Đây là khẳng định của Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) Lê Thị Việt Nga tại Hội thảo “Kinh tế tư nhân trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc” vừa được tổ chức tại Hà Nội.

Toàn cảnh hội thảo.

Thị trường chứng khoán hoạt động ổn định, hỗ trợ phục hồi tăng trưởng

Phát biểu tại hội thảo, bà Lê Thị Việt Nga cho biết, với vai trò là một kênh huy động vốn trung dài hạn cho các doanh nghiệp với mục tiêu tăng trưởng bền vững, trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều biến động, thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam thời gian qua vẫn duy trì được sự ổn định và xu hướng phát triển cả về quy mô và chất lượng.

Trong nước, TTCK Việt Nam đã có chuyển biến tích cực với việc tăng trưởng cả về điểm chỉ số và giá trị giao dịch bình quân trên cả thị trường cổ phiếu niêm yết, thị trường trái phiếu và TTCK phái sinh. Tính riêng cho thị trường cổ phiếu niêm yết về quy mô giao dịch, tính từ đầu năm tới nay, giá trị giao dịch bình quân đạt 32.737 tỷ đồng/phiên, tăng 12,1% so với bình quân năm trước, với tổng giá trị niêm yết, đăng ký giao dịch đạt 2.795,4 nghìn tỷ đồng, tăng 3% so với cuối năm 2025, tương đương 21,8% GDP ước tính năm 2025; giá trị vốn hóa tại thời điểm 29/4/2026 đạt 10,500 nghìn tỷ, chiếm 82% so với GDP năm 2025.

Về hoạt động đầu tư - Số lượng tài khoản của nhà đầu tư tính đến cuối tháng 3/2026 đạt 12,66 triệu tài khoản, tăng 789.484 tài khoản so với cuối năm 2025, tương đương tăng 6,65%.

TTCK trong những năm qua đã phát huy vai trò là kênh huy động vốn trung và dài hạn quan trọng cho doanh nghiệp. Năm 2023, giá trị huy động đạt 404.270 tỷ đồng, tăng 25,11% so với năm 2022. Đà tăng tiếp tục được duy trì trong năm 2024 với mức huy động đạt 521.163 tỷ đồng, tăng 28,91%. Đến năm 2025, quy mô huy động đạt 744.480 tỷ đồng, tăng 42,85%, cho thấy xu hướng phục hồi và tăng trưởng trở lại của kênh huy động vốn qua thị trường chứng khoán và thị trường trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ.

Với mục tiêu phát triển và duy trì tăng trưởng kinh tế ở mức hai con số trong giai đoạn 2026 - 2030, nền kinh tế cần đảm bảo đáp ứng cả về huy động nguồn lực vốn đầu tư ở quy mô lớn đồng thời cần cải thiện mạnh mẽ hiệu quả sử dụng vốn.

Trong bối cảnh đó, với mục tiêu việc phát huy hơn nữa kênh huy động vốn cho nền kinh tế thông qua thị trường chứng khoán và thị trường trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ, ngành Chứng khoán trong thời gian vừa qua đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp để phát triển bền vững về cả phía cung và cầu đầu tư và đã đạt được rất nhiều kết quả ghi nhận. Trong đó phải kể đến việc khẩn trương, quyết liệt trong việc tiếp tục hoàn thiện, sửa đổi, bổ sung khung pháp lý từ Luật, Nghị định và các Thông tư hướng dẫn.

Bên cạnh đó, hạ tầng công nghệ trên thị trường được hiện đại hóa thông qua việc Hệ thống công nghệ thông tin mới (KRX) đã chính thức vận hành từ ngày 5/5/2025, bảo đảm kết nối thông suốt, hoạt động ổn định và an toàn, qua đó tạo điều kiện thuận lợi cho nhà đầu tư trong và ngoài nước. Đây là bước tiến quan trọng, góp phần hiện đại hóa hạ tầng thị trường, nâng cao năng lực quản lý, giám sát và là nền tảng để TTCK Việt Nam tiệm cận các chuẩn mực quốc tế.

Phó Chủ tịch UBCKNN cũng đã nhấn mạnh đến dấu mốc quan trọng về việc TTCK Việt Nam được nâng hạng theo tiêu chuẩn xếp hạng của tổ chức xếp hạng quốc tế FTSE Russell, chính thức nâng hạng Việt Nam từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp.

Bên cạnh đó, hoạt động quản trị công ty đại chúng thường xuyên được cải thiện thông qua việc tăng cường minh bạch trong công bố thông tin, quản trị công ty. Trong năm 2025, Bộ Tài chính (UBCKNN) đã giới thiệu Cẩm nang Quản trị công ty 2025 cung cấp khung hướng dẫn thực hành quản trị hiện đại, phù hợp với chuẩn mực, thông lệ quốc tế, cập nhật Bộ Nguyên tắc Quản trị Công ty G20/OECD 2023, nhấn mạnh trách nhiệm của doanh nghiệp và hội đồng quản trị về các vấn đề phát triển bền vững; trách nhiệm quản lý rủi ro và lợi ích của các bên liên quan không phải là cổ đông cũng như nghĩa vụ công bố thông tin trọng yếu.

Phó Chủ tịch UBCKNN Lê Thị Việt Nga phát biểu tại hội thảo.

Phát triển TTCK phục vụ tăng trưởng kinh tế, hỗ trợ kinh tế tư nhân

Theo lãnh đạo UBCKNN, trong giai đoạn tới, một trong những định hướng lớn của Chính phủ và Bộ Tài chính là phát triển TTCK trở thành kênh huy động vốn trung và dài hạn quan trọng của nền kinh tế, hỗ trợ sự phát triển của khu vực kinh tế tư nhân, đặc biệt trong bối cảnh nhu cầu vốn cho mở rộng sản xuất, đổi mới công nghệ và chuyển đổi số ngày càng gia tăng.

Theo đó, TTCK sẽ tập trung phát triển TTCK ổn định, an toàn, lành mạnh, hiệu quả, bền vững, hội nhập; trở thành kênh huy động vốn trung và dài hạn quan trọng, chủ yếu cho nền kinh tế; duy trì tăng trưởng về quy mô, chú trọng nâng cao chất lượng; Mở rộng khả năng tiếp cận thị trường vốn cho các doanh nghiệp, trong đó có các doanh nghiệp tư nhân có tiềm năng tăng trưởng, doanh nghiệp đổi mới sáng tạo.

Cùng với việc thúc đẩy hoạt động chào bán cổ phiếu, trái phiếu ra công chúng gắn với niêm yết, qua đó nâng cao tính minh bạch và chuẩn hóa hoạt động doanh nghiệp, UBCKNN sẽ tiếp tục phát triển các sản phẩm tài chính đa dạng, đáp ứng nhu cầu huy động vốn trung và dài hạn, đồng thời phù hợp với khẩu vị rủi ro của các nhà đầu tư tổ chức.

Bên cạnh đó, sẽ tiếp tục thu hút mạnh mẽ dòng vốn đầu tư dài hạn, đặc biệt từ các quỹ đầu tư, nhà đầu tư tổ chức trong và ngoài nước.

Nội tại của doanh nghiệp là yếu tố quan trọng

Theo lãnh đạo UBCKNN, để thị trường chứng khoán thực sự trở thành kênh dẫn vốn hiệu quả cho khu vực kinh tế tư nhân, bên cạnh các yếu tố, điều kiện thuận lợi từ cơ sở pháp lý, hệ thống hạ tầng, nền tảng thị trường, thì còn phụ thuộc rất lớn vào nội tại của doanh nghiệp.

Trong giai đoạn phát triển mới, lãnh đạo UBCKNN cho rằng, các doanh nghiệp tư nhân cần tập trung chuẩn hóa quản trị doanh nghiệp theo thông lệ quốc tế. Doanh nghiệp cần từng bước áp dụng các nguyên tắc quản trị hiện đại, nâng cao vai trò của Hội đồng quản trị độc lập, kiểm soát nội bộ và quản trị rủi ro. Đây không chỉ là yêu cầu tuân thủ mà còn là điều kiện tiên quyết để tạo dựng niềm tin với nhà đầu tư.

Đồng thời, nâng cao tính minh bạch và chất lượng công bố thông tin. Minh bạch không còn là lựa chọn mà là yêu cầu bắt buộc khi tham gia thị trường vốn. Doanh nghiệp cần bảo đảm công bố đầy đủ, kịp thời, chính xác các thông tin tài chính và phi tài chính, bao gồm cả các yếu tố về phát triển bền vững (ESG).

Bên cạnh đó, củng cố năng lực tài chính và chiến lược phát triển dài hạn. Cụ thể là doanh nghiệp cần xây dựng cấu trúc tài chính lành mạnh, kiểm soát tốt đòn bẩy, đồng thời có chiến lược kinh doanh rõ ràng, khả thi. Đây là cơ sở để tiếp cận các nguồn vốn dài hạn với chi phí hợp lý.

Ngoài ra, các doanh nghiệp cần chủ động tham gia thị trường vốn. Các doanh nghiệp tư nhân cần thay đổi tư duy từ “tiếp cận vốn thụ động” sang “chủ động huy động vốn”, coi thị trường chứng khoán là một phần trong chiến lược phát triển dài hạn.

Thông qua quá trình này, doanh nghiệp không chỉ huy động được vốn mà còn nâng cấp toàn diện về quản trị, uy tín và năng lực cạnh tranh, góp phần tăng trưởng phát triển bền vững./.