Luật Quản lý thuế (thay thế): Chuyển từ tư duy “quản lý” sang “phục vụ”

Văn Tuấn
(TBTCO) - Việc sửa đổi Luật Quản lý thuế không chỉ nhằm giúp đẩy mạnh hiện đại hóa và chuyển đổi số toàn diện trong công tác quản lý thuế, mà còn hướng tới cắt giảm tối đa thủ tục hành chính, giảm chi phí tuân thủ cho người nộp thuế.
aa

Hướng đến chuyển đổi số toàn diện công tác quản lý thu thuế

Theo đánh giá của Cục trưởng Cục Thuế Mai Xuân Thành, sau hơn 5 năm thực hiện, Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14 là cơ sở pháp lý quan trọng và có phạm vi tác động trên cả nước đối với toàn bộ hoạt động sản xuất, kinh doanh của các tổ chức, cá nhân.

Tuy nhiên, trong bối cảnh Việt Nam đang bước vào kỷ nguyên mới, sự bùng nổ của kinh tế số, xu thế số hóa giao dịch, yêu cầu chuyển đổi số quốc gia và cải cách thủ tục hành chính, giảm chi phí tuân thủ cho người nộp thuế, thì việc sửa đổi Luật một cách toàn diện là cấp bách và then chốt.

Luật Quản lý thuế (thay thế): Chuyển từ tư duy “quản lý” sang “phục vụ”
Sửa Luật Quản lý thuế hướng đến tạo thuận lợi cho người nộp thuế. Ảnh: TL

Theo đó, định hướng việc xây dựng Luật Quản lý thuế (thay thế) nhằm đẩy mạnh hiện đại hóa và chuyển đổi số toàn diện công tác quản lý thu thuế, ứng dụng công nghệ thông tin hiện đại, có tính liên kết, tích hợp để thúc đẩy chuyển đổi số trong quản lý thuế với 3 trụ cột chính: Tạo thuận lợi cho người nộp thuế; nâng cao hiệu lực và trình độ quản lý thuế; thúc đẩy số hóa quy trình quản lý thuế.

“Thực tiễn phát triển kinh tế - xã hội với những biến đổi nhanh chóng, đặc biệt là sự bùng nổ của nền kinh tế số với những loại hình kinh doanh mới đã đặt ra yêu cầu phải sửa đổi Luật Quản lý thuế một cách toàn diện” - Cục trưởng Cục Thuế Mai Xuân Thành.

Theo lãnh đạo Cục Thuế, việc sửa đổi Luật Quản lý thuế không chỉ nhằm thể chế hóa đường lối, chủ trương của Đảng và chính sách pháp luật của Nhà nước về chuyển đổi số, hiện đại hóa và ứng dụng công nghệ trong quản lý thuế để nâng cao năng lực và hiệu quả của hoạt động quản lý thuế, mà còn hướng đến cải cách triệt để công tác quản lý thuế, chuyển từ tư duy “quản lý” sang “phục vụ”, loại bỏ tư duy “không biết vẫn quản, không quản được thì cấm”.

Việc hoàn thiện Luật Quản lý thuế còn nhằm thúc đẩy sự tuân thủ tự nguyện trên cơ sở phân loại mức độ tuân thủ pháp luật và mức độ rủi ro của người nộp thuế; tiếp tục hoàn thiện các quy định về quản lý rủi ro xuyên suốt có hệ thống trong tất cả các nghiệp vụ quản lý thuế; về quản lý đối với chống chuyển giá; hoạt động kinh doanh trên kinh tế số, kinh tế chia sẻ, sản xuất thông minh, giao dịch xuyên biên giới; hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh sau khi xóa bỏ hình thức khoán thuế; việc trao đổi, cung cấp thông tin của người nộp thuế giữa cơ quan thuế với các cơ quan có liên quan; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trong quản lý thuế...

Đảm bảo quyền, lợi ích hợp pháp của người nộp thuế

Theo đánh giá của ông Trần Quốc Thắng - Phó Tổng giám đốc Deloitte Việt Nam, Luật Quản lý thuế 2019 đã mang lại nhiều tác động tích cực, góp phần thúc đẩy môi trường kinh doanh phát triển, củng cố niềm tin của doanh nghiệp vào hệ thống chính sách thuế công bằng, minh bạch và hiệu quả. Tuy nhiên, bối cảnh kinh tế - xã hội hiện nay xuất hiện nhiều vấn đề mới. Do đó, việc sửa đổi, bổ sung, điều chỉnh Luật Quản lý thuế lần này là cần thiết và kịp thời.

Góp ý vào nội dung quy định cơ quan thông tin, báo chí có nhiệm vụ tuyên truyền, phổ biến pháp luật về thuế, nêu gương thực hiện tốt, phản ánh và phê phán các hành vi vi phạm pháp luật về thuế, ông Thắng kiến nghị xem xét bổ sung hướng dẫn chỉ cho phép cơ quan báo chí sử dụng thông tin về kiểm tra, khiếu nại thuế khi có công văn chính thức từ cơ quan quản lý thuế và đúng phạm vi, yêu cầu chủ động của cơ quan này; kiểm soát chặt chẽ việc đưa tin, bình luận đảm bảo không xâm phạm quyền bí mật, quyền và lợi ích hợp pháp của người nộp thuế.

Một nội dung khác được ông Thắng góp ý là cần tính toán lại thuế tối thiểu toàn cầu. Theo ông Thắng, Việt Nam chính thức áp dụng kê khai và nộp thuế tối thiểu toàn cầu từ kỳ tính thuế năm 2024. Một vấn đề vướng mắc là khoản thuế thu nhập doanh nghiệp phát sinh thêm do kiểm tra thuế của cơ quan thuế có được bổ sung để tính toán lại thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp hiệu quả cho mục đích tính thuế tối thiểu toàn cầu hay không?

Do đó, lãnh đạo Deloitte Việt Nam kiến nghị, xem xét bổ sung quy định khoản thuế thu nhập doanh nghiệp phát sinh thêm trong quá trình kiểm tra thuế của cơ quan thuế được bổ sung để tính toán lại thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp hiệu quả cho mục đích tính thuế tối thiểu toàn cầu.

Góp ý một số nội dung liên quan đến công tác quản lý thuế hộ kinh doanh, bà Nguyễn Thị Cúc - Chủ tịch Hội Tư vấn Thuế Việt Nam đề xuất nâng mức doanh thu miễn thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân cho hộ kinh doanh lên 400 - 500 triệu đồng/năm thay vì 200 triệu đồng như hiện nay, nhằm giảm đối tượng quản lý và gánh nặng hành chính.

Đặc biệt, bà Cúc đề xuất tăng cường chức năng điều tra thuế cho cơ quan thuế để phát hiện dấu hiệu khả nghi, trốn tránh, tang vật liên quan đến trốn lậu thuế.

Theo chuyên gia, các hành vi gian lận, trốn thuế được thực hiện ngày càng tinh vi và có diễn biến phức tạp. Trong khi đó, cơ quan thuế chưa được giao quyền điều tra các hành vi tội phạm về thuế, nên toàn bộ các vụ vi phạm có dấu hiệu hình sự đều chuyển sang cơ quan công an để điều tra, khởi tố vụ án. Quá trình điều tra, trưng cầu giám định thường bị chậm trễ, dẫn đến việc truy thu tiền trốn thuế, tiền thuế bị chiếm đoạt không kịp thời, tác dụng răn đe, ngăn chặn các hành vi vi phạm về thuế bị hạn chế, do đó, việc tăng cường chức năng điều tra cho cơ quan thuế là hết sức cần thiết./.

Hoàn thiện khung pháp lý để quản lý các mô hình kinh tế mới

Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14 đã được xây dựng với tầm nhìn chiến lược, bám sát các định hướng then chốt của Đảng và Nhà nước về cơ cấu lại ngân sách và đảm bảo nền tài chính quốc gia bền vững. Luật không chỉ hướng đến mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2020 - 2025, mà còn thể hiện rõ cam kết của Chính phủ trong việc hỗ trợ phát triển doanh nghiệp.

Đặc biệt, Luật đã cụ thể hóa Chiến lược cải cách hệ thống thuế đến năm 2030 với mục tiêu xây dựng ngành Thuế hiện đại, tinh gọn và hiệu quả. Luật đã tạo động lực mạnh mẽ cho phát triển kinh tế - xã hội thông qua việc tháo gỡ khó khăn và khuyến khích đầu tư kinh doanh.

Tuy nhiên, bối cảnh kinh tế - xã hội hiện nay xuất hiện nhiều vấn đề mới, việc sửa đổi Luật Quản lý thuế là cần thiết, hướng tới cải cách toàn diện công tác quản lý thuế, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền; thực hiện các thủ tục hành chính trực tuyến cho người dân, doanh nghiệp, tổ chức không phụ thuộc địa giới hành chính.

Đồng thời, xây dựng các thủ tục hành chính toàn trình theo hướng tạo lập “một cửa sổ” tập trung, duy nhất. Hoàn thiện khung pháp lý để quản lý các mô hình kinh tế mới, kinh doanh dựa trên công nghệ và nền tảng số, quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh sau khi xóa bỏ hình thức khoán thuế, khuyến khích hộ kinh doanh chuyển sang hoạt động theo mô hình doanh nghiệp./.

Văn Tuấn

Đọc thêm

Thuế tỉnh Lào Cai thu ngân sách nội địa 4 tháng đạt 44% dự toán

Thuế tỉnh Lào Cai thu ngân sách nội địa 4 tháng đạt 44% dự toán

(TBTCO) - Tính đến ngày 5/5/2026, thu ngân sách nội địa Thuế tỉnh Lào Cai thực hiện đạt 6.828 tỷ đồng, bằng 44% dự toán Trung ương giao, bằng 32% dự toán phấn đấu tỉnh giao.
Hải quan lưu ý doanh nghiệp, 3 đợt tạm dừng trao đổi dữ liệu xuất xứ Việt Nam - Hàn Quốc

Hải quan lưu ý doanh nghiệp, 3 đợt tạm dừng trao đổi dữ liệu xuất xứ Việt Nam - Hàn Quốc

(TBTCO) - Theo thông báo từ Hải quan Hàn Quốc, hệ thống EODES sẽ tạm dừng 3 đợt trao đổi dữ liệu xuất xứ Việt Nam - Hàn Quốc trong tháng 5/2026. Cục Hải quan khuyến nghị doanh nghiệp chủ động bố trí thời gian giao dịch để tránh ảnh hưởng tiến độ thông quan.
Cao điểm chống hàng giả: Hải quan phát hiện gần 15.000 sản phẩm nghi vi phạm sở hữu trí tuệ

Cao điểm chống hàng giả: Hải quan phát hiện gần 15.000 sản phẩm nghi vi phạm sở hữu trí tuệ

(TBTCO) - Triển khai quyết liệt chỉ đạo của Chính phủ về đấu tranh chống hàng giả và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, lực lượng Hải quan đã đồng loạt tăng cường kiểm tra, kiểm soát tại các tuyến trọng điểm. Chỉ trong ngày đầu ra quân, nhiều lô mỹ phẩm, thời trang nghi giả mạo nhãn hiệu nổi tiếng đã bị phát hiện, tạm giữ để xác minh.
Bắc Ninh: Hải quan đối thoại hơn 700 doanh nghiệp sản xuất xuất khẩu

Bắc Ninh: Hải quan đối thoại hơn 700 doanh nghiệp sản xuất xuất khẩu

(TBTCO) - Ngày 8/5, Chi cục Hải quan khu vực V tổ chức Hội nghị doanh nghiệp năm 2026 về quản lý hải quan đối với hoạt động gia công, sản xuất xuất khẩu, chế xuất, thu hút hơn 700 doanh nghiệp tham dự trực tiếp và trực tuyến, trong bối cảnh thủ tục hải quan chuyển đổi số mạnh mẽ.
Nóng bỏng mặt trận chống buôn lậu, hàng giả, khởi tố hình sự 1.464 vụ án

Nóng bỏng mặt trận chống buôn lậu, hàng giả, khởi tố hình sự 1.464 vụ án

(TBTCO) - Từ đầu năm đến nay, các lực lượng chức năng đã xử lý gần 44.000 vụ vi phạm liên quan buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả, tăng gần 32% so với cùng kỳ năm trước; khởi tố hơn 2.200 đối tượng. Đáng cảnh báo, buôn lậu, hàng giả tiếp tục diễn biến phức tạp, đặc biệt trên môi trường thương mại điện tử.
Hải quan ký kết phối hợp thu ngân sách với 4 ngân hàng thúc đẩy thông quan số

Hải quan ký kết phối hợp thu ngân sách với 4 ngân hàng thúc đẩy thông quan số

(TBTCO) - Ngày 8/5/2026, tại trụ sở Cục Hải quan, Cục Hải quan tổ chức Lễ ký kết thỏa thuận phối hợp thu ngân sách nhà nước với 4 ngân hàng thương mại nước ngoài gồm: Ngân hàng TM TNHH E.Sun; Ngân hàng Bank of Communications Co., LTD - Chi nhánh TP. Hồ Chí Minh; Ngân hàng TNHH MTV United Overseas Bank (Việt Nam); Ngân hàng thương mại Sinopac - Chi nhánh TP. Hồ Chí Minh.
Hải quan khu vực X thu từ xuất nhập khẩu đạt hơn 7.400 tỷ đồng

Hải quan khu vực X thu từ xuất nhập khẩu đạt hơn 7.400 tỷ đồng

(TBTCO) - 4 tháng đầu năm 2026, Chi cục Hải quan khu vực X thu ngân sách nhà nước đạt 7.402 tỷ đồng, tăng 1,2% so với cùng kỳ năm trước. Trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới biến động mạnh, kết quả này cho thấy nỗ lực duy trì nguồn thu, bảo đảm hoạt động xuất nhập khẩu thông suốt của đơn vị.
Quảng Ninh: Thu ngân sách qua cửa khẩu Móng Cái tăng 46%

Quảng Ninh: Thu ngân sách qua cửa khẩu Móng Cái tăng 46%

(TBTCO) - Trong bối cảnh hoạt động xuất nhập khẩu qua địa bàn duy trì đà tăng trưởng tích cực, Hải quan Cửa khẩu quốc tế Móng Cái tiếp tục triển khai đồng bộ nhiều giải pháp tạo thuận lợi thương mại. Nhờ đó, 4 tháng đầu năm 2026, số thu ngân sách của đơn vị đạt trên 1.275 tỷ đồng, tăng 46% so với cùng kỳ năm 2025.
Xem thêm

Mới nhất Đọc nhiều