Điểm mới đáng chú ý của Thông tư này là việc bổ sung Điều 3a quy định cụ thể về xác định giá trị tài sản (căn cứ quan trọng để xác định mức xử phạt).

Theo đó, đối với tài sản đã được theo dõi trên sổ kế toán, giá trị tài sản được xác định theo giá trị còn lại; trường hợp giá trị còn lại bằng 0 thì được tính bằng 20% nguyên giá. Đối với tài sản chưa được ghi sổ kế toán, việc xác định giá trị căn cứ vào nguồn gốc tài sản, hồ sơ, chứng từ liên quan và quy định về chế độ quản lý, tính hao mòn, khấu hao. Với tài sản không đủ tiêu chuẩn là tài sản cố định, việc xác định giá trị được thực hiện tương tự như tài sản cùng loại.

Bộ Tài chính ban hành Thông tư số 45/2026/TT-BTC sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 29/2020/TT-BTC hướng dẫn thực hiện xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực quản lý tài sản công. Ảnh minh họa

Trường hợp không thể áp dụng các phương pháp trên, người có thẩm quyền xử phạt sẽ quyết định thành lập Hội đồng định giá để xác định giá trị tài sản. Hội đồng hoạt động theo nguyên tắc tập thể, thực hiện khảo sát, thu thập thông tin giá từ nhiều nguồn như giá thị trường, giá do cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành hoặc thông tin từ doanh nghiệp thẩm định giá. Phiên họp định giá chỉ được tiến hành khi có ít nhất 2/3 số thành viên tham dự và kết luận theo nguyên tắc đa số.

Đặc biệt, Thông tư số 45/2026/TT-BTC quy định rõ Hội đồng phải lập biên bản định giá tài sản, phản ánh đầy đủ quá trình thu thập thông tin, ý kiến của các thành viên và kết quả biểu quyết. Biên bản này là căn cứ quan trọng trong hồ sơ xử lý vi phạm. Sau khi hoàn thành nhiệm vụ, Hội đồng định giá sẽ chấm dứt hoạt động theo quyết định thành lập. Các trường hợp phát sinh sau khi Hội đồng chấm dứt hoạt động sẽ do cơ quan của người có thẩm quyền thành lập Hội đồng chủ trì xử lý.

Thông tư cũng làm rõ trách nhiệm của người có thẩm quyền xử phạt trong việc xác định giá trị tài sản, đồng thời yêu cầu tổ chức, cá nhân vi phạm có trách nhiệm phối hợp, cung cấp thông tin phục vụ công tác định giá.

Bên cạnh đó, Thông tư số 45/2026/TT-BTC cũng sửa đổi, cập nhật một số quy định mang tính kỹ thuật như thay thế cụm từ “lĩnh vực quản lý, sử dụng tài sản công” bằng cụm từ “lĩnh vực quản lý tài sản công”; thay thế các căn cứ pháp lý đã hết hiệu lực và bãi bỏ một số quy định không còn phù hợp.

Bộ Tài chính cho biết, việc hoàn thiện quy định về xác định giá trị tài sản được đánh giá sẽ góp phần tháo gỡ “điểm nghẽn” lâu nay trong thực tiễn xử phạt vi phạm hành chính, bảo đảm việc áp dụng pháp luật được thống nhất, minh bạch và sát với giá trị thực tế của tài sản vi phạm.

Thông tư có hiệu lực thi hành từ ngày 15/6/2026./.