Sáng 20/9, Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) đã xem xét, cho ý kiến về dự án Luật Thủ đô (sửa đổi).

Tăng số lượng phó chủ tịch HĐND thành phố

Theo tờ trình của Chính phủ do Bộ trưởng Bộ Tư pháp Lê Thành Long trình bày, dự thảo luật quy định thực hiện mô hình tổ chức chính quyền TP. Hà Nội, theo Nghị quyết số 97/2019/QH14 (không tổ chức HĐND phường) và bổ sung cấp chính quyền thành phố thuộc TP. Hà Nội. Đồng thời, dự thảo đề nghị tăng cường năng lực của HĐND thành phố trên cơ sở kế thừa, bổ sung Nghị quyết số 160/2021/QH14; theo đó tăng số lượng đại biểu HĐND (từ 95 lên 125 đại biểu), tỷ lệ đại biểu chuyên trách (từ 20% lên 25%), số lượng phó chủ tịch HĐND (từ 2 lên tối đa 3)…

Bộ trưởng Bộ Tư pháp Lê Thành Long. Ảnh: Q.H

Dự thảo cũng quy định cơ cấu tổ chức của HĐND, UBND thành phố thuộc Hà Nội, dự kiến được thành lập theo định hướng tại Nghị quyết số 15-NQ/TW về xây dựng mô hình thành phố trực thuộc Thủ đô tại khu vực phía Bắc - thành phố logistics, dịch vụ (vùng Đông Anh, Mê Linh, Sóc Sơn) và phía Tây - thành phố về giáo dục, đào tạo, khoa học (vùng Hoà Lạc, Xuân Mai), với những đặc thù vượt trội so với cơ cấu, tổ chức của HĐND, UBND quận, huyện, thị xã như tăng số lượng phó chủ tịch HĐND, UBND, đại biểu HĐND chuyên trách, bổ sung Ban Đô thị.

Về chế độ tiền lương, thu nhập, tương tự như chính sách đặc thù đang áp dụng đối với TP. Hồ Chí Minh (HCM), dự thảo quy định chi thu nhập tăng thêm cho cán bộ, công chức, viên chức thuộc các cơ quan, đơn vị Thủ đô, với tổng mức chi không vượt quá 0,8 lần quỹ lương cơ bản của cán bộ, công chức, viên chức thuộc phạm vi quản lý.

Đáp ứng yêu cầu thực tiễn của Thủ đô trong quy hoạch, xây dựng, dự thảo luật quy định phân quyền từ Thủ tướng Chính phủ xuống cho UBND TP. Hà Nội được điều chỉnh cục bộ quy hoạch chung xây dựng khu chức năng, quy hoạch chung đô thị, quy hoạch chuyên ngành hạ tầng kỹ thuật. Việc phân quyền này cũng đang được thực hiện tại TP.HCM.

Xây dựng trung tâm công nghiệp văn hóa trong 6 lĩnh vực

Trong lĩnh vực văn hóa, Chính phủ đề xuất cho Thủ đô một số cơ chế nổi bật như: xây dựng trung tâm công nghiệp văn hóa trong 6 lĩnh vực (điện ảnh, nghệ thuật biểu diễn, mỹ thuật, nhiếp ảnh, triển lãm, du lịch văn hóa); giao HĐND TP. Hà Nội quy định nội dung, mức hỗ trợ cao hơn quy định hiện hành đối với nghệ nhân, người thực hành di sản văn hóa phi vật thể…

Về chính sách tài chính, ngân sách, dự thảo luật quy định ngân sách TP. Hà Nội giữ lại tối đa các khoản thu tiền sử dụng đất, tiền thuê đất thuộc thẩm quyền quản lý của thành phố để tạo nguồn lực đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng, hỗ trợ di dời các cơ sở, đơn vị thuộc danh mục phải di dời; tỷ lệ điều tiết cụ thể sẽ do Thủ tướng Chính phủ quyết định hàng năm.

Các đại biểu tham dự phiên họp sáng 19/9. Ảnh: Q.H

HĐND thành phố được quyết định việc sử dụng ngân sách thành phố để đầu tư các dự án liên tỉnh trong vùng Thủ đô và hỗ trợ các địa phương phát triển. Quy định này được thiết kế để phù hợp với tình hình hiện nay là các dự án đầu tư có tính động lực liên vùng cần nguồn tài chính lớn, nhất là các dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông trọng điểm, trong khi đó một số địa phương trong vùng Thủ đô có điều kiện kinh tế - xã hội hoặc ngân sách trung ương chưa cân đối được.

Tương tự như chính sách đang được áp dụng cho TP. Hồ Chí Minh, dự thảo luật giao HĐND TP. Hà Nội ban hành hệ số điều chỉnh giá đất phù hợp với thực tiễn; chuyển mục đích sử dụng đất rừng sản xuất dưới 1.000 ha, đất trồng lúa dưới 500 ha sang mục đích khác; UBND thành phố quyết định việc cho phép các tổ chức kinh tế được Nhà nước cho thuê đất có thu tiền thuê đất hằng năm có quyền thế chấp, chuyển nhượng hoặc cho thuê quyền thuê trong hợp đồng thuê đất với các điều kiện cụ thể.

Hà Nội được quyết định chủ trương dự án tối đa 20.000 tỷ đồng

Nhằm thu hút đầu tư, đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án, dự thảo luật quy định một số cơ chế, chính sách đặc thù bao gồm: cho phép tách dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, giải phóng mặt bằng ra khỏi dự án đầu tư công (tương tự như chính sách cho tỉnh Khánh Hoà); mở rộng phạm vi áp dụng PPP trong lĩnh vực văn hóa, thể thao…

Dự thảo quy định dự án phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng (TOD) là một dự án tổng thể, trọng điểm của Thủ đô hoặc vùng Thủ đô; UBND TP. Hà Nội tổ chức đấu giá quyền sử dụng đất, quyền xây dựng và sử dụng không gian ngầm, khoảng không trên cao trong khu vực TOD. Tiền thu được sẽ để đầu tư xây dựng đường sắt đô thị, hệ thống giao thông công cộng kết nối với hệ thống đường sắt đô thị, hạ tầng kỹ thuật kết nối đến nhà ga.

Theo dự thảo, Hà Nội được phép áp dụng quản lý, vận hành và khai thác tài sản công theo phương thức nhượng quyền kinh doanh, quản lý đối với các công trình văn hóa, thể thao của Thủ đô để nâng cao hiệu quả sử dụng, tránh lãng phí tài sản công.

Dự thảo cũng phân quyền thẩm quyền đầu tư từ Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ theo quy định của Luật Đầu tư, Luật Đầu tư công cho HĐND, UBND TP. Hà Nội. Chẳng hạn như HĐND TP. Hà Nội quyết định chủ trương đầu tư đối với dự án đường sắt đô thị; dự án sử dụng vốn đầu tư công tối đa 20.000 tỷ đồng; các dự án liên tỉnh nằm trong Vùng Thủ đô; UBND TP. Hà Nội chấp thuận chủ trương đầu tư dự án đầu tư xây dựng nhà ở (để bán, cho thuê, cho thuê mua), khu đô thị có quy mô sử dụng đất dưới 500 ha hoặc quy mô dân số từ 50.000 người trở lên.

Đồng thời, để tạo sự linh hoạt, đáp ứng yêu cầu của thực tiễn tại Thủ đô, dự thảo luật cho phép Hà Nội ban hành định mức kinh tế - kỹ thuật, định mức chi phí, đơn giá riêng, phù hợp với tình hình thực tế, đặc điểm và nhu cầu xây dựng, phát triển Thủ đô./.