Phương thức đầu tư mới, cơ hội cho hạ tầng giao thông

Hà Minh
(TBTCO) - Phương thức đầu tư EPCF và EPCFO với số vốn "khổng lồ" mà các nhà đầu tư nước ngoài đang đề xuất tại một số địa phương trên cả nước đang kỳ vọng sẽ tạo ra cơ hội, sức bật mới cho nhiều lĩnh vực kinh tế, trong đó, hưởng lợi nhiều nhất đang hướng đến là hạ tầng giao thông.
aa

Những đề xuất cụ thể

Đầu tháng 4/2026, TP. Huế và Tập đoàn Xây dựng Thái Bình Dương (Trung Quốc) hoàn tất bản hợp tác phát triển hạ tầng giao thông, chỉnh trang - mở rộng đô thị, giáo dục - đào tạo, y tế chuyên sâu và các lĩnh vực kinh tế - xã hội phù hợp. Thái Bình Dương Group mong muốn triển khai dự án cao tốc La Sơn - Cảng Chân Mây, đường Vành đai 2 và Vành đai 3. “Phát huy thế mạnh về đầu tư, xây dựng hạ tầng để cùng TP. Huế triển khai các dự án, doanh nghiệp sẽ huy động nguồn lực, công nghệ và kinh nghiệm quốc tế để phối hợp chặt chẽ với thành phố trong việc nghiên cứu, đề xuất và triển khai các dự án, bảo đảm hiệu quả, chất lượng và bền vững” - ông Nghiêm Hạo - Chủ tịch Hội đồng Quản trị Tập đoàn cam kết tại buổi ký kết.

Phương thức đầu tư mới, cơ hội cho hạ tầng giao thông
Cầu Ngọc Hồi nối Hà Nội và Hưng Yên có sự tham gia của Tô Thương Group. (Trong ảnh: Phối cảnh cầu Ngọc Hồi).

“Việc triển khai thành công các dự án này sẽ tạo động lực phát triển hạ tầng, góp phần hiện thực hóa mục tiêu xây dựng Huế trở thành đô thị hiện đại, phát triển bền vững trên nền tảng văn hóa, di sản” - Chủ tịch UBND thành phố Huế - ông Nguyễn Khắc Toàn cho biết.

Phát triển thêm bản hợp tác, cuối tháng 5 vừa qua, Đoàn công tác của Tập đoàn Xây dựng Thái Bình Dương đã cụ thể hóa đề xuất các dự án trên bằng phương thức đầu tư EPC-F (doanh nghiệp sẽ đảm bảo từ tài chính - thiết kế - mua sắm thiết bị - thi công giám sát và bàn giao công trình).

Tại TP. Hồ Chí Minh, Thái Bình Dương Group cũng đang đề xuất nghiên cứu đầu tư tuyến ven biển theo phương thức đối tác công - tư (PPP), loại hợp đồng BT, thanh toán trả chậm bằng nguồn vốn ngân sách và Dự án đường sắt đô thị (giai đoạn 1 tuyến metro số 6 từ Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất - Phú Hữu) và tuyến metro Thủ Dầu Một - TP. Hồ Chí Minh, theo hình thức tổng thầu EPC-F. Mô hình này được đề xuất triển khai theo đầu tư công, trong đó tổng thầu EPC ứng trước một phần vốn, không tính lãi suất trong thời gian xây dựng và giai đoạn trả chậm; thành phố thanh toán trong vòng 5 năm kể từ khi công trình được nghiệm thu, đưa vào khai thác thương mại.

Cần lưu ý về nguy cơ đội vốn và chất lượng dự án

Theo một số ý kiến chuyên gia, EPC-F (Thiết kế - Mua sắm - Xây dựng và Tài trợ) được xem là một giải pháp tổng thể, cho phép tích hợp đồng bộ từ thiết kế, mua sắm, thi công đến thu xếp tài chính, qua đó giảm thiểu áp lực vốn và nâng cao tính khả thi của dự án. Tuy nhiên, phương thức đầu tư cũng có những thách thức và rủi ro cần lưu ý nhất là nguy cơ đội vốn và chất lượng. Khi một nhà thầu bao trọn gói nếu thiếu sự giám sát độc lập, rất dễ xảy ra rủi ro tăng chi phí hoặc chất lượng vật liệu không đạt kỳ vọng. Vốn đầu tư từ tổng thầu thực chất là hình thức vay nợ trả chậm. Vì vậy, chuyên gia khuyến nghị mô hình này cần được quy định rõ trong các văn bản pháp luật về đầu tư và đấu thầu, tránh việc chỉ định thầu thiếu minh bạch hoặc đẩy gánh nặng tài chính lên các thế hệ tương lai.

Trong khi đó, tại Gia Lai, Tập đoàn Tô Thương (Trung Quốc) cũng đề xuất đầu tư theo mô hình EPC-F-O cho một số dự án hạ tầng quy mô lớn. Mô hình này thêm một bước nữa so với EPC-F. Nhà thầu sẽ cung cấp giải pháp trọn gói từ huy động vốn, thiết kế kỹ thuật, mua sắm thiết bị đến thi công, giám sát, bàn giao công trình hoàn chỉnh và tiếp tục chịu trách nhiệm duy tu, bảo dưỡng sau khi công trình đi vào hoạt động. Đại diện tập đoàn cam kết chuẩn bị đầy đủ nguồn lực để rút ngắn thời gian triển khai dự án tới 50% so với dự kiến ban đầu.

Tô Thương cũng là tập đoàn đã ký biên bản ghi nhớ hợp tác với Sở Xây dựng tỉnh Lâm Đồng trên cơ sở đề xuất triển khai 5 dự án hạ tầng giao thông trọng điểm theo mô hình EPC và PPP, với tổng mức đầu tư ước tính hơn 110.000 tỷ đồng. Danh mục các dự án Tô Thương bày tỏ quan tâm gồm tuyến Gia Nghĩa - Bảo Lâm khoảng 2.850 tỷ đồng, cao tốc Buôn Ma Thuột - Gia Nghĩa thuộc trục Bắc - Nam phía Tây 32.000 tỷ đồng, cao tốc Liên Khương - Buôn Ma Thuột 35.000 tỷ đồng, cao tốc kết nối Phan Thiết - Bảo Lộc - Gia Nghĩa khoảng 56.000 tỷ đồng.

Tại Việt Nam, Tô Thương cũng đang có những kế hoạch cùng tỉnh Bắc Ninh trong lĩnh vực quy hoạch hạ tầng giao thông, đường sắt đô thị, đô thị thông minh, trong đó, có một số dự án như: Tuyến đường kết nối sân bay Gia Bình với thành phố Hải Phòng; cầu Kim Chân và tuyến đường kết nối; cầu Hà Bắc 1 qua sông Cầu; các tuyến kết nối sân bay Gia Bình với hệ thống giao thông của tỉnh; nghiên cứu quy hoạch xây dựng các đường hầm trên hành lang giao thông đường thủy…” - đại diện Tô Thương Group thông tin.

Tập đoàn Tô Thương hiện đang Liên danh triển khai, thi công các dự án lớn tại Hà Nội: cầu Tứ Liên và đường dẫn hai đầu cầu, tổng vốn đầu tư 20.000 tỷ đồng (liên danh cùng Tập đoàn Vingroup); Gói thầu xây dựng Dự án xây dựng cầu Ngọc Hồi và đường dẫn hai đầu cầu trị giá hơn 8.234 tỷ đồng) và Dự án đường sắt đô thị Hà Nội tuyến số 5 (đoạn Văn Cao - Ngọc Khánh -Láng - Hòa Lạc), tổng mức đầu tư 72.300 tỷ đồng.

Nghiên cứu thích ứng

Trước mô hình đầu tư mới từ doanh nghiệp đề xuất đầu tư, ông Hồ Văn Mười - Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng cho biết, sẽ chỉ đạo các đơn vị chuyên môn nghiên cứu phương án đầu tư, hợp tác triển khai theo đúng quy định hiện hành, đảm bảo giữa hai bên tìm được tiếng nói chung trong thời gian sớm nhất.

Với Gia Lai, ông Phạm Anh Tuấn - Chủ tịch UBND tỉnh đánh giá cao mô hình EPC-F-O, đồng thời ông Phạm Anh Tuấn đề nghị Tập đoàn Tô Thương nghiên cứu, đề xuất với Chính phủ Việt Nam xem xét cơ chế triển khai phù hợp nhằm tạo cơ sở pháp lý thuận lợi cho quá trình thực hiện. Lãnh đạo tỉnh Gia Lai cũng giao các sở, ngành liên quan phối hợp chặt chẽ với tập đoàn để tiếp tục trao đổi và nghiên cứu cơ hội hợp tác trong thời gian tới.

Về phía TP. Huế, ông Hoàng Hải Minh - Phó Chủ tịch UBND thành phố nhấn mạnh, việc nghiên cứu các đề xuất hợp tác đầu tư cần được xem xét thận trọng, đảm bảo phù hợp với quy định pháp luật hiện hành, tính khả thi, hiệu quả đầu tư cũng như điều kiện thực tế của địa phương. Qua đó, lãnh đạo UBND thành phố đề nghị các cơ quan chuyên môn tiếp tục phối hợp với phía tập đoàn để nghiên cứu, trao đổi, làm rõ thêm các nội dung liên quan đến cơ chế thực hiện, phương án tài chính và quy trình triển khai nhằm có cơ sở tham mưu, xem xét trong thời gian tới.

Tại TP. Hồ Chí Minh, Sở Xây dựng thành phố cho hay, phương thức đầu tư theo hình thức hợp đồng EPC-F hiện còn một số nội dung chưa tương thích hoàn toàn với quy định pháp luật hiện hành, cần tiếp tục trao đổi, làm rõ trước khi xem xét áp dụng. Vì vậy, Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh - ông Bùi Xuân Cường giao Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh chủ động hướng dẫn thủ tục. Khi tiếp nhận hồ sơ chính thức, khẩn trương nghiên cứu và tham mưu UBND TP. Hồ Chí Minh về khả năng áp dụng EPC-F cho các dự án hạ tầng quy mô lớn, kỹ thuật phức tạp. Song song, Ban Quản lý đường sắt đô thị

TP. Hồ Chí Minh được giao chủ trì phối hợp cung cấp thông tin, làm việc với doanh nghiệp về tình hình triển khai các dự án metro trên địa bàn, bao gồm hình thức đầu tư, phương án công nghệ, hệ thống quy chuẩn - tiêu chuẩn áp dụng và các nội dung liên quan.

Hà Minh

Đọc thêm

Kinh doanh bất động sản cho thuê không còn là “bài toán dễ”

Kinh doanh bất động sản cho thuê không còn là “bài toán dễ”

(TBTCO) - Giá bất động sản tăng nhanh trong khi giá thuê không tăng tương ứng đang khiến bài toán đầu tư cho thuê trở nên kém hấp dẫn hơn. Nhà đầu tư hiện phải tính kỹ hơn về tỷ suất sinh lời, chi phí vốn, khả năng lấp đầy và áp lực tài chính nếu sử dụng đòn bẩy.
Đón cú hích hút vốn đầu tư tư nhân vào hạ tầng đường sắt

Đón cú hích hút vốn đầu tư tư nhân vào hạ tầng đường sắt

(TBTCO) - Việc một doanh nghiệp tư nhân chủ động đề xuất hỗ trợ kinh phí lập quy hoạch tuyến đường sắt Mỹ Thủy - Lao Bảo đang mở thêm cách tiếp cận mới trong huy động nguồn lực xã hội cho lĩnh vực lâu nay phụ thuộc lớn vào ngân sách nhà nước.
Hoàn thiện chính sách để phát huy nguồn lực đất đai

Hoàn thiện chính sách để phát huy nguồn lực đất đai

(TBTCO) - Nghị quyết số 21-NQ/TW đặt ra những định hướng mới trong quản lý, phân bổ và sử dụng đất đai, từ xác định giá đất, kiểm soát đầu cơ đến xử lý đất bỏ hoang. Theo các chuyên gia, quá trình thể chế hóa cần bảo đảm đất đai được phân bổ công khai, minh bạch cho chủ thể có năng lực sử dụng hiệu quả, đồng thời bảo vệ đầy đủ quyền tài sản hợp pháp của người dân.
Gỡ nút thắt dự án tồn đọng, khơi thông hơn 2,5 triệu tỷ đồng

Gỡ nút thắt dự án tồn đọng, khơi thông hơn 2,5 triệu tỷ đồng

(TBTCO) - Hiệp hội Bất động sản TP. Hồ Chí Minh (HoREA) cho biết, công tác tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài trên phạm vi cả nước đang được đẩy mạnh nhằm khơi thông nguồn lực đất đai, vốn đầu tư, tạo điều kiện thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.
Tâm lý “phòng thủ” vẫn bao trùm thị trường địa ốc

Tâm lý “phòng thủ” vẫn bao trùm thị trường địa ốc

(TBTCO) - Lãi suất vay mua nhà có dấu hiệu hạ nhiệt và nguồn cung mới được cải thiện. Song, người mua vẫn giữ tâm lý thận trọng, thanh khoản vì thế chưa cải thiện tương xứng.
Đề xuất giao chỉ tiêu 191.023 căn nhà ở cho thuê giai đoạn 2026 - 2030

Đề xuất giao chỉ tiêu 191.023 căn nhà ở cho thuê giai đoạn 2026 - 2030

(TBTCO) - Phương án giao chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê cho các địa phương giai đoạn 2026 - 2030, theo đề xuất mới nhất của Bộ Xây dựng, sẽ tách riêng chỉ tiêu nhà ở cho thuê khỏi tổng chỉ tiêu nhà ở xã hội, đồng thời cơ cấu lại theo hướng tăng nhà cho thuê, giảm nhà để bán.
Quảng Trị "gỡ vướng" cho các dự án phát triển quỹ đất

Quảng Trị "gỡ vướng" cho các dự án phát triển quỹ đất

(TBTCO) - Nhiều dự án phát triển quỹ đất trên địa bàn tỉnh Quảng Trị đã và đang được tập trung tháo gỡ về vốn, về công tác giải phóng mặt bằng và hạ tầng nhằm sớm đưa đất ra đấu giá.
Cao tốc Bến Lức - Long Thành tạo bước chuyển dịch cho bản đồ công nghiệp phía Nam

Cao tốc Bến Lức - Long Thành tạo bước chuyển dịch cho bản đồ công nghiệp phía Nam

(TBTCO) - Cao tốc Bến Lức - Long Thành dài 58 km đang bước vào giai đoạn hoàn thiện cuối cùng với hơn 99% khối lượng thi công đã hoàn thành. Khi đưa vào khai thác, tuyến đường sẽ tạo thêm trục kết nối Đông - Tây quan trọng, liên kết các trung tâm sản xuất tại Long An, TP. Hồ Chí Minh, Đồng Nai với sân bay Long Thành, cảng Cái Mép - Thị Vải và hệ thống logistics trọng điểm của vùng kinh tế phía Nam.
Xem thêm