Ngành ngân hàng nhận kỳ vọng tích cực

Trong báo cáo phân tích mới nhất của Công ty CP Chứng khoán BIDV (BSC), các chuyên gia nhận định, kết quả kinh doanh năm 2024 của toàn thị trường sẽ tiếp tục ghi nhận mức tăng trưởng khả quan, dựa trên nền tảng thấp của năm trước và các yếu tố hỗ trợ tương tự như trong 9 tháng đầu năm 2024.

Tuy vậy, các chuyên gia cũng lưu ý tốc độ phục hồi hiện tại vẫn còn chậm, với mức tăng trưởng lợi nhuận bình quân năm 2024 chỉ đạt kỳ vọng ở mức vừa phải. Những yếu tố như tiết giảm chi phí lãi vay hay các nguồn thu nhập đột biến từ doanh thu tài chính, thanh lý tài sản, và xóa nợ vay – vốn đã hỗ trợ tích cực trong năm 2024 – khó có khả năng kéo dài sang năm 2025.

Với ngành ngân hàng, triển vọng ngành trong năm 2025 nhận được nhiều đánh giá tích cực từ các chuyên gia, với những tín hiệu khả quan về tăng trưởng tín dụng và huy động vốn. Theo báo cáo cập nhật ngày 27/11/2024 của các chuyên gia tại BSC, tăng trưởng tín dụng và huy động toàn hệ thống tổ chức tín dụng (TCTD) lần lượt đạt 11,5% và 7,7% tính từ đầu năm (YTD).

Đặc biệt, ngày 28/11/2024, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) đã ra công văn cho phép các ngân hàng chủ động nới hạn mức tăng trưởng tín dụng năm 2024, với điều kiện đã hoàn thành ít nhất 80% chỉ tiêu được giao từ đầu năm. Mức tăng tối đa vẫn giữ ở 2,5 điểm phần trăm, tương tự đợt điều chỉnh cuối tháng 8/2024, và dựa trên xếp hạng tín dụng của từng ngân hàng do NHNN thực hiện.

Mặc dù tăng trưởng tín dụng đang dần tiệm cận mức định hướng 14-15% của NHNN, sự chênh lệch với tốc độ tăng trưởng huy động vẫn khá cao, gây áp lực lên mặt bằng lãi suất huy động.

Để đáp ứng nhu cầu vốn, các ngân hàng đã tích cực huy động qua kênh trái phiếu, chiếm hơn 70% tổng giá trị trái phiếu phát hành riêng lẻ trên thị trường, đạt gần 219.000 tỷ đồng lũy kế đến hết tháng 10/2024.

Tuy nhiên, tình trạng tăng trưởng M2 (cung tiền) thấp hơn tín dụng đang phản ánh sự mất cân đối trong luân chuyển tiền tệ, chịu tác động từ việc bán USD của NHNN và tiến độ giải ngân vốn đầu tư công chậm. Kế hoạch tăng vốn đầu tư công thêm 17% trong năm 2025 được kỳ vọng sẽ cải thiện tình trạng này, đồng thời thúc đẩy giải ngân trung và dài hạn qua các dự án hạ tầng trọng điểm, với sự dẫn dắt từ nhóm ngân hàng quốc doanh.

Dự báo năm 2025, tăng trưởng tín dụng và huy động được kỳ vọng đạt lần lượt 14-15% và 13% theo kịch bản cơ sở. Tuy nhiên, tỷ suất lợi nhuận biên (NIM) của ngành ngân hàng sẽ tiếp tục chịu áp lực. Trong quý III/2024, NIM toàn ngành giảm 15 điểm cơ bản (bps) so với quý trước, khi chi phí vốn tăng nhanh hơn so với lợi suất đầu ra. Hiện tượng này phù hợp với xu hướng cạnh tranh lãi suất giữa các ngân hàng, đặc biệt trong bối cảnh tín dụng bán lẻ phục hồi chậm.

NIM cải thiện nhẹ năm 2025

Theo đánh giá của các chuyên gia từ BSC, các ngân hàng lớn đã thành công trong việc gia tăng đóng góp của mảng bán lẻ trong cơ cấu cho vay, trong khi các ngân hàng tư nhân lớn đang gặp khó khăn hơn do lãi suất cao và nợ xấu từ mảng cho vay mua nhà. Ngoài ra, xu hướng khách hàng chuyển dịch gửi tiền sang kỳ hạn ngắn (1-3 tháng) trong quý III/2024 cho thấy tâm lý chờ đợi lãi suất tăng thêm. Tuy nhiên, lãi suất huy động kỳ hạn dài (>1 năm) dự kiến không tăng mạnh trong năm 2025, nhờ NHNN duy trì chính sách tiền tệ ổn định để hỗ trợ tăng trưởng.

Một số ngân hàng khác cũng được kỳ vọng sẽ hưởng lợi nhờ chiến lược tối ưu hóa chi phí vốn và định hướng lãi suất linh hoạt. Tỷ lệ nợ xấu (nợ nhóm 2-5) toàn ngành giảm nhẹ trong quý III/2024, nhưng vẫn có sự phân hóa giữa các ngân hàng. NHNN ghi nhận tỷ lệ dư nợ tái cơ cấu theo Thông tư 02 chiếm khoảng 1,6% tổng dư nợ toàn hệ thống, và các ngân hàng phải hoàn thành trích lập dự phòng 100% cho các khoản này vào cuối năm 2024.

Nhìn chung, ngành ngân hàng đang hướng tới giai đoạn củng cố nền tảng trong năm 2025, với việc tăng cường bộ đệm vốn dự phòng (LLCR) để kiểm soát rủi ro nợ xấu. Trong bối cảnh cạnh tranh giá tiếp diễn và sự phục hồi tín dụng bán lẻ phụ thuộc vào thị trường bất động sản, NIM được dự báo chỉ cải thiện ở mức khiêm tốn, bình quân dưới 10bps so với năm 2024.

Những ngân hàng có lợi thế chi phí vốn và danh mục tài sản tốt dự kiến sẽ dẫn đầu trong xu hướng phục hồi này. Đồng thời, chi phí tín dụng của các ngân hàng được kỳ vọng dao động hẹp trong khoảng +/-10bps so với năm trước, ngoại trừ một số trường hợp có thể giảm mạnh nhờ cải thiện chất lượng tài sản.