Ngày 24/3, tại Hà Nội, Phái đoàn Liên minh châu Âu (EU) tại Việt Nam phối hợp cùng Cục Đầu tư nước ngoài (FIA), Bộ Tài chính và Hiệp hội Doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam (EuroCham) tổ chức Diễn đàn Kinh doanh và đầu tư EU - Việt Nam - Chiến lược Cửa ngõ toàn cầu.
Trong khuôn khổ Diễn đàn, Liên minh châu Âu đã công bố gói đầu tư hơn 560 triệu EUR để hỗ trợ quá trình chuyển dịch năng lượng và phát triển kinh tế của Việt Nam.
 |
| Các diễn giả chia sẻ tại phiên thảo luận về mở rộng quy mô tài chính xanh. Ảnh: LV |
Chia sẻ tại diễn đàn, bà Nicola Beer - Phó Chủ tịch Ngân hàng Đầu tư châu Âu (EIB) cho biết, trong bối cảnh toàn cầu đang thay đổi, Liên minh châu Âu vẫn là một đối tác đáng tin cậy và ổn định - một đối tác mà Việt Nam có thể tin tưởng trong dài hạn. Với vai trò cánh tay tài chính của Liên minh châu Âu, EIB sẽ giúp biến cam kết thành các khoản đầu tư cụ thể trên thực tế.
“Cách tiếp cận của chúng tôi xoay quanh quan hệ đối tác cùng có lợi với Việt Nam và Nhóm châu Âu, qua đó chúng tôi hợp tác quy tụ các thể chế EU, các quốc gia thành viên EU, các ngân hàng phát triển và các đối tác Việt Nam để mang lại quy mô, chuyên môn và nguồn tài chính chất lượng cao” - bà chia sẻ.
| Chiến lược Cửa ngõ toàn cầu là đề xuất của EU nhằm giảm thiểu sự chênh lệch đầu tư toàn cầu và thúc đẩy các kết nối thông minh, sạch và an toàn trong các lĩnh vực kỹ thuật số, năng lượng và giao thông vận tải, đồng thời tăng cường hệ thống y tế, giáo dục và nghiên cứu. Chiến lược thể hiện cách tiếp cận Nhóm châu Âu, quy tụ EU, các quốc gia thành viên EU cùng các tổ chức tài chính phát triển châu Âu. Cách tiếp cận này nhằm mục đích huy động tới 400 tỷ EUR đầu tư công và tư nhân từ năm 2021 đến năm 2027, tạo ra các liên kết thiết yếu thay vì sự phụ thuộc và thu hẹp khoảng cách đầu tư toàn cầu. |
Một ví dụ điển hình là Quan hệ Đối tác chuyển đổi năng lượng công bằng (JETP). JETP hiện đang bước vào giai đoạn triển khai. EIB đang hỗ trợ quá trình Việt Nam chuyển đổi sang năng lượng sạch và giao thông vận tải chất lượng hơn, mang lại lợi ích thiết thực cho người dân.
Bà Nicola Beer cho biết, ngoài thỏa thuận tín dụng 200 triệu EUR cho các dự án khí hậu tại Việt Nam được công bố ngày hôm nay, EIB cũng đang hợp tác với chính quyền Việt Nam về khoản vay khung trị giá 500 triệu EUR để hỗ trợ quá trình chuyển đổi năng lượng, đặc biệt là trong các lĩnh vực như lưới điện và truyền tải. Nguồn tài chính này dành cho Việt Nam để hỗ trợ quá trình chuyển đổi xanh và triển khai JETP.
“EIB cam kết hỗ trợ quá trình chuyển đổi xanh và tăng trưởng bền vững của Việt Nam trong dài hạn bằng cách cung cấp nguồn tài chính dài hạn, chuyên môn kỹ thuật và các tiêu chuẩn cao nhằm cải thiện cuộc sống hàng ngày, hỗ trợ doanh nghiệp và củng cố nền kinh tế” - bà Nicola Beer nhấn mạnh.
Đại diện cho Bộ Tài chính chia sẻ về việc mở rộng quy mô tài chính xanh hướng tới tương lai phát thải ròng bằng 0 của Việt Nam, bà Phạm Thị Thanh Tâm - Phó Vụ trưởng Vụ Các định chế tài chính cho biết, thời gian qua, Chính phủ Việt Nam đã thực hiện đồng bộ các giải pháp để thúc đẩy tài chính xanh.
Về thể chế, chính sách, trong giai đoạn 2018 - 2020, Chính phủ đã ban hành 5 nghị định tạo khuôn khổ pháp lý phát triển thị trường vốn xanh tại Việt Nam thông qua huy động vốn trái phiếu Chính phủ, trái phiếu chính quyền địa phương và trái phiếu doanh nghiệp. Đồng thời, Luật Bảo vệ môi trường và Nghị định 08/NĐ-CP hướng dẫn luật cũng được ban hành từ năm 2020 để tạo khuôn khổ pháp lý huy động các sản phẩm tài chính xanh, tín dụng xanh theo chuẩn thông nghệ tốt nhất của quốc tế.
Mới đây, Thủ Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định 21/QĐ-CP về danh mục phân loại xanh để làm cho cơ sở, cho việc các dự án sử dụng vốn từ trái phiếu xanh. Gần đây nhất, trong tháng 1/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 29/NĐ-CP quy định về sàn giao dịch carbon trong nước, là cơ sở pháp lý quan trọng để vận hành thí điểm sàn giao dịch carbon trong nước.
Theo đó, cơ chế chính sách về tài chính xanh đã được ban hành đầy đủ và đồng bộ từ pháp luật đến nghị định và các văn bản hướng dẫn để tạo điều kiện cho thị trường tài chính xanh tại Việt Nam phát triển.
Cũng theo bà Tâm, song song với việc hoàn thiện khung khổ pháp lý cơ chế chính sách về tài chính xanh, cơ chế ưu đãi đã có những ưu đãi về sản phẩm tài chính xanh do Chính phủ ban hành. Cụ thể, quy định hiện hành cho phép chủ thể phát hành các sản phẩm xanh được giảm 50% mức giá dịch vụ đối với những sản phẩm tài chính xanh đăng ký niêm yết, quản lý niêm yết, đăng ký chứng khoán, gửi đăng ký chứng khoán một phần.
Đối với nhà đầu tư và việc giao dịch sản phẩm tài chính xanh thì quy định hiện hành cho phép được giảm 50% mức giá dịch vụ, giá giao dịch và lưu ký chứng khoán; miễn thuế bao gồm thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế thu nhập cá nhân đối với thu nhập từ tiền lãi trái phiếu xanh, thu nhập từ chuyển nhượng trái phiếu xanh lần đầu sau khi phát hành và các ưu đãi này, không phân biệt giữa nhà đầu tư trong nước và nhà đầu tư nước ngoài. Theo đó, các nhà đầu tư quốc tế thực hiện đầu tư vào các sản phẩm tài chính xanh của Việt Nam sẽ được hưởng đầy đủ các ưu đãi này.
Chia sẻ về triển vọng hợp tác về phát triển tài chính xanh, bà Tâm cho biết, trong thời gian tới, Chính phủ Việt Nam, cụ thể là Bộ Tài chính kêu gọi các tổ chức tài chính trong nước và tài chính quốc tế, đặc biệt là EIB tham gia đầu tư vào các sản phẩm tài chính xanh của Việt Nam.
Bên cạnh đó, Bộ Tài chính cũng ủng hộ và khuyến khích các tổ chức này có thể cung cấp hỗ trợ kỹ thuật, đào tạo nâng cao năng lực cho các cán bộ để nhằm thúc đẩy phát triển thị trường tài chính xanh của Việt Nam.
| “Chúng tôi hy vọng rằng, việc hợp tác với EIB không chỉ dừng ở nguồn vốn mà còn là trung gian kết nối giữa Việt Nam với các đối tác cùng định hướng để chuyển giao công nghệ tài chính, xây dựng tiêu chuẩn và phát triển thị trường tài chính xanh. Đây là yếu tố then chốt giúp Việt Nam vừa nâng cao chất lượng của hệ thống tài chính xanh, vừa tăng khả năng tiếp cận với các dòng vốn ngoại” - bà Phạm Thị Thanh Tâm cho biết. |
