Nêu ý kiến tại diễn đàn, nhiều người lao động lo lắng, bức xúc trước tình trạng doanh nghiệp nợ, trốn đóng, chiếm dụng tiền đóng BHXH của người lao động. Để giảm thiểu tình trạng này, bên cạnh việc tăng cường các biện pháp thanh tra, kiểm tra, xử phạt, bà Lương Thị Tho - công nhân Xí nghiệp Quản lý và Xử lý chất thải Đình Vũ, TP. Hải Phòng đề nghị Quốc hội khi sửa đổi Luật BHXH cần có các quy định định rõ vai trò, quyền và trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước, cơ quan BHXH để hạn chế tình trạng trốn đóng, chậm đóng BHXH. Bên cạnh đó, cần có cơ chế phòng ngừa và giải quyết quyền lợi của người lao động khi doanh nghiệp bị phá sản, chủ doanh nghiệp bỏ trốn; có cơ chế tín dụng ưu đãi hỗ trợ người lao động khi gặp khó khăn để người lao động không phải chọn rút BHXH một lần.
 |
| Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ chủ trì Diễn đàn Người lao động 2023 |
Ông Đinh Sỹ Phúc - Chủ tịch Công đoàn cơ sở Công ty Taekwang Vina, tỉnh Đồng Nai đề nghị, trong lần sửa đổi Luật BHXH tới, Quốc hội nghiên cứu, ban hành các quy định để không làm suy giảm quyền lợi của người lao động; tạo sự linh hoạt, hấp dẫn, thu hút người lao động tham gia BHXH và giữ chân người lao động gắn bó lâu dài với hệ thống BHXH.
Trả lời tại diễn đàn, Bộ trưởng Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội Đào Ngọc Dung cho biết, trong tháng 8 tới, Chính phủ sẽ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội việc sửa Luật BHXH. Việc sửa đổi luật lần này tập trung chỉnh sửa, điều chỉnh những vấn đề bất cập, mở theo hướng phát triển BHXH và tăng quyền lợi cho người lao động chứ không hạn chế quyền lợi người lao động.
Trong đó, sẽ có giải pháp để hạn chế tối đa việc rút BHXH một lần, vừa đảm bảo an sinh xã hội lâu dài nhưng cũng đảm bảo cho người lao động khi cần thiết thực sự thì có quyền được hưởng. Bên cạnh đó, người lao động có thể không cần rút BHXH một lần nhưng vẫn có chính sách khác bù lại. Bộ trưởng Đào Ngọc Dung cũng nhấn mạnh sẽ tập trung khắc phục việc chậm đóng, trốn đóng và nợ BHXH.
Ngoài ra, Tổng giám đốc BHXH Việt Nam Nguyễn Thế Mạnh cũng cho hay, tỷ lệ nợ chậm đóng BHXH năm 2016 là 6%, đến năm 2022 đã giảm còn 2,91% trên tổng thu BHXH trên 1 năm. Điều này đã thể hiện nỗ lực của các cấp, các ngành, sự phối hợp của các cơ quan trong việc khắc phục tình trạng nợ đọng này.
Theo ông Nguyễn Thế Mạnh, BHXH Việt Nam đã thực hiện nhiều giải pháp cụ thể, trong đó việc thường xuyên bám sát tình hình doanh nghiệp, phân tích rủi ro, nhận diện doanh nghiệp có khả năng chậm đóng, trốn đóng BHXH. Năm 2021, BHXH Việt Nam đã xây dựng ứng dụng VssID. Đến nay, trong ứng dụng này đã thông báo tình hình chậm đóng BHXH từ 1 tháng trở lên của tất cả doanh nghiệp, từ đó người lao động có thể theo dõi. Trên cơ sở đó, cùng với tổ chức công đoàn, BHXH đôn đốc doanh nghiệp đóng BHXH cho người lao động.
 |
| Các đại biểu tham dự Diễn đàn |
Liên quan đến chính sách bảo hiểm thất nghiệp (BHTN), bà Đặng Hồng Thêm - công nhân Công ty cổ phần Môi trường và dịch vụ đô thị Sơn La cho biết, theo phản ánh của báo chí, nguồn Quỹ BHTN kết dư lớn. Trong khi đó, chế độ trợ cấp thất nghiệp cho người lao động còn thấp so với mức lương tối thiểu, việc sử dụng Quỹ BHTN cho các nội dung đào tạo, đào tạo lại cho người lao động còn hạn chế. Do đó, đề nghị Quốc hội xem xét sửa luật theo hướng giảm mức đóng BHTN; mở rộng đối tượng tham gia BHTN; tăng quyền lợi cho người lao động như hỗ trợ đào tạo; nâng mức hưởng trợ cấp thất nghiệp, bổ sung quy định hỗ trợ người lao động…
Trả lời về BHTN, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung cho biết, BHTN được xác định là “bà đỡ” cho thị trường lao động. Trước đó quỹ BHTN có khoảng 100.000 tỷ đồng và đã sử dụng 41.000 tỷ đồng hỗ trợ trực tiếp cho người lao động. Do đó, hiện tại kết dư quỹ chỉ ở mức an toàn, không còn nhiều như trước.
Theo Chủ nhiệm Ủy ban Xã hội Nguyễn Thúy Anh, chính sách về BHTN sẽ được sửa đổi đồng thời với sửa Luật Việc làm trong năm 2024-2025. Trong quá trình sửa luật, Ủy ban Xã hội sẽ nghiên cứu các kiến nghị của người lao động để xem xét, bổ sung các chính sách mới hỗ trợ người lao động.
Bộ trưởng Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội Đào Ngọc Dung |
Quan tâm đến vấn đề tiền lương, bà H’Chuyên Niê - công nhân Nông trường cao su Cuôr Đăng, Công ty cổ phần Cao su Đắk Lắk cho biết, những năm qua, Nhà nước đã quan tâm tăng mức lương cơ sở và mức lương tối thiểu vùng. Tuy nhiên, với tình hình giá cả tăng, mức lương tối thiểu chưa đáp ứng mức sống tối thiểu của người lao động, lương của phần lớn công chức, viên chức còn cách xa so với nhu cầu cuộc sống cơ bản. Bà đề nghị Quốc hội tiếp tục quan tâm giám sát, có giải pháp tiếp tục cải thiện tiền lương cho người lao động.
Về vấn đề này, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung cho hay trong thời gian 3 năm dịch Covid-19, khu vực công nhân, viên chức không được tăng lương nhưng đối tượng là công nhân, người lao động vẫn được tăng lương tối thiểu vùng. Hai đối tượng được điều chỉnh trợ cấp xã hội là người có công và các đối tượng bảo trợ xã hội khác.
Bên cạnh đó, mức lương cơ sở đã được tăng từ 1/7/2023. Ngày 8/8, bộ sẽ họp Hội đồng tiền lương quốc gia cùng với các cơ quan liên quan để xem xét, đánh giá có điều chỉnh mức lương tối thiểu vào năm 2023 hay không. Việc này sẽ được đánh giá căn cơ, bài bản sau đó mới có phương án cụ thể trên tinh thần hài hoà, tạo điều kiện cho doanh nghiệp phát triển thì mới tạo công ăn, việc làm cho người lao động, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung khẳng định.
Làm rõ thêm về nội dung này, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ cho biết, Quốc hội đã nhiều lần có nghị quyết về vấn đề này, gần đây nhất là Nghị quyết kỳ họp thứ 5, Quốc hội khóa XV, Quốc hội đã giao cho Chính phủ báo cáo lộ trình cải cách tiền lương bao gồm khu vực công và khu vực tư tại kỳ họp thứ 6 để xem xét lộ trình, cân đối nguồn lực. Khi chưa cải cách tiền lương, Chủ tịch Quốc hội cho biết sẽ xem xét điều chỉnh mức tiền lương tối thiểu vùng dựa trên nguyên tắc bảo đảm mức sống tối thiểu của bản thân, chỉ số lạm phát…
 |
| Chủ tịch Quốc hội trao quà cho các công nhân có hoàn cảnh khó khăn |
| Phát biểu kết luận diễn đàn, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ đánh giá các ý kiến của đoàn viên, người lao động đã phản ánh đúng thực tiễn tình hình đời sống, việc làm, tâm tư, tình cảm, mối quan tâm của đoàn viên, người lao động cả nước và những bất cập trong quá trình thực thi chính sách, pháp luật khiến đoàn viên, công nhân, viên chức, lao động còn băn khoăn, bức xúc. Qua phản ánh cho thấy, từ sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, đời sống của công nhân, viên chức, lao động đã được cải thiện đáng kể, nhưng trên thực tế, một bộ phận đoàn viên, người lao động vẫn còn nhiều khó khăn. Về cơ bản, hệ thống pháp luật liên quan đến người lao động và tổ chức công đoàn đã không ngừng được hoàn thiện, song vẫn còn không ít các quy định mâu thuẫn, chồng chéo, chưa sát thực tiễn. Việc thực thi pháp luật ở một số nơi chưa nghiêm, còn xảy ra vi phạm. Từ diễn đàn hôm nay, Chủ tịch Quốc hội mong rằng, các đoàn viên, công nhân, người lao động sẽ chủ động hơn nữa trong việc tham gia phản ánh, góp ý với quá trình xây dựng và thực thi chính sách. Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, các lãnh đạo Quốc hội, các cơ quan của Quốc hội sẵn sàng lắng nghe, ghi nhận các ý kiến, kiến nghị của các anh chị em công nhân, người lao động. |
