Công chức Kho bạc Nhà nước thực hiện kiểm soát chi trên dịch vụ công trực tuyến. Ảnh: Đức Minh

Giúp địa bàn khó khăn tiếp cận nhanh nguồn vốn

Dịch vụ công trực tuyến (DVCTT) được Kho bạc Nhà nước (KBNN) triển khai thí điểm từ năm 2016 và phủ sóng diện rộng tới tất cả các đơn vị KBNN tỉnh, thành phố vào đầu năm 2018.

Là phóng viên theo dõi lĩnh vực Kho bạc nhiều năm, tôi còn nhớ rất rõ những "e ngại trong suy nghĩ" của nhiều cán bộ địa phương trong chuyến công tác tại một số tỉnh miền núi phía Bắc, ngay sau khi DVCTT của KBNN vừa kết thúc giai đoạn thí điểm để chuyển sang triển khai diện rộng. Khi được hỏi về DVCTT, nhiều cán bộ kế toán tại các xã, huyện khi đó đã không ngần ngại trả lời rằng: “Chúng tôi quen với cách giao dịch thủ công rồi - là trực tiếp mang chứng từ giấy đến các đơn vị Kho bạc. Bây giờ, làm theo cách mới, tất cả đều phải thực hiện trên mạng, thấy phức tạp và khó làm, nên rất ngại…”.

Nhưng với các cán bộ kho bạc, hơn ai hết họ hiểu rằng, phải “phá tan” được sự e ngại này, giúp các đơn vị sử dụng ngân sách thấy được những lợi ích khi tham gia DVCTT để đồng lòng thực hiện. Bởi DVCTT chính là “cánh cửa” mở ra Kho bạc điện tử. Từ đây đã có những tấm gương sáng về cán bộ kho bạc tại một số tỉnh miền núi với tay nải cơm nắm muối vừng, vượt qua cả trăm cây số đường đèo dốc, đi tới từng huyện, xã hướng dẫn về DVCTT theo kiểu cầm tay chỉ việc.

Với sự nỗ lực đó, DVCTT của KBNN đã nhanh chóng được triển khai diện rộng không lâu sau đó. Sự e ngại ban đầu của các đơn vị sử dụng ngân sách đã được thay bằng sự háo hức với phương thức giao dịch mới.

Từ khi triển khai DVCTT, khu vực giao dịch “một cửa” tại KBNN huyện Yên Bình, tỉnh Yên Bái đã không còn khách hàng đến giao dịch. Hồ sơ, chứng từ đã được chuyển lên DVCTT để gửi đến kho bạc. Đặc biệt, với các xã cách trung tâm huyện Yên Bình từ 30 - 100 km như xã Tân Nguyên, xã Xuân Long, mỗi lần giao dịch với KBNN huyện, cán bộ kế toán của xã phải đi mất từ vài tiếng đồng hồ đến 2 ngày, thì nay chỉ cần ngồi tại trụ sở cơ quan và “click chuột” trên máy tính là đã gửi được hồ sơ thanh toán sang kho bạc.

Ở huyện Định Hóa, tỉnh Thái Nguyên, đồng bào dân tộc thiểu số chiếm trên 70% dân số. Đời sống của đồng bào còn khó khăn nên địa phương được ưu đãi phân bổ nhiều nguồn vốn, chính sách đặc thù. Trong đó, vốn đầu tư, vốn chương trình mục tiêu quốc gia, vốn hỗ trợ xây dựng nông thôn mới chủ yếu phân giao về cho các xã làm chủ đầu tư, sau đó xã tiếp tục giao khoán cho tổ đội thi công. Vì vậy, tiến độ triển khai công trình, dự án thường chậm, dẫn đến việc thanh toán cũng bị "giãn tiến độ" và thường dồn vào tháng cuối năm, gây ra những khó khăn nhất định cho việc giải quyết các thủ tục, hồ sơ.

Tuy nhiên, nhờ DVCTT, công tác giải ngân vốn đầu tư của huyện đã được cải thiện rõ rệt. Anh Lê Quang Vĩnh - Kế toán Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng huyện Định Hóa cho biết, trung bình mỗi tháng, đơn vị gửi sang KBNN huyện trên 100 bộ hồ sơ thanh toán vốn. “Hồ sơ gửi đi đều được KBNN huyện Định Hóa tiếp nhận và giải quyết nhanh gọn, chủ yếu là ngay trong ngày. Đặc biệt, việc thực hiện tiếp nhận và giải quyết hồ sơ trên Cổng DVCTT đã tạo điều kiện thuận lợi cho đơn vị khi gửi hồ sơ, chứng từ, công khai minh bạch về thủ tục cũng như thời hạn giải quyết” - anh Vĩnh chia sẻ.

Xu thế tất yếu

KBNN là đơn vị đầu tiên trong ngành Tài chính hoàn thành việc cung cấp 100% thủ tục thực hiện trên DVCTT toàn trình và tích hợp lên Cổng Dịch vụ công quốc gia; phục vụ 100% đơn vị sử dụng ngân sách thuộc đối tượng bắt buộc tham gia DVCTT; lượng hồ sơ chứng từ chi NSNN thanh toán qua hệ thống DVCTT đạt tỷ lệ trên 90%, đáp ứng kịp thời các khoản chi NSNN tới các đối tượng thụ hưởng, chi an sinh xã hội và giải ngân vốn đầu tư công.

Kho bạc Nhà nước nhận giải thưởng Cơ quan nhà nước chuyển đổi số xuất sắc Hoàn thành triển khai dịch vụ công trực tuyến đến 100% đơn vị sử dụng ngân sách cùng với 11 thủ tục hành chính trong lĩnh vực Kho bạc từ năm 2020, trong năm 2024, Kho bạc Nhà nước vinh dự là 1 trong 11 cơ quan nhà nước chuyển đổi số xuất sắc được trao giải thưởng Chuyển đổi số Việt Nam lần thứ 7 năm 2024 với giải pháp “Chuyển đổi số từ Kho bạc giao dịch truyền thống sang Kho bạc điện tử 100%, liên thông dữ liệu, liên thông nghiệp vụ”. Ông Trần Quân - Tổng Giám đốc Kho bạc Nhà nước

Giao dịch điện tử và cung cấp DVCTT vừa là xu thế tất yếu, vừa là yêu cầu tiên quyết mà các bộ, ngành, địa phương cần đạt được nhằm hướng đến một chính phủ điện tử toàn diện. Theo đó, trong năm 2024, Bộ Tài chính đã giao KBNN tiếp tục đẩy mạnh, triển khai nâng cấp, mở rộng, bổ sung các tiện ích hỗ trợ người sử dụng trên hệ thống DVCTT.

Theo đó, để tạo điều kiện thuận lợi hơn nữa cho đơn vị giao dịch, nâng cao chất lượng hoạt động nghiệp vụ và tăng cường tiện ích phục vụ công tác quản lý của lãnh đạo KBNN các cấp, KBNN đã tiếp tục nghiên cứu để nâng cấp hệ thống DVCTT theo hướng: cung cấp DVCTT cho khách hàng qua đa kênh, bao gồm cả kênh mobile; xây dựng và triển khai phân hệ lưu trữ điện tử đối với hồ sơ kiểm soát chi được thực hiện qua DVCTT; hoàn thiện, tăng cường bảo mật thông qua công nghệ sinh trắc học để đảm bảo người kiểm soát thực hiện đúng chức trách, nhiệm vụ được giao, ngăn chặn tình trạng làm thay, làm giúp dẫn tới mất an toàn tiền, tài sản của Nhà nước; cung cấp cổng kết nối trực tiếp từ phần mềm của đơn vị sử dụng ngân sách (Phần mềm kế toán hành chính sự nghiệp) tới DVCTT của KBNN nhằm tạo điều kiện thuận lợi, giảm thời gian thực hiện cho đơn vị sử dụng NSNN khi gửi hồ sơ đến KBNN.

Với kế hoạch nâng cấp và hoàn thiện hệ thống DVCTT, KBNN kỳ vọng DVCTT tiếp tục là kênh giao dịch giúp đưa nguồn vốn ngân sách đến các đối tượng thụ hưởng mộ cách an toàn, nhanh và chính xác nhất. Đồng thời, DVCTT là một trong các kênh tiếp nhận thông tin để đánh giá hiệu quả cung cấp dịch vụ công của KBNN một cách khách quan, giúp KBNN cải thiện chất lượng, phục vụ các tổ chức, cá nhân ngày càng tốt hơn.