Đà hồi phục ấn tượng, nhưng thanh khoản chưa theo kịp

Tháng 4/2026 có thể xem là một trong những giai đoạn bản lề của thị trường chứng khoán Việt Nam, khi chỉ số VN-Index không chỉ phục hồi toàn bộ nhịp điều chỉnh của tháng 3, mà còn tiến sát vùng đỉnh lịch sử. Động lực chủ đạo đến từ thông tin FTSE Russell xác nhận giữ nguyên lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam lên thị trường mới nổi thứ cấp từ ngày 21/9/2026.

Diễn biến thị trường cho thấy sự thay đổi rõ rệt trong tâm lý nhà đầu tư. Nếu như giai đoạn đầu tháng, VN-Index chủ yếu dao động quanh vùng 1.670 điểm với thanh khoản thận trọng, thì ngay sau khi thông tin nâng hạng được xác nhận, lực cầu đã gia tăng mạnh mẽ trên diện rộng. Có phiên giao dịch chứng kiến VN-Index bứt phá gần 59 điểm, nhanh chóng vượt vùng cản quan trọng 1.750 điểm và tạo hiệu ứng lan tỏa lên mặt bằng định giá toàn thị trường.

Tính đến cuối tháng 4, VN-Index đạt gần 1.876 điểm. Ảnh: An Thư

Đà tăng tiếp tục được duy trì trong các tuần kế tiếp với vai trò dẫn dắt của nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn, đặc biệt là ngân hàng và bất động sản. Tính đến cuối tháng 4, VN-Index đạt gần 1.876 điểm, gần như xóa bỏ toàn bộ áp lực điều chỉnh trước đó. Diễn biến này cho thấy, thị trường đang dần hình thành một nền giá mới dựa trên kỳ vọng nâng hạng, thay vì chỉ là một nhịp hồi kỹ thuật ngắn hạn.

Tuy nhiên, phía sau diễn biến tích cực là những khoảng trống về dòng tiền và cấu trúc thị trường, đặt ra yêu cầu thận trọng trong ngắn hạn, dù triển vọng trung hạn vẫn được đánh giá tích cực.

Điểm đáng chú ý nhất là thanh khoản thị trường chưa theo kịp đà tăng. Giá trị giao dịch bình quân trong tháng 4 sụt giảm 20% so với tháng 3 khi chỉ đạt trung bình hơn 24.300 tỷ đồng. Khối ngoại vẫn duy trì trạng thái bán ròng, dù quy mô đã giảm so với tháng 3. Việc nhà đầu tư nước ngoài chưa quay lại mạnh mẽ cho thấy, thông tin nâng hạng hiện chủ yếu tác động đến kỳ vọng tâm lý, trong khi dòng vốn thực tế từ các quỹ đầu tư toàn cầu cần thêm thời gian để giải ngân theo lộ trình, nhiều khả năng bắt đầu từ quý IV/2026.

Ở góc độ cấu trúc, đà tăng của thị trường thời gian qua phụ thuộc khá lớn vào nhóm cổ phiếu dẫn dắt. Cổ phiếu ngân hàng và bất động sản tiếp tục là lực kéo chính của VN-Index, trong khi các nhóm ngành khác chưa thực sự tạo được sự lan tỏa rõ rệt.

Áp lực chốt lời thử thách độ bền xu hướng

Theo ông Nguyễn Thế Minh - Giám đốc Khối Ngân hàng đầu tư Công ty cổ phần Chứng khoán An Bình, thị trường chứng khoán Việt Nam đang hội tụ nhiều yếu tố thuận lợi để bước vào một chu kỳ tăng trưởng mới. Nền tảng vĩ mô ổn định cùng với hàng loạt chính sách cải cách về phát triển kinh tế tư nhân, cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước và thúc đẩy các lĩnh vực kinh tế mới, đang đóng vai trò là “chất xúc tác” quan trọng.

“Việc nâng hạng thị trường không chỉ mang ý nghĩa về mặt danh nghĩa, mà còn mở ra cơ hội tiếp cận dòng vốn quốc tế quy mô lớn. Tuy nhiên, để tận dụng được cơ hội này, thị trường cần tiếp tục hoàn thiện nhiều yếu tố nội tại, từ quy mô vốn hóa, giới hạn sở hữu nước ngoài cho đến chất lượng quản trị doanh nghiệp” - ông Minh nhấn mạnh.

Theo vị chuyên gia này, mục tiêu nâng quy mô vốn hóa thị trường lên trên 100% GDP là một trong những tiêu chí quan trọng để tiệm cận chuẩn của các thị trường mới nổi. Để đạt được điều này, cần thúc đẩy mạnh mẽ quá trình niêm yết và cổ phần hóa các doanh nghiệp lớn, đặc biệt là doanh nghiệp nhà nước, qua đó bổ sung nguồn hàng chất lượng cho thị trường.

Đồng quan điểm về triển vọng tích cực, ông Phạm Lưu Hưng - Kinh tế trưởng, Giám đốc Trung tâm Phân tích và Tư vấn đầu tư, Công ty cổ phần Chứng khoán SSI (SSI Research) cho rằng, các biến động ngắn hạn hiện nay chủ yếu mang tính chiến thuật, trong khi xu hướng trung hạn đang được củng cố bởi nhiều yếu tố nền tảng.

“Các biến động hiện tại mang tính ngắn hạn nhiều hơn là cấu trúc. Triển vọng trung hạn vẫn tích cực nhờ mục tiêu tăng trưởng cao của nền kinh tế và sự dịch chuyển của dòng vốn nội từ các kênh như bất động sản, vàng sang cổ phiếu” - ông Hưng nhận định.

Một điểm nhấn quan trọng khác là triển vọng từ dòng vốn ngoại khi thị trường chứng khoán Việt Nam được nâng hạng. Theo dự báo, thị trường có thể đón nhận dòng vốn từ các quỹ ETF quốc tế với quy mô lên tới hàng tỷ USD. Tuy nhiên, dòng vốn này sẽ không giải ngân ồ ạt trong một thời điểm, mà có xu hướng phân bổ dần, giúp thị trường hấp thụ tốt hơn và hạn chế các cú sốc thanh khoản.

Trong bối cảnh đó, các chuyên gia cho rằng, chiến lược đầu tư cần được điều chỉnh linh hoạt. Nhà đầu tư nên ưu tiên các doanh nghiệp có nền tảng cơ bản tốt, quản trị minh bạch và khả năng tăng trưởng dài hạn, thay vì chạy theo các biến động ngắn hạn của thị trường. Đây cũng chính là nhóm cổ phiếu có khả năng thu hút dòng vốn quốc tế khi câu chuyện nâng hạng chính thức bước vào giai đoạn thực thi.