Lợi thế phát triển kinh tế và những điểm khó của các cảng biển Việt Nam

Việt Nam có bờ biển dài hơn 3.400 km, có hơn 500 cảng và bến cảng các loại. Lợi thế tự nhiên này khiến ngành kinh tế cảng rất phát triển tại Việt Nam. Phần lớn các cảng đều nằm trong sông nên mỗi năm đều chịu bồi lấp tự nhiên, với hàng chục triệu m3 bùn. Điều này khiến các chủ đầu tư bắt buộc phải nạo vét hàng năm để đảm bảo độ sâu chuẩn tắc thiết kế cho các luồng và bến cảng tiếp nhận tàu. Tuy nhiên, các dự án nạo vét trong nhiều năm qua đều gặp rất nhiều khó khăn trong quá trình xin cấp giấy phép, dẫn đến các luồng, cảng không thể triển khai được việc nạo vét, từ đó ảnh hưởng lớn đến hiệu quả khai thác cảng, ảnh hưởng đến phát triển kinh tế địa phương và các vùng.

Cải tạo sân bay TokyoHaneda 2011.

Tại sao lại có sự khó khăn khi xin phép nạo vét bùn? Vì theo quy định vật liệu nạo vét là vật liệu khi thi công, vận chuyển, bơm hút có nguy cơ gây ảnh hưởng đến môi trường. Do vậy, các đơn vị muốn duy tu, nạo vét luồng hàng hải phải thực hiện các thủ tục xin giấy phép điểm tập kết bùn nạo vét, lập hồ sơ đánh giá tác động môi trường, hồ sơ thủ tục nhận chìm vật chất nạo vét và giấy phép giao khu vực biển để sử dụng. Quá trình này lại liên quan đến nhiều cơ quan ban ngành địa phương và các bộ chủ quản, các đơn vị tiếp nhận bùn nạo vét… dẫn đến quá trình hoàn thiện hồ sơ rất phức tạp, khó khăn, mất nhiều thời gian và tốn kém chi phí. Trong thời gian các cảng chưa được cấp phép nạo vét, thì quá trình bồi lắng vẫn diễn ra, các cảng phải giảm tải trọng tàu tiếp nhận gây ảnh hưởng lớn đến hoạt động khai thác của các cảng, các bài toán kinh tế bị phá vỡ.

Đâu là giải pháp cho vấn đề này?

Thấu hiểu khó khăn của cảng và các đơn vị quản lý ngành hàng hải, MCIC đã nghiên cứu tìm kiếm phương án giải quyết vấn đề này. Sau 7 năm nghiên cứu, tìm kiếm giải pháp và lựa chọn công nghệ, đến tháng 10/2022 MCIC đã chính thức hoàn thành việc chuyển giao công nghệ Ống trộn dòng khí nén với AOMI – tập đoàn xây dựng hàng đầu Nhật bản, để sản xuất, vận hành và khai thác thành công dây chuyền hệ thống xử lý bùn nạo vét thành vật liệu san lấp.

Sân bay Haneda Nhật Bản năm 2010.

Hệ thống xử lý bùn nạo vét thành vật liệu san lấp dựa trên công nghệ lõi K-DPM với nguyên lý trộn dòng khí nén, công nghệ này đã được ứng dụng thành công trên rất nhiều dự án lớn trên thế giới ở Mỹ, Nhật Bản, Bỉ, Trung Quốc, Singapore… đặc biệt là các dự án: sân bay Chubu, cảng Nanao Nagoya – Nhật Bản, mở rộng sân bay nổi trên biển như Tokyo Haneda, khu phức hợp bất động sản lấn biển Marina Singapore. Đây là công nghệ tiên tiến nhất hiện nay được người Nhật chuyển giao công nghệ tại Mỹ và Việt Nam.

Khi ứng dụng công nghệ này, vật liệu nạo vét không còn bị nhấn chìm ra biển gây nguy cơ ô nhiễm môi trường mà trở thành vật liệu đầu vào để tạo ra một loại vật liệu tôn tạo có tính năng tùy biến, có thể đảm bảo thay thế vật liệu san lấp truyền thống là cát nhiễm mặn trong những năm qua. Sau quá trình xử lý, vật liệu đầu ra đạt các tiêu chuẩn kỹ thuật cơ lý đảm bảo dùng cho san lấp các bãi cảng, khu công nghiệp, khu đô thị lấn biển…

Các dự án nạo vét không còn phải gặp phải 4 vấn đề đang gây khó khăn cho quá trình duy tu nạo vét luồng, bến chuyên dùng: tìm kiếm bãi tập kết bùn phù hợp; đơn giản thủ tục xin giấy phép điểm đổ thải; đơn giản hóa thủ tục đánh giá tác động môi trường (hoặc giấy phép môi trường); không nhận chìm vật chất nạo vét ra biển. Như vậy, các dự án nạo vét duy tu sẽ nhanh hơn, hiệu quả hơn, các luồng và cảng thông thoáng hơn, tàu lớn vào được dễ dàng hơn, tối ưu khả năng khai thác cảng cao hơn, chi phí thấp hơn, sẽ thúc đẩy phát triển nhanh thông thương kinh tế qua tăng lượng hàng lưu thông cảng biển.

Cải tạo Vịnh Marina- Singapore năm 2011.

Ứng dụng công nghệ để tạo ra sự tăng trưởng kinh tế

Nhà nước đang khuyến khích đưa công nghệ kỹ thuật ứng dụng vào các ngành nghề để mang lại sự phát triển bền vững cho đất nước. MCIC với công nghệ xử lý bùn nạo vét thành vật liệu san lấp đang triển khai rất phù hợp với chủ trương của Chính phủ, bên cạnh việc tiên phong giải quyết vấn đề của ngành hàng hải còn đồng thời tạo ra hàng chục triệu m3 vật liệu san lấp mỗi năm. Góp phần phát triển bền vững cho ngành cảng biển và tạo ra hàng trăm ngàn m2 đất đai cho phát triển khu công nghiệp, dân cư, các khu dịch vụ ngành và cả các vùng đất lấn biển mới.

Tiên phong cho cuộc cách mạng mới của ngành nạo vét và san lấp, với sứ mệnh góp phần "xanh hóa" ngành hàng hải Việt Nam, MCIC tin tưởng vào tương lai phát triển bền vững hướng ra biển, bám biển của Việt Nam.