Cải cách mạnh mẽ, đổi mới tư duy để thị trường chứng khoán đóng góp hiệu quả hơn nữa vào nền kinh tế

Hồng Quyên
(TBTCO) - Phát biểu tại Hội nghị Triển khai nhiệm vụ phát triển thị trường chứng khoán năm 2026, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh, trong bối cảnh nền kinh tế bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu tăng trưởng cao, thị trường chứng khoán cần tiếp tục được cải cách mạnh mẽ, trong đó đổi mới tư duy, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm là yếu tố then chốt.
aa
Thị trường chứng khoán Việt Nam ngày càng khẳng định là cấu phần quan trọng của hệ thống tài chính quốc gia Nhiều “ông lớn” toàn cầu tìm cơ hội tại thị trường chứng khoán Việt Nam

Áp lực huy động vốn lớn

Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng cho biết, năm 2025, thị trường chứng khoán Việt Nam đã đạt được nhiều cột mốc quan trọng trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều diễn biến phức tạp, khó lường. Thị trường tiếp tục duy trì hoạt động ổn định, phát triển an toàn, minh bạch, đặc biệt là sự mở rộng mạnh mẽ về quy mô và thanh khoản.

Tính đến hết năm 2025, chỉ số VN-Index tiếp tục lập đỉnh mới, tăng gần 41% so với năm 2024. Thanh khoản thị trường duy trì ở mức cao, với giá trị giao dịch bình quân đạt khoảng 29 nghìn tỷ đồng mỗi phiên, tăng hơn 39% so với năm trước. Quy mô vốn hóa thị trường cổ phiếu đạt tương đương 77,6% GDP ước tính năm 2025, tăng 39,2% so với năm 2024. Quy mô thị trường trái phiếu doanh nghiệp đạt khoảng 11% GDP. Tổng mức vốn hóa của toàn thị trường vốn, bao gồm cổ phiếu, trái phiếu doanh nghiệp và trái phiếu chính phủ, đạt gần 110% GDP.

Cải cách mạnh mẽ, đổi mới tư duy để thị trường chứng khoán đóng góp hiệu quả hơn nữa vào nền kinh tế
Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị. Ảnh: Đức Minh

Tính đến ngày 15/3/2026, thị trường chứng khoán Việt Nam đã có 65 doanh nghiệp có vốn hóa trên 1 tỷ USD, trong đó có 6 doanh nghiệp niêm yết vượt mốc 10 tỷ USD. Số lượng tài khoản nhà đầu tư đạt hơn 11,6 triệu, vượt mục tiêu đề ra trong Chiến lược phát triển thị trường chứng khoán đến năm 2030.

Đặc biệt, những nỗ lực của cơ quan quản lý trong việc đưa vào vận hành hệ thống công nghệ mới KRX, cùng với việc tổ chức FTSE Russell chính thức công bố nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam lên thị trường mới nổi thứ cấp, sẽ góp phần quan trọng thu hút dòng vốn đầu tư nước ngoài, gia tăng chiều sâu và quy mô thị trường, qua đó nâng cao vị thế của thị trường tài chính Việt Nam trong khu vực.

Thị trường chứng khoán Việt Nam đã từng bước khẳng định vai trò là một trong những kênh huy động vốn trung và dài hạn quan trọng cho nền kinh tế, góp phần thúc đẩy quá trình cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước, nâng cao tính minh bạch trong hoạt động doanh nghiệp và cải thiện hiệu quả phân bổ nguồn lực của nền kinh tế.

Theo Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng, hội nghị diễn ra trong bối cảnh Đại hội lần thứ XIV của Đảng vừa được tổ chức thành công tốt đẹp. Đại hội Đảng đã xác lập những định hướng, quyết sách, chiến lược mang tính cách mạng nhằm xây dựng và phát triển đất nước trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, trong đó bao gồm các nhiệm vụ trọng tâm về xác lập mô hình tăng trưởng mới trên cơ sở khoa học, đổi mới, sáng tạo, đột phá, coi phát triển kinh tế tư nhân là một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế. Nhiều mục tiêu phát triển kinh tế quan trọng cũng được xác định như phấn đấu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn 2026 - 2030, GDP bình quân đầu người đến năm 2030 đạt 8.500 USD, tạo cơ sở cho việc hiện thực hóa tầm nhìn đến 2045, Việt Nam trở thành nước phát triển, công nghiệp hiện đại và thu nhập cao.

Trong bối cảnh đó, nhiệm vụ của Bộ Tài chính và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước trong việc huy động, phân bổ hiệu quả các nguồn lực cho các mục tiêu tăng trưởng giai đoạn mới là hết sức nặng nề và thách thức. Để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn 2026 - 2030, ngành Tài chính đã chủ động tham mưu xây dựng các kịch bản điều hành gắn với những nhiệm vụ trọng tâm của nhiệm kỳ. Theo đó, tổng nhu cầu vốn của nền kinh tế ước tính tối thiểu khoảng 38,5 triệu tỷ đồng, trong đó nguồn từ ngân sách nhà nước chỉ chiếm khoảng 20%, còn lại tới 80% phải được huy động từ khu vực xã hội. Trong khi dư địa của chính sách tiền tệ không còn nhiều, thị trường chứng khoán được kỳ vọng sẽ trở thành kênh huy động vốn quan trọng.

Đây là nhiệm vụ hết sức nặng nề, song theo Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cũng mở ra cơ hội lớn cho các nhà đầu tư, các quỹ đầu tư và cộng đồng doanh nghiệp tham gia thị trường, cùng đồng hành và hưởng lợi từ quá trình phát triển của nền kinh tế.

Nhiệm vụ lớn cần đổi mới mạnh mẽ tư duy

Để hoàn thành nhiệm vụ này, thị trường chứng khoán cần được cải cách quyết liệt hơn nữa để phát triển triển mạnh mẽ theo quan điểm lấy phát triển để ổn định, ổn định để phát triển nhanh, bền vững. Tại hội nghị, Bộ trưởng Bộ Tài chính đề nghị Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, các Sở Giao dịch chứng khoán, Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam tập trung triển khai nhiều nhóm giải pháp quan trọng.

Một là, bám sát định hướng chiến lược, chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước; đổi mới tư duy, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm để hoàn thành mọi nhiệm vụ với quyết tâm cao nhất.

Hai là, tập trung hoàn thiện thể chế, nâng cao chất lượng khuôn khổ pháp lý làm nền tảng cho họat động của thị trường theo hướng minh bạch, đồng bộ và phù hợp với thông lệ tốt nhất trên thế giới; trong đó trọng tâm là nâng cao chuẩn mực quản trị công ty đại chúng, chuẩn mực công bố thông tin và tăng cường bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư.

Ba là, quyết tâm thực hiện có hiệu quả, đúng thời hạn các giải pháp đã đề ra trong Chiến lược phát triển thị trường chứng khoán, Đề án Nâng hạng thị trường chứng khoán, Đề án Tái cơ cấu nhà đầu tư và phát triển ngành quỹ đầu tư chứng khoán, trong đó tập trung phát triển mạnh quy mô và tính đa dạng của hàng hóa trên thị trường; cần tiếp tục thúc đẩy cổ phần hóa và thoái vốn nhà nước gắn với niêm yết và đăng ký giao dịch trên thị trường chứng khoán; khuyến khích các doanh nghiệp lớn, doanh nghiệp có tiềm năng tăng trưởng cao tham gia thị trường; đồng thời nâng cao chất lượng quản trị và minh bạch thông tin của các doanh nghiệp niêm yết; phát triển cơ sở nhà đầu tư theo hướng bền vững, đặc biệt là nhà đầu tư tổ chức và nhà đầu tư dài hạn; tiếp tục phát triển các định chế đầu tư chuyên nghiệp như quỹ đầu tư, quỹ hưu trí, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi để thu hút các dòng vốn đầu tư nước ngoài dài hạn, ổn định vào thị trường.

Bốn là, tiếp tục hiện đại hóa hạ tầng thị trường và nâng cao năng lực vận hành. Cần hoàn thiện hệ thống giao dịch, thanh toán và bù trừ theo các chuẩn mực quốc tế; tăng cường năng lực quản lý rủi ro và đảm bảo thị trường vận hành an toàn, thông suốt và hiệu quả.

Năm là, tăng cường kỷ cương, kỷ luật và minh bạch thị trường. Niềm tin của nhà đầu tư là yếu tố cốt lõi đối với sự phát triển bền vững của thị trường chứng khoán. Vì vậy, cần tiếp tục nâng cao hiệu quả công tác thanh tra, giám sát, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật nhằm đảm bảo thị trường vận hành công bằng, minh bạch và hiệu quả.

Bộ trưởng Bộ Tài chính chia sẻ, Hội nghị phát triển thị trường chứng khoán lần này được tổ chức trong bối cảnh UBCKNN đang tiếp tục nỗ lực hoàn thành các nhiệm vụ chính trị để Kỷ niệm 30 năm Ngày truyền thống ngành Chứng khoán. 30 năm là hành trình dài với nhiều nỗ lực bền bỉ của các thành viên thị trường, song so với bề dày lịch sử hàng trăm năm của nhiều thị trường phát triển trên thế giới. Năm 2026 là bước khởi đầu, đặt nền móng cho một giai đoạn phát triển mạnh mẽ hơn về quy mô vốn hóa, hiệu quả hoạt động và mức độ lan tỏa đến nền kinh tế, tiến gần hơn tới các chuẩn mực quốc tế.

"Những thành tựu thời gian qua là nền tảng cho những bước tiến vững chắc phía trước - khi chúng ta kết hợp giữa cải cách chính sách, công nghệ, công khai minh bạch và bảo vệ nhà đầu tư. Bộ Tài chính cam kết đồng hành cùng thị trường trong việc tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý, minh bạch thông tin, tiếp tục đẩy mạnh cải cách và bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư và các thành viên tham gia để thị trường tiếp tục phát triển mạnh mẽ, bền vững và hội nhập toàn cầu" - Bộ trưởng nhấn mạnh./.

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng tin tưởng rằng, với sự quyết tâm của Chính phủ, sự nỗ lực của các cơ quan quản lý, sự hỗ trợ của các Bộ, ban, ngành, các tổ chức quốc tế và sự đồng hành của cộng đồng doanh nghiệp và nhà đầu tư, thị trường chứng khoán Việt Nam sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ, trở thành kênh dẫn vốn trung và dài hạn hiệu quả cho nền kinh tế, góp phần quan trọng vào sự phát triển nhanh và bền vững của đất nước trong giai đoạn tới.
Hồng Quyên

Đọc thêm

Vương quốc Anh tăng cường hỗ trợ điện gió ngoài khơi và tài chính xanh cho Việt Nam

Vương quốc Anh tăng cường hỗ trợ điện gió ngoài khơi và tài chính xanh cho Việt Nam

(TBTCO) - Đại sứ quán Anh tại Việt Nam ngày 16/6 thông tin, Vương quốc Anh đã công bố hai sáng kiến hợp tác khí hậu mới của Anh với Việt Nam, tập trung vào phát triển năng lượng sạch và tài chính xanh. Qua đó tiếp tục khẳng định cam kết đồng hành cùng Việt Nam trên hành trình chuyển dịch năng lượng và tăng trưởng xanh.
Mua bán hóa đơn thuế trái phép ngày càng tinh vi, phức tạp

Mua bán hóa đơn thuế trái phép ngày càng tinh vi, phức tạp

(TBTCO) - Dù đã triệt phá nhiều vụ án khủng, song tình trạng mua bán, sử dụng hóa đơn trái phép; gian lận trong hoàn thuế giá trị gia tăng ngày càng tinh vi, phức tạp và có chiều hướng gia tăng.
Hiện đại hóa nền hành chính tài chính quốc gia

Hiện đại hóa nền hành chính tài chính quốc gia

(TBTCO) - Bộ Tài chính đã ban hành Kế hoạch cải cách hành chính trọng tâm giai đoạn 2026 - 2030, đặt ra lộ trình toàn diện nhằm hiện đại hóa nền hành chính tài chính quốc gia, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm, coi mức độ thuận tiện, chi phí tuân thủ và khả năng tiếp cận dịch vụ công là thước đo chủ yếu của hiệu quả cải cách.
Hải quan đồng hành doanh nghiệp, giữ mạch lưu thông thương mại

Hải quan đồng hành doanh nghiệp, giữ mạch lưu thông thương mại

(TBTCO) - Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam 5 tháng đầu năm 2026 đạt 445,12 tỷ USD, tăng gần 90 tỷ USD so với cùng kỳ năm trước. Kết quả này phản ánh hiệu quả của những nỗ lực cải cách, tạo thuận lợi thương mại của ngành Hải quan trong việc đồng hành cùng doanh nghiệp, giữ thông suốt mạch lưu thông hàng hóa.
Giám sát chặt chẽ sử dụng tài sản công

Giám sát chặt chẽ sử dụng tài sản công

(TBTCO) - Tại phiên họp ngày 10/6, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về dự thảo kế hoạch giám sát chuyên đề đối với việc thực hiện chính sách, pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công là trụ sở làm việc sau khi thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy, đơn vị hành chính. Động thái này cho thấy yêu cầu ngày càng cấp thiết hiện nay đó là, tài sản công không những phải được quản lý chặt chẽ mà còn phải được khai thác hiệu quả, trở thành nguồn lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.
Sửa Luật Hải quan: Kiến tạo môi trường kinh doanh thuận lợi hơn cho doanh nghiệp

Sửa Luật Hải quan: Kiến tạo môi trường kinh doanh thuận lợi hơn cho doanh nghiệp

(TBTCO) - Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Hải quan đang được Cục Hải quan lấy ý kiến rộng rãi các bộ, ngành, cộng đồng doanh nghiệp, thể hiện tư duy cải cách mạnh mẽ khi chuyển trọng tâm từ kiểm soát sang hỗ trợ tuân thủ, từ xử lý thủ công sang quản trị số, nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia trong giai đoạn 2026 - 2030.
Các chỉ tiêu bảo hiểm xã hội tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực

Các chỉ tiêu bảo hiểm xã hội tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực

(TBTCO) - Trong 5 tháng đầu năm 2026, Bảo hiểm xã hội Việt Nam đã bám sát chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Tài chính, triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm thực hiện hiệu quả các nhiệm vụ chính trị được giao, đạt nhiều kết quả tích cực trên các lĩnh vực công tác.
Huy động trái phiếu chính phủ: Linh hoạt thích ứng để bảo đảm nguồn vốn cho ngân sách

Huy động trái phiếu chính phủ: Linh hoạt thích ứng để bảo đảm nguồn vốn cho ngân sách

(TBTCO) - Trong bối cảnh thị trường tiền tệ tiếp tục chịu nhiều áp lực từ mặt bằng lãi suất, thanh khoản hệ thống ngân hàng chưa thực sự ổn định và tỷ giá có xu hướng tăng, công tác huy động vốn thông qua phát hành trái phiếu chính phủ đang đứng trước không ít thách thức. Tuy nhiên, với việc chủ động bám sát diễn biến thị trường, linh hoạt trong phát hành, Kho bạc Nhà nước vẫn duy trì hiệu quả việc huy động vốn, góp phần bảo đảm nguồn lực tài chính phục vụ các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội năm 2026.
Xem thêm