Áp lực lớn cho những tháng cuối năm

Theo UBND tỉnh Quảng Trị, GRDP của tỉnh trong 6 tháng đầu năm 2026 tăng 8,1% so với cùng kỳ năm trước. Kết quả này cao hơn 0,39 điểm phần trăm so với kịch bản đầu năm (7,71%), nhưng thấp hơn 0,3 điểm phần trăm so với kịch bản điều chỉnh sau quý I (8,4%).

Động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ khu vực dịch vụ và công nghiệp - xây dựng. Trong đó, dịch vụ chiếm 50,31% cơ cấu GRDP và đóng góp 3,95 điểm phần trăm vào mức tăng chung; khu vực công nghiệp - xây dựng đóng góp 3,07 điểm phần trăm.

Hoạt động thương mại, xuất nhập khẩu và du lịch tiếp tục duy trì đà tăng trưởng. 6 tháng đầu năm, kim ngạch xuất nhập khẩu của Quảng Trị đạt khoảng 1,35 tỷ USD, trong đó xuất khẩu khoảng 300 triệu USD và nhập khẩu hơn 1 tỷ USD. Du lịch đón hơn 5,6 triệu lượt khách, tăng 15,63% so với cùng kỳ, tổng thu đạt khoảng 6.486 tỷ đồng.

Cảng Mỹ Thủy đi vào hoạt động được kỳ vọng tạo thêm nguồn thu từ vận tải, kho bãi, dịch vụ cảng biển và logistics cho Quảng Trị. Ảnh: Ngọc Tân

Đà tăng trưởng tiếp tục được duy trì trong tháng 7 khi tổng mức bán lẻ hàng hóa tăng 11,8%, lượng khách du lịch đạt khoảng 1,8 triệu lượt, tăng 7,04% so với cùng kỳ.

Hoạt động đầu tư cũng có chuyển biến tích cực. Lũy kế 7 tháng, Quảng Trị chấp thuận 41 dự án với tổng vốn đầu tư 27.551 tỷ đồng. Giải ngân vốn đầu tư công đến ngày 30/7 đạt 42,54% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao. Tổng thu ngân sách 7 tháng ước đạt 7.530 tỷ đồng, tương đương 59,7% dự toán Trung ương giao và 55,3% dự toán địa phương.

Tuy nhiên, mức tăng 8,1% trong nửa đầu năm vẫn tạo khoảng cách lớn so với mục tiêu tăng trưởng 10,6% cả năm. Theo kịch bản điều chỉnh, Quảng Trị phải đạt tăng trưởng 11,28% trong quý III và 14,29% trong quý IV. Tính chung 6 tháng cuối năm, GRDP phải tăng khoảng 12,78%, tương ứng giá trị tăng thêm theo giá so sánh năm 2020 khoảng 6.987,4 tỷ đồng.

Áp lực càng gia tăng khi một số dự án quy mô lớn từng được kỳ vọng đóng góp đáng kể cho tăng trưởng lùi thời điểm vận hành thương mại.

Theo UBND tỉnh Quảng Trị, tiến độ triển khai một số nhiệm vụ, dự án còn chậm; những điểm nghẽn về đất đai, giải phóng mặt bằng và thủ tục đầu tư chưa được xử lý dứt điểm. Trong khi đó, quy mô nền kinh tế còn nhỏ, sức mua chưa thực sự lớn, cơ sở hạ tầng chưa đồng bộ và doanh nghiệp vẫn chịu sức ép từ chi phí đầu vào, thị trường và biến động kinh tế thế giới.

Đáng chú ý, Nhà máy nhiệt điện Quảng Trạch I, Thủy điện La Trọng và dự án điện gió LIG - Hướng Hóa 1 lùi thời điểm vận hành phát điện thương mại trong nửa đầu năm 2026 đã ảnh hưởng trực tiếp đến sản lượng ngành công nghiệp và làm giảm dư địa tăng trưởng so với kịch bản đề ra.

Kỳ vọng từ các dự án động lực

Trong bối cảnh đó, các dự án động lực được kỳ vọng trở thành nguồn bổ sung quan trọng cho tăng trưởng trong những tháng cuối năm của Quảng Trị.

Theo kịch bản tăng trưởng, khu vực công nghiệp - xây dựng được kỳ vọng tăng 24,63% trong 6 tháng cuối năm, tương ứng tăng thêm khoảng 4.133 tỷ đồng giá trị tăng thêm.

Dư địa của công nghiệp chế biến, chế tạo chủ yếu đến từ việc phát huy công suất các dự án năng lượng đã đưa vào hoạt động từ năm 2025 và bổ sung năng lực sản xuất từ 10 dự án dự kiến hoàn thành trong năm nay, gồm 1 dự án sản xuất giấy, 4 dự án viên nén năng lượng, 2 dự án chế biến gỗ, 2 dự án may mặc và 1 dự án vật liệu xây dựng.

Ở khu vực dịch vụ, thương mại, logistics và du lịch tiếp tục được xác định là những động lực quan trọng. Đáng chú ý, ngày 15/7, Cảng Mỹ Thủy đã đưa chuyến hàng đầu tiên vào khai thác, đánh dấu bước tiến mới trong quá trình hình thành chuỗi logistics biển của tỉnh.

Theo đánh giá của UBND tỉnh Quảng Trị, việc Cảng Mỹ Thủy đi vào hoạt động được kỳ vọng tạo thêm nguồn thu từ vận tải, kho bãi, dịch vụ cảng biển và logistics, đồng thời mở rộng năng lực xuất nhập khẩu, nâng cao hiệu quả khai thác Khu kinh tế Đông Nam Quảng Trị. Về lâu dài, hệ thống logistics biển có thể tạo hiệu ứng lan tỏa sang công nghiệp, thương mại và các dịch vụ hỗ trợ.

Hạ tầng hàng không cũng được kỳ vọng bổ sung động lực cho khu vực dịch vụ của Quảng Trị. Theo đó, từ ngày 16/8, các đường bay Đồng Hới - Nha Trang và Đồng Hới - Hà Nội do Sun PhuQuoc Airways dự kiến đưa vào khai thác sẽ mở rộng kết nối hàng không, hỗ trợ du lịch, giao thương và liên kết vùng.

Tuy nhiên, để các động lực mới chuyển hóa thành tăng trưởng thực tế, bài toán tiến độ vẫn là yếu tố quyết định. Công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng tại một số dự án trọng điểm còn chậm, ảnh hưởng đến khả năng hấp thụ vốn và tốc độ hình thành năng lực sản xuất mới.

Trong khi đó, doanh nghiệp tiếp tục đối mặt với chi phí nguyên vật liệu, vận tải, logistics, điện, xăng dầu và lãi vay cao; một số doanh nghiệp gặp khó về vốn lưu động, tín dụng, đơn hàng và thị trường tiêu thụ.

Theo Bí thư Tỉnh ủy Quảng Trị Nguyễn Văn Phương, để đạt mục tiêu tăng trưởng GRDP của năm 2026 là 10,6%, các sở, ngành, địa phương cần bám sát kịch bản tăng trưởng, chủ động và linh hoạt trong điều hành, đồng thời sâu sát hơn với các dự án trọng điểm, dự án động lực và những dự án có tác động lớn đến tăng trưởng.

Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị Lê Hồng Vinh cho biết, trong tháng 8 và những tháng cuối năm, tỉnh sẽ tập trung cao độ cho mục tiêu tăng trưởng quý III ở mức 11,28%, đồng thời đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, tiến độ các công trình trọng điểm, chủ động giải phóng mặt bằng và tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp.

Đồng thời, Quảng Trị cũng sẽ rà soát, xử lý các dự án chậm tiến độ, sử dụng đất kém hiệu quả; tăng cường các giải pháp thu ngân sách và đồng hành với nhà đầu tư, nhất là các dự án động lực và những dự án đã ký biên bản ghi nhớ tại các hội nghị xúc tiến đầu tư.

Theo đó, nỗ lực đưa các dự án lớn từ trạng thái kỳ vọng sang đóng góp thực tế, cùng với tốc độ giải ngân vốn đầu tư công và tháo gỡ các điểm nghẽn về đất đai, thủ tục, mặt bằng sẽ quyết định đáng kể khả năng hoàn thành mục tiêu tăng trưởng 10,6% của Quảng Trị trong năm 2026./.