Cán bộ hải quan cùng DN khẩn trương và tập trung cao độ cập nhật dữ liệu lên hệ thống VNACCS/VCIS, chờ thông quan hàng hóa. Ảnh: Hải Anh

Nhận định ban đầu

Trong số 27 DN tham gia truyền dữ liệu mở tờ khai, hệ thống VNACCS/VCIS tại Chi cục hải quan Bắc Hà Nội đã tiếp nhận và thông quan thành công 2 tờ khai luồng xanh; 2 tờ khai luồng vàng.

Đánh giá về ngày đầu tiên triển khai VNACCS/VCIS tại đơn vị, ông Nguyễn Văn Trường, Cục trưởng Cục Hải quan Hà Nội cho hay, kết quả phân luồng xanh thành công 2 tờ khai, cho thấy bước đầu VNACCS/VCIS đã thông suốt với hệ thống máy chủ đặt tại Tổng cục Hải quan.

Tuy nhiên, cũng phải thấy rằng, còn nhiều công đoạn cần phải bổ khuyết như việc tiếp nhận dữ liệu từ phía DN cần được khai thông hơn, phần mềm khai báo vẫn xảy ra nhiều lỗi hệ thống.

Cũng theo Cục trưởng Nguyễn Văn Trường, đơn vị sẽ cùng với nhóm chuyên gia VNACCS/VCIS, Tổng cục Hải quan và phía Nhật Bản đánh giá tình hình, phân tích ưu nhược điểm để chuẩn bị chu đáo hơn, giúp DN thực hiện truyền dữ liệu thông suốt hơn.

Cụ thể, Hải quan Hà Nội sẽ rà soát quy trình, phân nhiệm cho từng tổ công tác phối hợp với đại diện công ty phần mềm làm việc trực tiếp với DN có nhu cầu truyền dẫn tờ khai hàng hóa ngay trong ngày mai. Hạn chế tối đa sai sót có thể xảy ra trong quá trình tiếp nhận, ra quyết định thông quan của hệ thống VNACCS/VCIS.

Cục trưởng Nguyễn Văn Trường cho biết thêm: "Ngay ngày đầu, chúng tôi đã phát hiện một số hạn chế về cơ chế chính sách liên quan đến vận hành VNACCS/VCIS và đề nghị trực tiếp với lãnh đạo Tổng cục Hải quan để có quyết định xử lý kịp thời".

Điển hình như, trong Thông tư 22/2014/TT-BTC (có hiệu lực kể từ 1/4/2014) yêu cầu nếu tờ khai của DN bị phân vào luồng vàng, hàng hóa của DN sẽ phải thực hiện kiểm tra thực tế.

Tuy nhiên, phát sinh bất cập là, khi DN mở tờ khai ở Hải quan Hà Nội, hàng hóa đang chờ thông quan tại TP. Hồ Chí Minh. Như vậy, Hải quan Hà Nội không thể trực tiếp kiểm tra được hàng hóa của DN. Do đó, sẽ ảnh hưởng đến việc cải cách hành chính tạo thuận lợi cho hơn nữa cho DN.

Hồi đáp khúc mắc Thông tư 22/2014/TT-BTC nêu trên, đại diện Ban triển khai VNACCS/VCIS Tổng cục Hải quan cho biết, lãnh đạo Tổng cục Hải quan đã có dự kiến, sớm ban hành văn bản hướng dẫn, cho phép hải quan các tỉnh, thành phố có thể thực hiện việc kiểm hàng hộ, trong trường hợp hàng hóa của DN bị phân vào luồng vàng.

Cần sự hỗ trợ nhiều hơn từ phía cơ quan hải quan

Tại khu vực mở tờ khai hàng hóa, anh Hà Văn Giang, đại diện Công ty phần mềm Thái Sơn vừa hướng dẫn DN mở tờ khai thành công cho biết, mới làm quen với VNACCS/VCIS nên DN còn lúng túng khi mở tờ khai, dẫn đến còn mất nhiều thời gian, cho dù phần mềm cơ bản chạy ổn định.

Đại diện DN, anh Nguyễn Thanh Tùng, Công ty cổ phần dịch vụ tổng hợp dầu khí (TP. Hồ Chí Minh) chia sẻ, so sánh với thủ tục hải quan điện tử (HQĐT) đang áp dụng, có thể thấy ngay lợi ích của VNACCS/VCIS. Nếu như HQĐT thời gian hồi đáp từ cơ quan hải quan mất khoảng 5-15 phút, nay thời gian này chỉ tính vài giây.

Anh Nguyễn Thanh Tùng cũng thừa nhận, áp dụng VNACCS/VCIS đòi hỏi DN phải chuẩn hóa trong khai báo dữ kiện hàng hóa XNK; do đó, trong thời gian đầu DN rất cần sự hỗ trợ trực tiếp của cơ quan hải quan và đại diện công ty cung cấp phần mềm.

"Nếu để tự DN khai báo là khá vất vả khi phần mềm còn có những hạn chế, vì hệ thống VNACCS/VCIS chưa thật ổn định. Hy vọng VNACCS/VCIS đi vào ổn định, chắc chắn hoạt động XNK của chúng tôi sẽ thuận lợi hơn, giảm thiểu tối đa về thời gian, chi phí cho thủ tục hành chính...", anh Nguyễn Thanh Tùng cho biết thêm./.

Hải Anh