Theo phân tích của ông Nguyễn Thế Minh - Giám đốc Phân tích Chứng khoán Yuanta Việt Nam, diễn biến thị trường trong giai đoạn tháng 12, tháng 1 và tháng 2 trùng với kỳ nghỉ Tết Dương lịch và Tết Nguyên đán, cho thấy những đặc điểm mang tính mùa vụ khá rõ nét, đồng thời tạo ra sự phân hóa đáng kể giữa các nhóm ngành. Đây là giai đoạn đặc biệt khi hoạt động sản xuất - kinh doanh có sự gián đoạn ngắn hạn, tâm lý nhà đầu tư chịu ảnh hưởng bởi yếu tố nghỉ lễ, trong khi dòng tiền thường có xu hướng chọn lọc hơn.
Dữ liệu thống kê cho thấy, nhóm ngành dẫn đầu về hiệu suất trong giai đoạn này chủ yếu thuộc các lĩnh vực gắn với chu kỳ hàng hóa và tài chính. Khai khoáng nổi bật với mức tăng bình quân gần 5,8% trong ba tháng, duy trì đà tăng tích cực xuyên suốt cả tháng 12, tháng 1 và tháng 2, cho thấy sức hút ổn định của nhóm cổ phiếu này.
 |
| Diễn biến lịch sử về diễn biến của các nhóm ngành trong thời gian cận và sau Tết. |
Tương tự, nhóm sản xuất dầu khí và thiết bị, dịch vụ dầu khí cũng ghi nhận mức sinh lời bình quân trên 5%, phản ánh sự hỗ trợ đồng pha từ diễn biến giá năng lượng và kỳ vọng phục hồi hoạt động sau kỳ nghỉ Tết. Ngân hàng là điểm sáng đáng chú ý khác khi ghi nhận mức tăng bình quân khoảng 4,6%, trong đó tháng 1 chứng kiến sự bứt phá rõ nét, cho thấy vai trò dẫn dắt của nhóm cổ phiếu tài chính trong giai đoạn đầu năm.
Bên cạnh đó, một số nhóm ngành mang tính chu kỳ khác như kim loại công nghiệp hay công ty chứng khoán cũng ghi nhận hiệu suất tích cực, dù mức tăng không đồng đều giữa các tháng. Đáng chú ý, nhóm kim loại công nghiệp và thiết bị điện, điện tử có xu hướng tăng mạnh nhất trong tháng 2, thời điểm sau Tết Nguyên đán, khi các hoạt động xây dựng và sản xuất được khởi động trở lại. Điều này cho thấy dòng tiền có xu hướng dịch chuyển sang các nhóm ngành hưởng lợi từ chu kỳ đầu tư và phục hồi hoạt động kinh tế sau kỳ nghỉ dài.
Ở chiều ngược lại, có sự phân hóa khá rõ giữa kỳ vọng và thực tế đối với các nhóm ngành tiêu dùng. Các lĩnh vực như đồ uống, thực phẩm hay hàng tiêu dùng thường được kỳ vọng hưởng lợi trong dịp Tết, song hiệu suất bình quân trong giai đoạn này lại khá khiêm tốn, thậm chí một số ngành ghi nhận mức giảm. Theo ông Minh, nguyên nhân có thể đến từ việc kỳ vọng tăng trưởng đã được thị trường phản ánh sớm vào giá cổ phiếu trong các tháng trước đó, khiến dư địa tăng trong giai đoạn nghỉ lễ trở nên hạn chế.
Một số nhóm ngành khác như du lịch – giải trí, bán lẻ hay viễn thông di động ghi nhận mức tăng trung bình ở mức vừa phải, với diễn biến không đồng đều giữa các tháng. Trong khi đó, các ngành mang tính phòng thủ như điện, bảo hiểm hay tiện ích công cộng duy trì mức sinh lời ổn định nhưng không quá nổi bật, phản ánh vai trò giữ nhịp hơn là dẫn dắt thị trường trong giai đoạn này.
Đáng chú ý, nhóm ngành có hiệu suất kém nhất trong giai đoạn chuyển giao năm mới lại tập trung ở các lĩnh vực như hóa chất, truyền thông và đồ uống. Các ngành này ghi nhận mức sinh lời bình quân âm trong ba tháng, cho thấy áp lực điều chỉnh kéo dài và mức độ nhạy cảm cao với biến động nhu cầu cũng như chi phí đầu vào. Đây cũng là những nhóm ngành thường chịu rủi ro cao hơn trong bối cảnh dòng tiền thận trọng và xu hướng đầu tư thiên về các lĩnh vực có câu chuyện chu kỳ hoặc nền tảng tài chính rõ ràng hơn.
Nhìn chung, bức tranh thị trường trong giai đoạn tháng 12 đến tháng 2 cho thấy yếu tố mùa vụ có ảnh hưởng đáng kể, song không mang tính đồng đều giữa các nhóm ngành. Thay vì một nhịp tăng lan tỏa, thị trường chứng kiến sự phân hóa rõ rệt, với dòng tiền tập trung vào các ngành hưởng lợi từ chu kỳ hàng hóa, tài chính và đầu tư công, trong khi các nhóm tiêu dùng và một số ngành phòng thủ chỉ ghi nhận mức tăng khiêm tốn hoặc điều chỉnh. Điều này hàm ý rằng trong giai đoạn cận và sau Tết, chiến lược lựa chọn ngành và cổ phiếu cụ thể đóng vai trò quan trọng hơn so với việc kỳ vọng vào một xu hướng tăng mang tính đại trà của toàn thị trường./.
