Báo cáo hội thảo cho biết, từ năm 2015 các sản phẩm thuốc lá mới bắt đầu du nhập vào Việt Nam và nhanh chóng thu hút giới trẻ. Với sự hấp dẫn mới lạ, trong ba năm trở lại đây, số lượng người sử dụng thuốc lá điện tử đang gia tăng.
 |
| Quang cảnh hội nghị “Cung cấp thông tin liên quan đến mua bán, sử dụng thuốc lá mới”. Ảnh: Hải Anh |
| Theo kết quả nghiên cứu về các hành vi nguy cơ đối với sức khỏe học sinh THCS và THPT tại Hà Nội do Viện Chiến lược và Chính sách y tế, Bộ Y tế thực hiện năm 2020, tỷ lệ học sinh hiện đang sử dụng thuốc lá điện tử ở các lớp từ 8 - 12 là 8,35%, ở học sinh lớp 10 - 12 là 12,6%. Năm 2015, tỷ lệ sử dụng thuốc lá điện tử ở 34 tỉnh, thành phố chỉ khoảng 0,2%, đến năm 2020 đã tăng 18 lần lên khoảng 3,6%. |
Một số khảo sát trong cộng đồng sử dụng thuốc lá điện tử cho thấy rõ về mối liên quan giữa sử dụng thuốc lá điện tử với các tệ nạn xã hội khác như ma túy, hút shisha và các chất gây nghiện khác.
Trên thực tế, một số trường hợp nhập viện cấp cứu do sử dụng thuốc lá điện tử có pha trộn ma túy đã được ghi nhận ở Trung tâm chống độc Bệnh viện Bạch Mai trong thời gian gần đây.
Làm rõ tác hại của thuốc lá mới, Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Trung Nguyên - Giám đốc Trung tâm chống độc, Bệnh viện Bạch Mai Hà Nội cho hay, liên tiếp thanh niên, học sinh nhập viện do thuốc lá điện tử thời gian qua là hồi chuông báo động sự nguy hiểm của loại sản phẩm này với người dùng.
Việc sử dụng các chất kích thích, chất gây nghiện ở học đường hiện nay đang là hiện tượng đáng báo động. Nhất là trong thời gian gần đây, xu hướng sử dụng thuốc lá điện tử hay thuốc lá thế hệ mới ngày càng phổ biến ở trường học, gây ảnh hưởng xấu tới sức khỏe, lối sống, hành vi của học sinh tuổi vị thành niên.
Bệnh viện Nhi Trung ương cấp cứu cho một học sinh 12 tuổi ở Hà Nội đến viện trong trong tình trạng hoảng sợ, khó thở và co giật sau khi hút thuốc lá điện tử. Học sinh này được bạn bè rủ rê sử dụng thuốc lá điện tử cùng với học sinh lớp lớn. Sau đó, em có tự mua trên mạng về để được tự do hút.
Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Trung Nguyên cho biết thêm, cơ sở y tế này đang cấp cứu cho một bệnh nhân nữ 22 tuổi, hôn mê sâu, suy tim rất nặng do ngộ độc thuốc lá điện tử. Nữ bệnh nhân vẫn đang phải hồi sức tích cực.
“Trường hợp khác là nữ sinh 20 tuổi, vào viện trong tình trạng tổn thương não nặng. Não của bệnh nhân tổn thương lan tỏa, nặng hơn cả các trường hợp đột quỵ thông thường. Các bệnh nhân đều sử dụng thuốc lá điện tử. Nếu thuốc lá truyền thống gây bệnh mạn tính lâu dài thì thuốc lá điện tử gây ngộ độc cấp tính, có thể tử vong” - bác sĩ Nguyễn Trung Nguyên nhấn mạnh.
 |
| Thuốc lá mới đang len lỏi vào học đường gây nguy hại cho giới trẻ. Ảnh: TL |
Trên thực tế, đầu tháng 4/2023, Công an TP. Hà Nội đã đưa ra cảnh báo về tình trạng ma túy (thuốc lắc) được trộn với bột cà phê, hoặc pha vào nước ngọt, soda; thuốc lá điện tử chứa chất ma túy được bán tràn lan đã và đang tấn công học đường.
Cơ quan công an cảnh báo, trên thị trường ngày càng xuất hiện nhiều loại ma túy tổng hợp có mẫu mã, hình thức, thành phần chất ma túy, chất gây nghiện, chất hướng thần mới, được giới trẻ ưa chuộng. Tội phạm ma túy hoạt động ngày càng tinh vi, nắm rõ học sinh, sinh viên ở độ tuổi dễ bị lôi kéo nên tìm đủ mọi cách đưa ma túy vào học đường thông qua những điểm, tụ điểm quanh nhà trường và từ chính học sinh, sinh viên. Về thủ đoạn, ma túy (thuốc lắc) bị nghiền nhỏ rồi trộn với bột cà phê, hoặc pha vào nước ngọt, soda sau đó đóng thành túi, chai thành phẩm bán cho khách.
Đáng báo động hơn, ma túy được pha trộn, đóng gói dưới dạng thực phẩm, đồ uống nhằm che giấu cơ quan chức năng để vận chuyển, mua bán trót lọt, thực chất đó là ma túy pha trộn với thực phẩm và đồ uống. Tội phạm cũng chế biến cần sa thành bánh với các thành phần khác như bơ, bột mỳ, socola, đường… rồi rao bán trên mạng.
Cơ quan công an khuyến cáo, nhiều bạn trẻ cho rằng các loại ma túy mới khi sử dụng sẽ không gây nghiện. Tuy nhiên, đây là quan điểm rất sai lầm. Ma túy thế hệ mới có khả năng gây nghiện rất nhanh, đồng thời tàn phá hệ thần kinh trung ương, khiến người dùng không điều khiển được hành vi, thường xuyên hoang tưởng. Rất nhiều vụ án đau lòng đã xảy ra sau khi sử dụng các loại ma túy này.
Đứng trước những nguy hại từ thuốc lá mới, tại hội nghị, các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý và cơ quan chức năng thống nhất kiến nghị cần nhanh chóng thực hiện các biện pháp kiểm soát thị trường, đẩy mạnh thực thi và tăng cường các quy định về chống buôn lậu, quảng cáo và bán các sản phẩm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng để ngăn chặn sự gia tăng sử dụng trong thanh thiếu niên, không nên cho phép thí điểm lưu hành các sản phẩm này trên thị trường.
| Nhằm ngăn chặn việc mua bán, sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, đặc biệt là thế hệ trẻ, nhóm người dễ bị tổn thương và là nguồn lực tương lai của đất nước, được biết, thời gian qua Bộ Y tế đã phối hợp với các cơ quan, tổ chức nghiên cứu, đánh giá về thực trạng mua bán, kinh doanh thuốc lá mới, kinh nghiệm của các quốc gia trên thế giới để đưa ra các kiến nghị về chính sách đối với thuốc lá mới. Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng đã lên tiếng đề nghị cơ quan chức năng có biện pháp giúp đỡ phòng ngừa nguy hại từ thuốc là mới đến học đường. |
