Đại diện DN nêu ý kiến tại buổi đối thoại. Ảnh Vũ Lê

Ngày 23/3, Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP. Hồ Chí Minh (ITPC) phối hợp với Bảo hiểm xã hội (BHXH) TP. Hồ Chí Minh tổ chức đối thoại với DN về chính sách bảo hiểm.

Nhiều quy định mới về bảo hiểm đã có hiệu lực

Tại buổi đối thoại, ông Nguyễn Quốc Thanh - Trưởng phòng Quản lý thu – BHXH TP. Hồ Chí Minh đã phổ biến nhiều nội dung chính sách bảo hiểm mới, có hiệu lực từ đầu năm 2018.

Theo đó, người sử dụng lao động ký hợp đồng lao động có thời hạn từ 1 tháng đến dưới 3 tháng phải đóng BHXH cho người lao động; không phải đóng bảo hiểm y tế (BHYT) và bảo hiểm thất nghiệp (BHTN).

Ngoài ra, mức tiền lương căn cứ để đóng BHXH sẽ bao gồm mức lương, phụ cấp lương và các khoản bổ sung khác có ghi mức tiền cụ thể trong hợp đồng lao động. Các khoản tiền thưởng sáng kiến, thưởng theo năng suất lao động, tiền ăn giữa ca, tiền hỗ trợ xăng xe, điện thoại sẽ không tính vào mức lương đóng bảo hiểm xã hội.

Theo ông Nguyễn Quốc Thanh, một nội dung khác mà các DN cũng cần biết là Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ Luật Hình sự 2015 chính thức có hiệu lực từ ngày 01/01/2018 về quy định xử lý hình sự với hành vi gian lận, trốn đóng BHXH, BHTN,.BHYT.

Cụ thể, Điều 214 và Điều 215 Bộ Luật Hình sự quy định hành vi gian lận BHXH, BHTN, BHYT có thể bị phạt tù lên tới 10 năm…

Bà Nguyễn Thị Thu - Phó giám đốc BHXH TP. Hồ Chí Minh cho rằng, việc đưa các hành vi gian lận, trốn đóng BHXH, BHYT, BHTN cho người lao động vào xử lý hình sự là cần thiết, để nâng cao trách nhiệm thi hành pháp luật về bảo hiểm.

Theo bà Thu, phần lớn các DN trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh đều có ý thức chấp hành về đóng bảo hiểm cho người lao động. Tuy nhiên, vẫn còn một số DN chưa tự giác chấp hành. Với việc xử lý hình sự các hành vi gian lận, trốn đóng bảo hiểm sẽ nâng cao ý thức chấp hành của DN, đồng thời cũng hạn chế các trường hợp cá nhân, tổ chức gian lận tiền bảo hiểm.

Tháo gỡ chính sách cho DN

Từ năm 2016, BHXH TP. Hồ Chí Minh đã thực hiện việc thu hồi sổ bảo hiểm từ các DN để rà soát quá trình tham gia bảo hiểm, sau đó sẽ bàn giao lại sổ cho DN để trả cho người lao động tự quản lý.

Đây được xem là một sự thay đổi có lợi cho người lao động khi có thể theo dõi quá trình tham gia bảo hiểm xã hội của mình, giám sát việc đóng bảo hiểm của người sử dụng lao động. Tuy nhiên, nhiều DN phản ánh quá trình triển khai thực tế đã xảy ra một số bất cập, gây khó khăn cho cả DN và người lao động.

Cụ thể, đại diện Công ty dầu thực vật Tường An cho biết, theo chủ trương của BHXH TP, DN đã nộp toàn bộ sổ bảo hiểm của người lao động nhưng khi nhận lại để trả cho người lao động thì bị thiếu 30 sổ. Công ty liên hệ với BHXH thì được trả lời sổ đã được chuyển cho bưu điện, liên hệ bưu điện thì được yêu cầu hỏi lại BHXH.

Bà Nguyễn Thị Thu thừa nhận trong quá trình phối hợp với bưu điện triển khai việc thu hồi, rà soát, trả số bảo hiểm cho người lao động đang có nhiều bất cập, dẫn đến tình trạng thất lạc sổ. Bên cạnh đó, cũng có một số trường hợp do sổ bảo hiểm có sai sót về thông tin, thời gian nên phải giữ lại để điều chỉnh.

Riêng đối với trường hợp Công ty dầu thực vật Tường An, bà Thu cho biết sẽ cho rà soát lại để thông tin tình trạng sổ bảo hiểm của người lao động trong thời gian sớm nhất.

Liên quan tới việc tham gia BHYT bắt buộc cho người lao động, đại diện công ty FAPV nêu vấn đề, trung bình mỗi tháng DN ký hợp đồng lao động với khoảng 100 - 200 lao động mới và phải làm thủ tục đóng bảo hiểm y tế. Trong đó, những lao động đã tham gia bảo hiểm y tế tự nguyện theo hộ gia đình, cơ quan bảo hiểm yêu cầu phải về địa phương đã tham gia bảo hiểm y tế tự nguyện cắt danh sách thì mới cấp thẻ mới tại nơi làm việc.

Tuy nhiên, khi về địa phương xin cắt danh sách thì được yêu cầu phải có thẻ BHYT tham gia tại nơi làm việc mới được cắt danh sách ở địa phương. Điều này, khiến cả người sử dụng lao động và người lao động không biết phải xử lý thế nào.

Trao đổi với các DN về vấn đề này, đại diện BHXH TP cho biết, việc không cấp thẻ BHYT bắt buộc cho người lao động đã tham gia BHYT tự nguyện theo hộ gia đình nhằm tránh trường hợp một người có nhiều thẻ bảo hiểm khác nhau.

Đối với người lao động đã tham gia BHYT tự nguyện theo hộ gia đình tại TP. Hồ Chí Minh và làm việc tại TP thì chỉ cần xuất trình hợp đồng lao động là sẽ được cơ quan bảo hiểm hủy bỏ thẻ cũ, cấp thẻ mới và hoàn trả giá trị bảo hiểm còn dư trong thẻ bảo hiểm cũ.

Tuy nhiên đối với những lao động đã tham gia BHYT tự nguyện tại các tỉnh, thành khác, làm việc tại TP. Hồ Chí Minh thì BHXH TP chưa thể can thiệp được. BHXH TP sẽ sớm kiến nghị lên BHXH Việt Nam để có giải pháp thống nhất cách xử lý, tạo điều kiện để người lao động tham gia và được hưởng đầy đủ các quyền lợi từ BHYT./.

Vũ Lê