Lãi suất liên ngân hàng tăng trong khi lãi suất huy động ổn định trong năm 2021

Nhìn lại chính sách tiền tệ năm vừa qua, các chuyên gia của Công ty Chứng khoán KB Việt Nam (KBSV) đánh giá, chính sách tiền tệ trong năm 2021 vẫn nhất quán với chính sách nới lỏng thận trọng của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) xuyên suốt từ thời điểm dịch mới bùng phát cho đến nay.

Cụ thể, các chính sách hỗ trợ của NHNN tính đến thời điểm hiện tại, tập trung chủ yếu ở 3 lần hạ lãi suất điều hành trong năm 2020, vẫn tương đối nhẹ nếu so với các nước trong khu vực và chủ yếu sử dụng nguồn lực từ các ngân hàng thương mại (NHTM), nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp gặp khó khăn có thể duy trì dòng tiền hoạt động.

Ngoài việc yêu cầu các NHTM tiếp tục hạ lãi suất cho vay, trong năm 2021, NHNN đã công bố Thông tư 14/2021/TT-NHNN sửa đổi Thông tư 01 về cơ cấu nợ, giãn nợ, miễn giảm lãi phí cho khách hàng bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19. Bên cạnh đó, việc nới room tín dụng cho các NHTM diễn ra trong hai quý cuối năm đã giúp tăng trưởng tín dụng năm 2021 đạt 12,68%.

Các chuyên gia của KBSV cho biết thêm, xét cho cả năm 2021, lãi suất liên ngân hàng đã tăng lên mức nền mới, nhưng vẫn ở mức thấp nhờ trạng thái thanh khoản dồi dào. Riêng trong quý IV, lãi suất liên ngân hàng tăng mạnh với lãi suất qua đêm, 1 tuần và 1 tháng tăng lần lượt 66 điểm cơ bản (bps), 73 bps và 81 bps so với thời điểm cuối quý kế trước. Tuy nhiên, điều này phản ánh trạng thái thanh khoản thiếu hụt cục bộ trong mùa cao điểm cuối năm.

Trong khi đó, lãi suất huy động duy trì ổn định và biến động trong biên độ hẹp. Riêng quý cuối năm 2021, mặt bằng lãi suất huy động có xu hướng đi ngang tăng nhẹ ở các kỳ hạn ngắn (dưới 12 tháng). Dù vậy, “biên độ biến động là tương đối hẹp (<0,4%), cho thấy mặt bằng lãi suất huy động biến động ổn định, nhìn chung duy trì ở mức thấp” – chuyên gia của KBSV cho hay.

Lãi suất huy động có thể “nhích” tăng, song lãi suất cho vay sẽ đi ngang

Các chuyên gia của KBSV cho rằng, định hướng hỗ trợ chính sách tiền tệ của NHNN vẫn được duy trì trong năm 2022, tuy nhiên điều kiện khách quan không thuận lợi khi mà áp lực lạm phát là hiện hữu với kịch bản cơ sở lạm phát ở mức 3,8%. Do vậy, nhiều khả năng NHNN vẫn sẽ giữ nguyên các loại lãi suất điều hành, không có thay đổi trong kịch bản cơ sở và tăng trưởng tín dụng mục tiêu đạt 14%, tương đương mức tăng trong năm 2021.

Các chuyên gia này đánh giá, mặt bằng lãi suất huy động, vốn đang ở mức thấp, nhiều khả năng sẽ nhích tăng trong năm 2022.

Có 3 nguyên nhân khiến lãi suất huy động tăng gồm: Lạm phát tăng trở lại khiến ngân hàng cần nâng lãi suất huy động để duy trì lãi thực dương đủ hấp dẫn để duy trì tính cạnh tranh; nhu cầu tín dụng phục hồi khi nền kinh tế mở cửa và chính sách tiền tệ thận trọng hơn của NHNN. “Mức tăng nhiều khả năng sẽ tương đối thấp (trên dưới 0,5%), tương ứng với kịch bản cơ sở lạm phát tăng 3,8%” - chuyên gia của KBSV dự báo.

Trong khi đó, mặt bằng lãi suất cho vay sẽ duy trì ở mức nền như hiện tại và có thể giảm nhẹ ở một số ngành ưu tiên dưới tác động của gói hỗ trợ cấp bù lãi suất của Chính phủ. “Các ngân hàng cũng cần duy trì một mức thu nhập lãi thuần cao, để có dư địa tăng trích lập dự phòng khi các khoản nợ xấu do giãn cách xã hội dần bộc lộ trong thời gian tới” - chuyên gia của KBSV cho hay./