Ngân hàng Nhà nước có thể giữ nguyên lãi suất tái cấp vốn

Theo một báo cáo mới đây của Bộ phận Nghiên cứu Kinh tế toàn cầu HSBC về triển vọng kinh tế Việt Nam, khả năng phục hồi kinh tế của Việt Nam "chưa bao giờ hết gây ngạc nhiên". Mặc dù tăng trưởng quý I so với cùng kỳ yếu nhất trong lịch sử, nhưng trong quý II vẫn ghi nhận mức tăng trưởng tích cực đáng ngạc nhiên cho thị trường, bất chấp những dự đoán về sự thu hẹp trong hoạt động kinh tế.

Phân tích chi tiết, các chuyên gia chỉ ra dịch vụ là lực cản lớn nhất đối với tăng trưởng quý II. Sau khi tăng trung bình 7% trong những năm gần đây, lĩnh vực này đã giảm 1,8% so với cùng kỳ, do tác động của các biện pháp đối phó dịch bệnh. Tuy nhiên, không phải tất cả các dịch vụ đều có tác động như nhau. Mặc dù giảm so với mức tăng 9% năm 2019, lĩnh vực bán lẻ và bán buôn vẫn tăng trưởng 3%. Điều này có thể báo hiệu sự phục hồi mạnh mẽ hơn dự kiến của nhu cầu trong nước. Ngoài ra, các ngành công nghiệp trong nước, như tài chính, giáo dục, thông tin truyền thông… đều thể hiện tích cực.

Trong khi đó, lĩnh vực sản xuất có kết quả tốt hơn dự đoán với mức tăng trưởng 3,2% trong quý II. Ngoài ra, chỉ số PMI tháng 6 đã tăng mạnh lên 51,1, lần đầu tiên vượt trên mốc 50 trong 5 tháng, báo hiệu sự phục hồi trong lĩnh vực sản xuất.

Chính vì vậy, HSBC nâng dự báo tăng trưởng GDP của Việt Nam năm 2020 lên 3% từ mức 1,6% dự báo trước đó và giảm mức dự báo tăng trưởng năm 2021 từ mức 9,1% xuống còn 8,5%.

Ngoài tăng trưởng, áp lực lạm phát của Việt Nam đang giảm dần. Tuy nhiên, giá thực phẩm tăng vẫn là yếu tố cần lưu tâm. Giá thực phẩm tăng 12% so với cùng kỳ trong quý II, thậm chí còn lớn tốc độ tăng của quý 1 (10%). Do yếu tố này, HSBC nâng dự báo lạm phát Việt Nam năm 2020 lên 3,3% từ mức 2,7% trước đó. Mục tiêu kiểm soát lạm phát năm nay của Việt Nam là khoảng dưới 4%. Với sự phục hồi tăng trưởng nhanh hơn dự kiến và lạm phát được kiểm soát tương đối tốt trong năm nay, HSBC không còn kỳ vọng NHNN sẽ cắt giảm 50 điểm lãi suất trong quý III. Mức lãi suất tái cấp vốn của NHNN sẽ được giữ nguyên ở mức 4,5% trong suốt năm 2020, theo dự đoán của HSBC.

Thất nghiệp cản trở phục hồi nhu cầu trong nước

Nhìn chung, mặc dù tăng trưởng nửa đầu năm của Việt Nam thu hẹp đáng kể, song nền kinh tế đang cho thấy khả năng phục hồi. Nhờ kiểm soát tốt dịch bệnh, Việt Nam đang phục hồi ổn định nhanh hơn so với dự đoán trước đây. Nhu cầu trong nước cũng đang hồi phục nhanh hơn dự kiến kể từ khi nền kinh tế mở cửa trở lại.

Với việc xử lý khéo léo đối với dịch Covid-19, HSBC cho rằng Việt Nam có thể là một trong số ít các nền kinh tế thoát khỏi cuộc khủng hoảng này trước các nước khác. Tuy nhiên, vẫn còn có những lý do để thận trọng bởi sự bất ổn vẫn còn ở những nơi khác. Cụ thể, sự bùng phát mạnh dịch Covid-19 tại Mỹ, thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam, có thể ảnh hưởng đến triển vọng xuất khẩu của Việt Nam.

Ngoài những yếu tố từ bên ngoài, còn có những rủi ro trong nước, chủ yếu nằm ở thị trường lao động. Thất nghiệp tăng mạnh từ 2,2% trong quý I lên 2,7% trong quý II, dẫn đến ước tính khoảng 1,4 triệu người thất nghiệp. Tuy nhiên, tác động thực sự có thể lớn hơn nhiều những con số thất nghiệp cho thấy. Theo Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, đại dịch đã ảnh hưởng đến công việc của 7,8 triệu người, như vậy có thể hiểu rằng 6,4 triệu người đang thiếu việc làm (chẳng hạn, công nhân có ít giờ làm hơn). Nếu sự suy thoái trong thị trường lao động tiếp tục, điều này sẽ làm giảm tiêu dùng tư nhân, đặc biệt là sự phục hồi của nhu cầu trong nước. Do đó, cần theo dõi xem sự phục hồi tiêu dùng trong nước có thể được duy trì bao xa.

H.Y