Bộ Tài chính vừa có báo cáo tổng kết thi hành Luật Đấu giá tài sản năm 2016 (được sửa đổi, bổ sung năm 2024) đối với các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ.

Ban hành kịp thời các văn bản hướng dẫn thi hành Luật

Bộ Tài chính cho biết, thực hiện Quyết định số 410/QĐ-TTg ngày 4/4/2017 của Thủ tướng Chính phủ về ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Luật Đấu giá tài sản, Bộ Tài chính đã phối hợp với các bộ, ngành, địa phương tổ chức tuyên truyền, phổ biến, tập huấn các quy định pháp luật về đấu giá tài sản đến các đối tượng thuộc phạm vi điều chỉnh. Các nội dung phổ biến được lồng ghép trong hội nghị, giao ban, sinh hoạt chuyên đề, bảo đảm kịp thời và thống nhất trong tổ chức thực hiện.

Cùng với đó, Bộ Tài chính đã ban hành đầy đủ các thông tư hướng dẫn về cơ chế tài chính, phí, lệ phí và thù lao dịch vụ đấu giá tài sản. Trên cơ sở Luật Đấu giá tài sản năm 2016 và các quy định pháp luật có liên quan, nhiều văn bản đã được sửa đổi, thay thế nhằm bảo đảm tính đồng bộ, phù hợp với các luật mới được ban hành, đặc biệt là Luật Giá năm 2023 và Luật Đấu giá tài sản sửa đổi năm 2024.

Bộ Tài chính đề xuất sửa đổi một số quy định về đấu giá tài sản. Ảnh minh họa

Đáng chú ý, Thông tư số 03/2025/TT-BTC hướng dẫn về chế độ tài chính trong hoạt động đấu giá tài sản; quy định việc thu, chi, quản lý và sử dụng số tiền bán hồ sơ mời tham gia đấu giá, tiền đặt trước của người tham gia đấu giá không được nhận lại theo quy định của pháp luật về đấu giá tài sản được ban hành ngày 22/1/2025 để thay thế Thông tư số 48/2017/TT-BTC quy định chế độ tài chính trong hoạt động đấu giá tài sản đã hướng dẫn cụ thể chế độ tài chính trong hoạt động đấu giá tài sản. Đồng thời, Bộ Tài chính đã bãi bỏ các thông tư quy định khung thù lao dịch vụ đấu giá để bảo đảm phù hợp với Luật Giá năm 2023, theo đó thẩm quyền ban hành khung giá dịch vụ đấu giá được giao cho Bộ Tư pháp.

Bảo đảm cơ sở pháp lý cho hoạt động đấu giá tài sản

Theo đánh giá của Bộ Tài chính, hệ thống văn bản quy phạm pháp luật hiện hành đã cơ bản đáp ứng yêu cầu triển khai Luật Đấu giá tài sản, tạo hành lang pháp lý đầy đủ cho các cơ quan, tổ chức có tài sản đấu giá thực hiện quyền và nghĩa vụ theo quy định.

Đặc biệt, đối với việc lựa chọn tổ chức hành nghề đấu giá tài sản thông qua đấu thầu, pháp luật về đấu thầu hiện nay đã có đầy đủ quy định về hình thức, phương thức, quy trình và thủ tục. Do đó, Bộ Tài chính đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo Luật Đấu giá tài sản tiếp tục rà soát các quy định liên quan để bảo đảm thống nhất, tránh chồng chéo giữa pháp luật về đấu giá và pháp luật về đấu thầu.

Cũng theo Bộ Tài chính, bên cạnh những kết quả đạt được thì vẫn còn một số khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn, đặc biệt đối với việc đấu giá tài sản hình thành từ nhiều nguồn, tài sản chung của hợp tác xã và doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ. Việc xây dựng phương án đấu giá, xác định điều kiện tham gia đấu giá và tổ chức giám sát còn gặp nhiều hạn chế do thiếu nguồn nhân lực và chuyên môn.

Trên cơ sở đó, Bộ Tài chính kiến nghị cần tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan tài chính, tư pháp và cơ quan quản lý nhà nước trong việc hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ, hợp tác xã thực hiện quyền, nghĩa vụ của người có tài sản đấu giá; đồng thời đẩy mạnh công tác đào tạo, tư vấn pháp lý, nâng cao năng lực quản trị cho các đối tượng này theo các chương trình, nghị định của Chính phủ về hỗ trợ doanh nghiệp.

Bộ Tài chính cũng đề xuất nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Luật Đấu giá tài sản theo hướng tách bạch giữa thủ tục đăng ký thành lập doanh nghiệp và việc cấp giấy đăng ký hoạt động đấu giá tài sản, nhằm bảo đảm quyền tự do kinh doanh, tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng và xây dựng cơ sở dữ liệu doanh nghiệp thống nhất trên phạm vi cả nước.

Ngoài ra, để đảm bảo việc chia sẻ, kết nối được thống nhất liên thông, “đúng, đủ, sạch, sống”, Bộ Tài chính cũng kiến nghị có quy định cụ thể dữ liệu kết nối chia sẻ giữa hệ thống quản lý đấu giá tài sản với các hệ thống khác.

Riêng đối với hệ thống Kho bạc Nhà nước, để kết nối, chia sẻ dữ liệu với hệ thống quản lý đấu giá tài sản từ đó tiếp nhận số tiền trúng đấu giá cần thiết phải có quy định về mã định danh khoản thu riêng để hệ thống thông tin Kho bạc Nhà nước nhận biết, phân biệt với các khoản thu ngân sách nhà nước khác để truyền lại hệ thống quản lý đấu giá tài sản. Do vậy, theo Bộ Tài chính, cần có quy định cụ thể cơ quan có trách nhiệm định danh khoản thu; cấu trúc mã định danh, quy trình thu nộp theo mã định danh; chia sẻ dữ liệu của Kho bạc Nhà nước với hệ thống quản lý đấu giá tài sản.

Một số kiến nghị khác cũng được đưa ra liên quan đến thành phần Hội đồng đấu giá tài sản, theo hướng điều chỉnh linh hoạt hơn để phù hợp với điều kiện thực tiễn tại địa phương, qua đó bảo đảm việc xử lý kịp thời các vụ việc phát sinh./.