách của tình hình, chuyển đổi số nên là sự lựa chọn của nhiều doanh nghiệp. Việt Nam đang có lợi thế về chuyển đổi số rất lớn. Dân số gần 100 triệu là một thị trường rất lớn. Hơn 70% người dân sử dụng internet, thiết bị thông minh cộng với cộng đồng doanh nghiệp, công nghệ năng động và sự hỗ trợ rất lớn từ Chính phủ là những yếu tố hết sức thuận lợi, tạo tiền đề cho đất nước, các doanh nghiệp phát triển và chuyển đổi số trong giai đoạn tới" - ông Nguyễn Minh Vũ nhấn mạnh.

Tận dụng lợi thế từ thương mại điện tử

Bàn về những giải pháp để giúp doanh nghiệp, ông Đoàn Duy Khương - Phó Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), Chủ tịch ASEAN BAC cho biết, Việt Nam cần phải tận dụng chuyển đổi số; doanh nghiệp, tập đoàn công nghiệp Việt phải tiên phong nắm lấy công nghệ tiên tiến để tạo ra giá trị.

“Để thành công, các doanh nghiệp phải tận dụng những giải pháp công nghệ, sáng kiến mới giải quyết vấn đề tồn đọng của doanh nghiệp. Các nhà hoạch định chính sách cần phải có tầm nhìn để quy tụ các doanh nghiệp, hợp tác với các hãng công nghệ lớn nhất để làm động lực tăng trưởng” - ông Khương khuyến nghị.

Nhìn từ góc độ thương mại trực tuyến, Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công thương) Đặng Hoàng Hải cho biết, hành vi tiêu dùng mua sắm trực tuyến phát triển rất tốt. Do Covid-19 mà những mặt hàng trước kia người tiêu dùng không dám mua thì nay đã mạnh dạn xuống tiền “online”. Những tác động của Covid-19 đến doanh nghiệp thương mại điện tử là tiết kiệm được chi phí do có thể làm việc ở nhà, duy trì doanh nghiệp sau dịch; doanh thu giảm nhưng kế hoạch sẽ phục hồi nhanh chóng.

“Chúng ta nghĩ rằng, tất cả doanh nghiệp tìm đến công nghệ do Covid-19 nhưng thực ra số này mới chỉ tăng 29%. Covid-19 đã tạo ra lượng người tham gia vào thị trường thương mại điện tử rất lớn, mua nhiều mặt hàng giá trị lớn mà trước đây họ chưa từng mua” - ông Hải nói.

Còn theo ông Trương Anh Dũng - Tổng cục trưởng Tổng cục Giáo dục nghề nghiệp (Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội), chuyển đổi số cần xác định con người chính là trung tâm và ASEAN cũng xác định đây là một trong 3 trụ cột. Các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng khoảng cách kỹ năng của người lao động trong 10 năm không được cải thiện thì mỗi năm chúng ta sẽ mất 5.000 tỷ USD. Do đó, kỹ năng không chỉ là là vấn đề đơn thuần mà còn là vấn đề để phát triển kinh tế.

“Dự báo 2030 sẽ có 1,4 tỷ công nhân không có kỹ năng phù hợp, 1/3 số ngành nghề hiện tại thay đổi do AI (trí tuệ nhân tạo), công nghệ thông tin. Đây là vấn đề toàn cầu đối mặt. Kinh tế số vận hành trên công nghệ số, nền kinh tế vận hành mới dẫn đến phương thức sản xuất mới mà lực lượng lao động là động lực là nhân tố quyết định” - ông Dũng chia sẻ./.

Hồng Quyên