Tác nghiệp viết điều tra tín dụng đen vùng đồng bào dân tộc thiểu số tại Lâm Đồng.

Những nỗi đau không lời

Năm 2018, tôi bước chân vào Trung tâm Tin tức VTV24 - Đài Truyền hình Việt Nam, bắt đầu hành trình làm phóng viên đầy cảm xúc và thử thách.

Trong vệt phóng sự “Vấn nạn buôn người ở Tây Nguyên - Lời kể từ những nỗi đau”, tôi rong ruổi trên những con đường đất đỏ bazan ở Đắk Lắk, bụi mịt mù bám đầy áo, len lỏi đến những buôn làng hẻo lánh. Một buổi chiều mưa, tôi ngồi trong căn nhà sàn đơn sơ của một gia đình người Ê-đê. Người mẹ, giọng run run, mắt đẫm lệ, kể về đứa con gái bị lừa bán: “Nó gọi về, khóc, nói mẹ ơi cứu con xong là mất liên lạc luôn”. Lòng tôi như thắt lại. Tôi nắm tay bà, nhẹ nhàng thuyết phục để câu chuyện đau lòng ấy được lên tiếng, như một lời cảnh tỉnh cho những ai còn nhẹ dạ cả tin.

Một trường hợp khác, tôi cùng các chiến sĩ công an tỉnh Đắk Lắk đến nhà một cô gái 17 tuổi vừa được giải cứu. Em ngồi co ro trong góc nhà, ánh mắt hoảng loạn như một con thú bị thương. Tôi kiên nhẫn trò chuyện, lắng nghe từng lời nghẹn ngào: “Họ nói đưa em ra Bắc làm việc kiếm nhiều tiền. Nhưng rồi họ đẩy em qua biên giới, bán sang Trung Quốc. Người chủ mua em đánh đập em tàn nhẫn. Có lần em trốn, bị bắt lại, hắn dùng chai thủy tinh đập vào đầu em". Mỗi câu nói của cô gái trẻ như mũi dao cứa vào tim, nhưng cũng thôi thúc tôi phải kể câu chuyện này, để những đau thương không bị chôn vùi.

Ngay sau đó, tôi đã ngồi đối mặt với hai kẻ lừa đảo trong trại giam ở công an tỉnh Đắk Lắk. Gã thủ phạm cũng là người Ê-đê, ánh mắt láo liên, giọng ngập ngừng, thú nhận cách chúng dụ dỗ những cô gái trẻ bằng lời đường mật, giả vờ yêu đương, rồi bán họ cho những kẻ buôn người. Những khoảnh khắc ấy, tôi nhận ra sức mạnh của ngòi bút - không chỉ là công cụ ghi chép, mà còn là tiếng nói, là hồi chuông cảnh tỉnh, đánh thức lương tri và bảo vệ những mảnh đời mong manh trước lằn ranh của tội ác.

Vệt phá rừng: Ánh sáng trong đêm đen

Thêm một kỷ niệm đáng nhớ trong đời làm báo của tôi đó là thực hiện vệt bài điều tra “Phá rừng - Đêm đen trong rừng sâu” tại Gia Lai, tôi bước vào những cánh rừng bạt ngàn, nơi mùi nhựa thông hòa quyện trong không khí ẩm ướt. Băng qua những con đường lầy lội, đôi giày thấm đẫm bùn đất, len lỏi từ khu rừng này sang khu rừng khác để tìm kiếm sự thật, tôi lân la trò chuyện với người dân và sự thật dần được hé lộ về những mảnh đồi trọc lốc bị tàn phá không thương tiếc. Trong buổi chiều tà, tiếng máy cưa vang vọng từ triền núi khiến tim tôi đập thình thịch. Nấp sau lùm cây, tay run run ghi lại hình ảnh những cây gỗ quý dần ngã xuống, tôi và đồng nghiệp cảm nhận rõ rệt sự nguy hiểm đang rình rập.

Để lần ra kẻ đứng sau bảo kê, chúng tôi miệt mài bám theo từng manh mối mờ nhạt, từng nguồn tin nhỏ giọt giữa muôn vàn dè dặt, e ngại. Một đường dây tinh vi dần lộ diện, và tôi hiểu rằng mình đang tiến gần đến ranh giới của hiểm nguy. Nhưng ánh sáng của sự thật là ngọn lửa không thể tắt trong lòng người làm báo. Một tối, tôi và đồng nghiệp - quay phim vào vai một cặp vợ chồng đi tìm đất lập nghiệp, chủ động tiếp cận “trùm cuối”. Trong cuộc trò chuyện căng thẳng, hắn ra giá và cam kết đứng sau bảo kê để chúng tôi phá rừng. Mọi lời nói đều được bí mật ghi lại.

Khi bài phóng sự hoàn thành, kẻ cầm đầu bị cơ quan chức năng xử lý. Khoảnh khắc ấy, lòng tôi như vỡ òa, vừa nhẹ nhõm vừa tự hào. Những ngày lăn lộn trong rừng sâu, những giây phút đối diện nguy hiểm, tất cả hóa thành ánh sáng, soi rọi sự thật và bảo vệ những cánh rừng đang kêu cứu.

Vượt biên cải trang trong bóng tối

Vệt điều tra “Vượt biên sang Campuchia đánh bài - Cải trang trong bóng tối” là một hành trình đầy kịch tính, nơi tôi phanh phui đường dây bảo kê dẫn dắt người dân vượt biên trái phép đến các sòng bạc. Để chạm tới sự thật, tôi cải trang thành một người dân muốn vượt biên, trà trộn vào nhóm người ở vùng biên giới Long An. Gần một tháng trời, tôi sống trong lằn ranh nguy hiểm, lặng lẽ nằm vùng, thức ngày thức đêm để theo chân, tiếp cận từng đối tượng, ghi lại từng chi tiết: từ những cuộc trao đổi lén lút với “cò” dẫn đường, đến cách bọn bảo kê thu tiền, sắp xếp xe chở người qua biên giới.

Vào một ngày, tại quán nước ở bãi chờ đậu xe, tôi đối mặt với một tên bảo kê. Hắn dạn dĩ khoe khoang về “mối quan hệ” giúp đường dây hoạt động trơn tru, chẳng mảy may biết rằng tôi đang âm thầm ghi âm từng lời hắn nói. Mỗi khoảnh khắc trôi qua, tôi cảm nhận rõ sự thật đang dần hiện lên, như ánh sáng len lỏi xuyên qua màn đêm dày đặc.

Công sức ấy đã được cơ quan ghi nhận. Hai năm liên tiếp, 2018 và 2019, tôi vinh dự nhận bằng khen từ Trung tâm Tin tức VTV24. Với tôi, đó không chỉ là phần thưởng, mà còn là ngọn lửa tiếp tục thôi thúc tôi dấn thân, mang ánh sáng sự thật đến những góc khuất của cuộc sống.

Làm báo bao năm, tôi sống trọn trong muôn vàn cung bậc cảm xúc: những đêm trắng miệt mài chạy deadline, những khoảnh khắc tim đập thình thịch giữa rừng sâu và cả niềm vui vỡ òa khi bài viết được công chúng đón nhận.

Nghề báo dạy tôi rằng, sự thật không chỉ nằm ở những gì mắt thấy, mà còn ở những gì trái tim cảm nhận. Những kỷ niệm ấy, như ngọn lửa cháy mãi trong tôi, nhắc nhở rằng mỗi bài viết là một cơ hội để tạo nên điều kỳ diệu.

Giờ đây, tôi là phóng viên của Báo Tài chính - Đầu tư. Từ dòng chảy sôi động của báo chí xã hội sang những con số tưởng chừng khô khan của kinh tế, tôi vẫn giữ trong mình tinh thần của người làm báo: không ngừng tìm tòi, kết nối và lan tỏa giá trị. Dù câu chuyện có thay đổi, thì tâm thế của người làm báo - luôn đi, luôn thấy và luôn viết bằng tất cả cảm nhận của mình vẫn là điều không đổi thay.

Phóng viên tác nghiệp cho vệt phóng sự cháy bãi rác Cam Ly tại TP. Đà Lạt.