 |
| Thu phí bảo hiểm không dùng tiền mặt góp phần minh bạch hóa dòng phí và hạn chế rủi ro trong quá trình giao dịch |
Thu phí bảo hiểm không dùng tiền mặt đang trở thành xu hướng rõ nét trong lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ. Thay cho việc nhận tiền mặt trực tiếp qua tư vấn viên hoặc tại quầy dịch vụ khách hàng, nhiều doanh nghiệp đang mở rộng các kênh đóng phí điện tử như chuyển khoản, thẻ ngân hàng, ví điện tử, mã QR, trích nợ tự động…
Mới đây, Prudential Việt Nam tiếp tục thông tin về việc chuyển đổi hoàn toàn sang hình thức đóng phí bảo hiểm không tiền mặt. Theo đó, từ ngày 2/4/2026, doanh nghiệp đã ngừng áp dụng hình thức đóng phí bằng tiền mặt tại các Trung tâm chăm sóc khách hàng, Văn phòng Tổng đại lý và qua đội ngũ tư vấn viên trên toàn quốc.
Thay đổi trên không có nghĩa khách hàng chỉ được lựa chọn hình thức chuyển khoản ngân hàng. Prudential hiện cung cấp nhiều kênh thanh toán như cổng thông tin PRUOnline, ví điện tử MoMo và Viettel Money, thẻ quốc tế, hệ thống PAYOO, bưu cục VNPost và các điểm giao dịch Viettel Store. Doanh nghiệp này cho biết đã hợp tác với hơn 15 đối tác uy tín để cung cấp dịch vụ thanh toán trực tuyến đa dạng, an toàn, bảo mật trên toàn quốc.
Trước đó, Manulife Việt Nam đã ngừng các giao dịch tiền mặt, bao gồm thu phí bảo hiểm và chi trả tại tất cả các văn phòng dịch vụ khách hàng trên toàn quốc. Hanwha Life Việt Nam cũng ngừng thực hiện các giao dịch thu, chi tiền mặt tại Trung tâm dịch vụ khách hàng; ngừng thu tiền mặt trực tiếp từ khách hàng thông qua tư vấn tài chính, đồng thời ngừng hoàn toàn việc sử dụng phiếu thu trong mọi giao dịch.
Từ ngày 1/1/2026, Sun Life Việt Nam ngừng thu phí bằng tiền mặt tại các Trung tâm dịch vụ khách hàng, đồng thời ngừng để tư vấn tài chính trực tiếp nhận phí bằng tiền mặt từ khách hàng. Khách hàng có thể chuyển khoản, sử dụng thẻ ngân hàng, đăng ký trích phí tự động hoặc đóng phí tại quầy ngân hàng. AIA Việt Nam cũng triển khai thanh toán không dùng tiền mặt tại tất cả quầy dịch vụ khách hàng trên toàn quốc từ ngày 1/6/2026.
Trong khi đó, một số doanh nghiệp chưa dừng hoàn toàn việc thu phí bằng tiền mặt cũng đang tích cực mở rộng các phương thức thanh toán điện tử. Khách hàng có thể đóng phí qua ứng dụng hoặc website ngân hàng, Internet Banking, Mobile Banking, mã QR, ví điện tử, thẻ ngân hàng, ủy nhiệm chi hoặc đăng ký trích nợ tự động. Việc đa dạng hóa các kênh thanh toán giúp người tham gia bảo hiểm chủ động lựa chọn phương thức phù hợp, đồng thời tăng tính thuận tiện và khả năng kiểm soát giao dịch.
Những chuyển động trên cho thấy, thanh toán không dùng tiền mặt không còn là lựa chọn riêng của từng doanh nghiệp, mà đang dần trở thành xu hướng chung trong quá trình số hóa hoạt động bảo hiểm.
Một hợp đồng bảo hiểm nhân thọ thường có thời hạn kéo dài hàng chục năm. Trong thời hạn đóng phí theo thỏa thuận, bên mua bảo hiểm cần thực hiện nghĩa vụ đóng phí đầy đủ, đúng hạn để duy trì hiệu lực hợp đồng và bảo đảm các quyền lợi bảo hiểm. Vì vậy, việc mỗi khoản phí được thanh toán và ghi nhận chính xác, kịp thời vào đúng hợp đồng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.
Với phương thức thu phí bằng tiền mặt, khoản tiền thường phải qua khâu trung gian trước khi được chuyển về doanh nghiệp và ghi nhận vào hợp đồng. Quá trình này có thể phát sinh độ trễ hoặc sai sót. Khi thông tin thanh toán chưa được cập nhật kịp thời, khách hàng có thể gặp khó khăn trong việc xác nhận thời điểm hoàn thành nghĩa vụ đóng phí, nhất là khi cần giải quyết những vấn đề liên quan đến hiệu lực hợp đồng và quyền lợi bảo hiểm.
Theo đó, giao dịch không tiền mặt giúp thu hẹp khoảng trống này. Mỗi lần thanh toán đều để lại thông tin về thời gian, số tiền, tài khoản nhận và nội dung giao dịch. Khách hàng có căn cứ để kiểm tra, đối chiếu; doanh nghiệp thuận lợi hơn trong hạch toán, quản lý và giải quyết khiếu nại.
Đáng chú ý, việc khách hàng chuyển phí vào tài khoản của doanh nghiệp hoặc thanh toán qua đơn vị thu hộ được chỉ định giúp tách bạch hoạt động tư vấn với khâu thu phí. Thông tin giao dịch được lưu vết và thuận lợi hơn cho việc đối soát, trong khi đội ngũ tư vấn viên tập trung vào vai trò tư vấn, chăm sóc và hỗ trợ khách hàng trong quá trình tham gia bảo hiểm.
Từ góc độ quản trị, thanh toán điện tử cũng giúp doanh nghiệp chuẩn hóa quy trình thu phí, hỗ trợ tự động hóa việc đối soát, hạn chế sai sót thủ công và phát hiện sớm các khoản phí chưa được ghi nhận. Đây là cơ sở để nâng cao tính minh bạch, yếu tố đặc biệt cần thiết trong quá trình củng cố niềm tin của người tham gia bảo hiểm.
Thanh toán điện tử giúp tăng tính minh bạch nhưng không loại bỏ hoàn toàn rủi ro. Sai thông tin hợp đồng, nhầm tài khoản nhận tiền hoặc giao dịch qua kênh không chính thức có thể khiến khoản phí chậm được ghi nhận. Nguy cơ giả mạo doanh nghiệp, tư vấn viên và đường dẫn thanh toán cũng đặt ra yêu cầu chặt chẽ hơn về xác thực thông tin.
Để bảo vệ quyền lợi, khách hàng cần thanh toán qua các kênh được doanh nghiệp công bố; kiểm tra tên đơn vị thụ hưởng, số hợp đồng và nội dung giao dịch; không chuyển phí vào tài khoản cá nhân. Sau khi thanh toán, khách hàng nên lưu chứng từ và kiểm tra việc ghi nhận phí qua ứng dụng, cổng thông tin hoặc kênh chăm sóc khách hàng chính thức.
Về phía doanh nghiệp, việc dừng thu tiền mặt phải đi kèm hệ thống thanh toán an toàn, dễ tiếp cận và cơ chế xử lý kịp thời các giao dịch có sai sót hoặc chưa được ghi nhận. Mạng lưới ngân hàng, bưu điện và điểm thu hộ cũng cần được duy trì phù hợp để hỗ trợ người cao tuổi, người ít sử dụng dịch vụ số và khách hàng tại những địa bàn còn hạn chế về hạ tầng thanh toán.
Xét đến cùng, hiệu quả của thu phí không tiền mặt không nằm ở số lượng giao dịch điện tử, mà ở khả năng ghi nhận dòng phí chính xác, hỗ trợ duy trì hiệu lực hợp đồng và bảo vệ quyền lợi khách hàng. Chỉ khi đáp ứng được những yêu cầu đó, số hóa mới thực sự góp phần nâng cao tính minh bạch và củng cố niềm tin của khách hàng./.
