Cổ phiếu ngân hàng và “họ Vin” tăng áp lực

Sau hơn hai tuần phục hồi từ vùng 1.650 điểm và tiến dần về ngưỡng 1.800 điểm, thị trường chứng khoán Việt Nam bất ngờ đảo chiều mạnh trong những phiên cuối tuần. Cụ thể, sau 3 phiên đầu tuần dao động trong biên độ hẹp, áp lực bán bắt đầu gia tăng từ phiên thứ Năm (13/8) và tăng mạnh hơn trong phiên cuối tuần. Chỉ trong hai phiên, VN-Index đánh mất gần 64 điểm, qua đó xóa gần như toàn bộ thành quả của hai tuần hồi phục trước.

Kết tuần, VN-Index dừng tại 1.729,08 điểm, giảm 2,2%, xuống dưới vùng 1.775 điểm - tương ứng khu vực đường trung bình 200 phiên. VN30 cũng giảm 1,79%, còn 1.876,81 điểm và đánh mất mốc tâm lý 1.900 điểm.

Hai phiên giao dịch giảm sâu đã lấy đi thành quả tăng điểm của 2 tuần liền trước. Nguồn: TradingView

Áp lực điều chỉnh lan rộng ở nhiều nhóm ngành, từ bất động sản, công nghệ, viễn thông, thép, phân bón, hóa chất đến hàng không, dược và bảo hiểm. Ở chiều ngược lại, một số nhóm như cao su, khu công nghiệp, dệt may, cảng và bán lẻ vẫn giữ được sắc xanh, cho thấy dòng tiền chưa hoàn toàn rút khỏi thị trường mà tiếp tục phân hóa. Dù vậy, tác động lớn nhất tới chỉ số đến từ hai nhóm vốn hóa cao là ngân hàng và Vingroup.

Theo ông Nguyễn Tấn Phong - chuyên gia phân tích của Công ty Chứng khoán Pinetree, diễn biến tiêu cực cuối tuần xuất hiện sau cuộc làm việc ngày 13/8 của Thủ tướng với Ngân hàng Nhà nước và các tổ chức tín dụng, trong đó yêu cầu tiếp tục giảm thực chất lãi suất cho vay.

Theo đánh giá của vị chuyên gia này, thị trường đang phản ứng với những lo ngại về chênh lệch giữa tốc độ tăng tín dụng và huy động vốn. Trong bối cảnh lãi suất cho vay được yêu cầu giảm thêm nhưng mặt bằng lãi suất huy động khó giảm tương ứng, biên lãi thuần của hệ thống ngân hàng sẽ thu hẹp, đồng thời, phát sinh rủi ro suy giảm chất lượng tài sản các quý sau nếu tín dụng giá rẻ được giải ngân quá nhanh.

Ngân hàng hiện là nhóm có tỷ trọng vốn hóa lớn nhất thị trường, do đó sự suy yếu của nhóm này nhanh chóng tác động tới VN-Index. Cùng với đó, các cổ phiếu “họ Vin” cũng đồng loạt điều chỉnh. Thống kê của chuyên gia từ Công ty Chứng khoán Pinetree cho thấy, riêng bộ ba VIC, VHM và VRE lấy đi hơn 15 điểm của chỉ số trong tuần qua.

Dòng vốn ngoại cũng quay lại trạng thái bán ròng sau tuần mua ròng liền trước. Trên cả 3 sàn, trong tuần 10 - 14/8, khối ngoại bán ròng 58,8 triệu cổ phiếu, gấp hơn 4 lần tuần liền trước, giá trị bán ròng đạt 2.126,6 tỷ đồng.

VHM là cổ phiếu bị bán ròng mạnh nhất về giá trị với 844,2 tỷ đồng, tương ứng gần 11,8 triệu cổ phiếu. TCB dẫn đầu về khối lượng bán ròng với gần 23,1 triệu cổ phiếu, giá trị khoảng 712,7 tỷ đồng.

Ở chiều ngược lại, cổ phiếu được khối ngoại mua ròng mạnh nhất là VIX, với giá trị khoảng 289 tỷ đồng. Dòng vốn ngoại vẫn đang cơ cấu chọn lọc thay vì xu hướng giải ngân rộng.

Thanh khoản toàn thị trường trong tuần cũng giảm nhẹ so với tuần trước. Theo Công ty cổ phần chứng khoán Sài Gòn - Hà Nội (SHS), thanh khoản thấp trong những phiên VN-Index tiến về vùng 1.800 điểm cho thấy lực cầu chưa đủ mạnh để tạo một nhịp bứt phá bền vững, trong khi lượng cung tăng nhanh khi thị trường xuất hiện thông tin bất lợi.

Lãi suất trở thành biến số lớn

Bước sang tuần giao dịch mới, câu chuyện lãi suất nhiều khả năng tiếp tục chi phối tâm lý thị trường, không chỉ ở Việt Nam, mà trên phạm vi toàn cầu. Tại Mỹ, lợi suất trái phiếu chính phủ kỳ hạn 30 năm đã vượt 5,2%, mức cao nhất kể từ năm 2007. Trong phiên đấu giá ngày 13/8, lợi suất trúng thầu lên tới 5,22%, phản ánh lo ngại về lạm phát dài hạn và quy mô nợ công Mỹ đang tiến sát 40.000 tỷ USD.

Tại Mỹ, lợi suất trái phiếu chính phủ kỳ hạn 30 năm lên mức cao nhất kể từ năm 2007. Nguồn: TradingEconomics

Cũng trong tuần tới, biên bản cuộc họp của Ủy ban Thị trường mở (FOMC), Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ được công bố và trở thành một trong những sự kiện được giới đầu tư theo dõi sát nhất. Thị trường sẽ tìm kiếm thêm tín hiệu về quan điểm của Fed đối với lạm phát, đặc biệt sau khi giá năng lượng và các hàng rào thuế quan khiến áp lực giá trong quý II tăng trở lại.

Trước đó, tại cuộc họp tháng 7/2026, Fed đã quyết định giữ nguyên lãi suất, nhưng có 3 ý kiến bỏ phiếu theo hướng cứng rắn hơn, cho thấy sự chia rẽ ngày càng rõ trong FOMC.

Diễn biến giữa Mỹ và Iran vẫn có thể tác động trực tiếp tới giá dầu và lợi suất trái phiếu. Hoạt động vận chuyển thương mại qua khu vực vịnh Ba Tư, cùng động thái gia tăng sức ép kinh tế của Mỹ đối với Iran, tiếp tục là biến số đối với nguồn cung năng lượng và kỳ vọng lạm phát toàn cầu.

Với thị trường trong nước, vùng 1.700 điểm được xem là mốc đáng chú ý nhất trong những phiên đầu tuần.

Theo ông Nguyễn Tấn Phong, trạng thái tiêu cực có thể còn kéo dài trong ngắn hạn và VN-Index cần kiểm định lại vùng 1.700 điểm, với biên độ khoảng 10 điểm quanh mốc này. Chuyên gia từ Pinetree cho rằng, khi nhóm ngân hàng chưa xác lập được vùng giá cân bằng, khả năng hình thành một nhịp hồi phục bền vững của chỉ số chung sẽ vẫn còn hạn chế.

“Thị trường cũng cần thêm thời gian đánh giá lại mức độ ảnh hưởng thực tế của định hướng chính sách này, trong khi chờ hướng dẫn cụ thể hơn từ Ngân hàng Nhà nước” - ông Phong dự báo.

Trong bối cảnh đó, chiến lược được chuyên gia của Pinetree nhấn mạnh là ưu tiên quản trị rủi ro. Đối với nhà đầu tư đang nắm giữ cổ phiếu, ưu tiên hàng đầu là tận dụng các nhịp hồi kỹ thuật để cơ cấu danh mục, hạ tỷ trọng vay ký quỹ và đưa trạng thái về phòng thủ, chỉ duy trì những cổ phiếu cơ bản tốt, ít chịu tác động từ chính sách lãi suất.

Sau khi 1.800 điểm chưa thể trở thành bệ đỡ cho một nhịp tăng mới, 1.700 điểm sẽ là “bài kiểm tra” tiếp theo.

Các chuyên gia từ SHS đánh giá, đây là vùng định giá tương đối hợp lý. Hiện tại, tổng vốn hóa thị trường khoảng 401 tỷ USD, tương ứng 78%/GDP 2025. Vốn hóa nhóm Vingroup khoảng 92 tỷ USD, chiếm 23% vốn hóa thị trường. Phần còn lại tương đương 309 tỷ USD, với các thông số định giá cơ bản như P/E 10,35 lần và P/B 1,61 lần. Thị trường sẽ cân bằng khi VN-Index ở vùng giá quanh 1.700 điểm, các cổ phiếu chất lượng sẽ cân bằng và dần phục hồi trở lại sau áp lực điều chỉnh khá mạnh trong tuần này./.