Trong phiên thảo luận tại hội trường Quốc hội sáng 18/6, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng đã phát biểu giải trình, làm rõ nhiều nội dung đại biểu quan tâm trong các lĩnh vực của ngành Tài chính.
Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng phát biểu tại Quốc hội sáng 18/6 |
Về tình hình kinh tế - xã hội, Bộ trưởng cho biết kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2024 được xây dựng trong bối cảnh có nhiều yếu tố không lường trước được. Tình hình kinh tế - chính trị thế giới những tháng đầu năm 2025 tiếp tục diễn biến nhanh, phức tạp, khó lường, tác động sâu sắc tới kinh tế trong nước.
Trong khi đó, nền kinh tế còn phải giải quyết các vấn đề nội tại như điểm nghẽn về thể chế, hạ tầng, nhân lực, đồng thời thực hiện cải cách tổ chức bộ máy để đáp ứng yêu cầu phát triển trong tình hình mới.
Dù vậy, theo Bộ trưởng, các đại biểu Quốc hội đều thống nhất rằng, các kết quả đạt được là đáng ghi nhận, thể hiện sự chỉ đạo quyết liệt từ Trung ương, đứng đầu là đồng chí Tổng Bí thư, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Quốc hội và Chính phủ.
Làm rõ hơn về việc thực hiện mục tiêu tăng trưởng năm 2025, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho biết, Bộ Tài chính đã tham mưu Chính phủ báo cáo Quốc hội điều chỉnh mục tiêu tăng trưởng năm 2025 lên mức từ 8% trở lên. Đồng thời, các kịch bản tăng trưởng đã được xây dựng cụ thể và phân bổ tới từng ngành, từng cơ quan, từng địa phương. Với sự chỉ đạo quyết liệt của Đảng, Nhà nước, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, tình hình tăng trưởng kinh tế trong 5 tháng đã có nhiều những nét khả quan.
Cụ thể là xu hướng tháng sau tốt hơn tháng trước, quý sau tốt hơn quý trước. Nhiều chỉ số như sản xuất công nghiệp chế biến, chế tạo, xuất khẩu, thu hút FDI, tiêu dùng… đạt mức tăng trưởng hai con số. Nếu không có yếu tố bất thường trong tháng 6, dự báo tăng trưởng quý II sẽ khả quan hơn quý I, bám sát kịch bản tăng trưởng đã đề ra, Bộ trưởng cho hay.
Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng phát biểu giải trình, làm rõ nhiều nội dung đại biểu Quốc hội quan tâm. |
Tuy nhiên, Bộ trưởng cũng thẳng thắn chỉ rõ, để đạt được mục tiêu tăng trưởng 8% trong cả năm là rất khó, đòi hỏi quý III và quý IV phải nỗ lực, cố gắng vượt bậc để bù đắp cho quý I và quý II. Đây là một thách thức vô cùng to lớn, khi dự báo tăng trưởng kinh tế thế giới và khu vực rất thấp, “mà chúng ta đang phải đi ngược dòng” - Bộ trưởng cho hay.
Trước yêu cầu đó, Bộ Tài chính đã tham mưu cho Chính phủ ban hành Nghị quyết 154/2025/NĐ-CP với 12 nhóm giải pháp “trọng tâm, trọng điểm và đột phá”, để Bộ Tài chính cùng các bộ, ngành, địa phương quyết liệt triển khai trong thời gian tới. Đồng thời, Bộ cũng sẽ bám sát tình hình quốc tế, khu vực và trong nước để cập nhật kịch bản tăng trưởng, chủ động điều hành, “quyết tâm cao, nỗ lực lớn, suy nghĩ đột phá và hành động quyết liệt” để đạt mục tiêu tăng trưởng đề ra.
Về điều hành ngân sách, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho biết, thu ngân sách từ đầu nhiệm kỳ tới nay đều đạt và vượt dự toán, đặc biệt trong năm 2023 và 2024 mức vượt là “khá lớn”. Điều đáng mừng nữa là, cơ cấu thu đang chuyển dịch theo hướng bền vững, với vai trò của thu nội địa ngày càng được khẳng định. Hầu hết các địa phương có tăng thu ngân sách qua từng năm.
Đối với chi, chi ngân sách vẫn đảm bảo theo đúng dự toán. Đặc biệt, chúng ta đã nỗ lực thực hiện tiết kiệm chi để dành nguồn lực cho an sinh, phát triển. Chẳng hạn, năm 2024 đã tiết kiệm được thêm 5% chi thường xuyên để thực hiện chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát. Trong năm 2025, Bộ Tài chính phấn đấu tăng thu ngân sách trên 15% so với dự toán để đảm bảo nguồn lực thực hiện các nhiệm vụ.
Liên quan đến giải ngân đầu tư công, một vấn đề được đại biểu và cử tri cả nước quan tâm, Bộ trưởng cho hay Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo thành lập 7 tổ công tác do Thủ tướng đứng đầu, cùng 26 đoàn công tác của các thành viên Chính phủ để kiểm tra, đôn đốc, tháo gỡ vướng mắc, thúc đẩy giải ngân. Từ đó, công tác giải ngân đã đạt nhiều kết quả nổi bật.
 |
| Phiên họp Quốc hội sáng 18/6. |
Một trong số đó là tình trạng đầu tư công dàn trải, manh mún đã được khắc phục cơ bản triệt để. “Đầu nhiệm kỳ 2021 - 2025, các bộ, ngành, địa phương trình 12.000 dự án, nhưng Chính phủ đã cắt giảm xuống còn 5.000 dự án và dự kiến sẽ tiếp tục rút xuống 3.000 dự án trong giai đoạn tới” - Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng dẫn chứng. Nhờ đó, các nguồn lực đã được tập trung vào các công trình, dự án chiến lược, trọng điểm, nhất là về hạ tầng giao thông.
Đặc biệt, một thành công đáng phấn khởi là “tất cả các dự án trọng điểm quốc gia đều đạt và vượt tiến độ, không có dự án nào chậm tiến độ” - Bộ trưởng chia sẻ thêm. Đây cũng là kinh nghiệm quan trọng để nhiệm kỳ tới, công tác đầu tư công sẽ được triển khai tốt hơn. Trong đó, Bộ trưởng lưu ý với các dự án đầu tư công thuộc ngân sách địa phương tới đây phải được rà soát để đảm bảo tập trung, có trọng tâm, trọng điểm, từ đó mới đạt hiệu quả đầu tư.
Hiện nay, Chính phủ đang tập trung thực hiện quyết liệt để đạt mục tiêu giải ngân đạt tỷ lệ 100% trong năm nay, từ đó mới có cơ hội đóng góp cao nhất cho tăng trưởng, Bộ trưởng cho biết thêm.
Việc xử lý tài sản công sau sắp xếp tổ chức bộ máy cũng là vấn đề nhiều đại biểu đề cập. Theo Bộ trưởng, Bộ Tài chính đã báo cáo Chính phủ trình Quốc hội sửa đổi Luật Quản lý, sử dụng tài sản công, bổ sung 12 nghị định, 1 quyết định, 2 công điện và 1 thông tư theo thẩm quyền để phân định rõ thẩm quyền của chính quyền địa phương trong việc quản lý, sử dụng tài sản công, tiêu chuẩn, định mức sử dụng trụ sở, xe ô tô, máy móc, thiết bị…
Như vậy, Bộ trưởng khẳng định, thể chế đã đầy đủ. Hiện nay, Bộ Tài chính đang thành lập các đoàn công tác để khảo sát, hướng dẫn, hỗ trợ các địa phương trong việc xử lý tài sản sau sáp nhập. Tinh thần là, tài sản dôi dư phải ưu tiên cho lĩnh vực giáo dục, y tế theo đúng chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư, phần còn lại phải đưa vào quy hoạch, khai thác hiệu quả.
Bộ trưởng cũng đề nghị các đoàn đại biểu Quốc hội cùng đồng hành với Chính phủ trong công tác giám sát để đảm bảo bảo không để tài sản bị lãng phí, sử dụng không hiệu quả, phục vụ tốt nhất phát triển kinh tế - xã hội theo đúng tinh thần trên./.
