Hoàn thiện thể chế, chủ động điều hành ngân quỹ

Trong quý I/2026, Kho bạc Nhà nước (KBNN) đã triển khai đồng bộ các đề án, chính sách theo chương trình công tác của Quốc hội, Chính phủ và Bộ Tài chính, đảm bảo tiến độ và chất lượng.

Một dấu mốc quan trọng là việc Chính phủ ban hành Nghị quyết số 13/NQ-CP ngày 16/1/2026, công bố Nghị định quy định chế độ quản lý ngân quỹ nhà nước tiếp tục có hiệu lực. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng giúp công tác quản lý, điều hành ngân quỹ nhà nước được triển khai ổn định, hiệu quả trong giai đoạn mới.

Bám sát diễn biến tình hình thu, chi ngân sách nhà nước, KBNN đã chủ động phối hợp với các đơn vị liên quan thực hiện dự báo luồng tiền; xây dựng, trình Bộ Tài chính phê duyệt và triển khai công tác quản lý, điều hành ngân quỹ nhà nước tập trung, thống nhất theo phương án điều hành năm 2026 và quý I/2026, phương án điều chỉnh hạn mức sử dụng ngân quỹ nhà nước tạm thời nhàn rỗi quý I/2026; triển khai các nghiệp vụ sử dụng ngân quỹ nhà nước tạm thời nhàn rỗi đảm bảo đáp ứng đầy đủ, kịp thời nhu cầu thanh toán, chi trả của ngân sách nhà nước và các đơn vị giao dịch với KBNN bằng nội tệ và ngoại tệ.

Công chức KBNN thực hiện rà soát số liệu thanh toán vốn ngân sách. Ảnh: Nguyễn Tuân

Đặc biệt, KBNN tiếp tục tập trung ngân quỹ nhà nước tại Ngân hàng Nhà nước để hỗ trợ việc thực thi chính sách tiền tệ của ngân hàng, đồng thời tổ chức quản lý việc mở tài khoản của đơn vị KBNN tại ngân hàng thương mại (NHTM) phục vụ hoạt động thu, chi ngân quỹ nhà nước theo quy định; hướng dẫn KBNN khu vực triển khai đóng, mở tài khoản thanh toán theo quy định, đảm bảo hoạt động thu, chi ngân quỹ nhà nước ổn định, thông suốt trong toàn hệ thống.

Song song với đó, KBNN đã hoàn thành và trình cấp có thẩm quyền các báo cáo quan trọng như Báo cáo quyết toán ngân sách nhà nước năm 2024, Báo cáo tài chính nhà nước năm 2024; đồng thời tích cực chuẩn bị các nội dung phục vụ công tác quyết toán và lập báo cáo tài chính nhà nước năm 2025 theo quy định của Luật Ngân sách nhà nước năm 2025.

Thu ngân sách kịp thời - thanh toán, chi trả ngân sách chặt chẽ

Bám sát mục tiêu điều hành ngân sách, trong quý I/2026, hệ thống KBNN tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cơ quan thu trên địa bàn, bảo đảm tập trung nhanh, hạch toán đầy đủ, chính xác và kịp thời các khoản thu cho ngân sách các cấp. Dữ liệu thu ngân sách được cập nhật, cung cấp liên tục, phục vụ hiệu quả công tác chỉ đạo, điều hành.

Đặc biệt, trong quý, KBNN đã đẩy mạnh việc mở rộng phối hợp thu và thanh toán song phương điện tử với các ngân hàng thương mại. Theo đó, KBNN đã ký kết thỏa thuận khung và tổ chức kết nối thanh toán song phương điện tử với BVBank, đồng thời triển khai mở rộng với Vietbank, nâng tổng số ngân hàng thương mại kết nối lên 21 đơn vị đến thời điểm hiện tại.

Hệ thống KBNN hiện có 2.672 tài khoản thanh toán tại các ngân hàng thương mại, trong đó 2.534 tài khoản bằng đồng Việt Nam và 138 tài khoản ngoại tệ. Việc mở rộng mạng lưới kết nối không chỉ giúp tập trung nhanh nguồn thu ngân sách, mà còn tạo thuận lợi cho người nộp thuế, từng bước hạn chế giao dịch bằng tiền mặt.

Kết quả thu ngân sách nhà nước trong cân đối đến ngày 20/3/2026 đạt 719.903 tỷ đồng, bằng 28,46% dự toán năm. Trong đó, thu nội địa đạt 646.080 tỷ đồng; thu từ dầu thô đạt 9.106 tỷ đồng; thu từ hoạt động xuất nhập khẩu đạt 64.705 tỷ đồng (sau khi đã trừ hoàn thuế giá trị gia tăng).

Về chi ngân sách, hệ thống KBNN đã thực hiện hướng dẫn, thanh toán, chi trả ngân sách nhà nước đảm bảo chặt chẽ, kịp thời và đúng quy định. Công tác thanh toán, chi trả được triển khai bám sát quy định của Luật Ngân sách nhà nước năm 2025 và các văn bản hướng dẫn, góp phần thúc đẩy tiến độ giải ngân vốn đầu tư công.

Tính đến ngày 20/3/2026, chi thường xuyên qua KBNN đạt 324.514 tỷ đồng, tương đương 17,9% dự toán chi thường xuyên năm 2026 (không bao gồm chi trả nợ, viện trợ, bổ sung quỹ dự trữ tài chính và dự phòng).

Đối với chi đầu tư, lũy kế thanh toán, chi trả vốn đầu tư công đạt 53.038,8 tỷ đồng, tương đương 5,4% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao và bằng 5,3% tổng kế hoạch vốn sau khi đã bao gồm phần giao thêm của địa phương.

Đẩy mạnh chuyển đổi số, tập trung nhiệm vụ quý II/2026

Cùng với việc đảm bảo vận hành thông suốt hoạt động thu - chi ngân sách, KBNN tiếp tục đẩy mạnh hiện đại hóa công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong toàn hệ thống.

Dự án Hệ thống thông tin ngân sách và kế toán nhà nước số (VDBAS) được tập trung triển khai với nhiều bước quan trọng như hoàn thiện báo cáo nghiên cứu khả thi, xin ý kiến thẩm định và chuẩn bị các thủ tục lựa chọn nhà thầu. Đây được xác định là dự án trọng điểm, đóng vai trò nền tảng cho việc hình thành kho bạc số trong thời gian tới.

Bên cạnh đó, hệ thống dịch vụ công trực tuyến tiếp tục được KBNN nâng cấp, đảm bảo đáp ứng yêu cầu của các quy định mới và tăng cường khả năng kết nối, chia sẻ dữ liệu. Việc chuyển đổi cấu trúc tài khoản dự toán gắn với mã địa bàn hành chính cũng được KBNN thực hiện đồng bộ, đảm bảo hoạt động của các đơn vị sử dụng ngân sách không bị gián đoạn.

Các hệ thống thanh toán điện tử của KBNN được vận hành ổn định, an toàn, đặc biệt trong giai đoạn chỉnh lý và khóa sổ quyết toán ngân sách. Công tác kế toán, tổng hợp báo cáo ngân sách và tổng kế toán nhà nước tiếp tục được thực hiện nề nếp, đảm bảo chất lượng và tiến độ.

Bước sang quý II/2026, hệ thống KBNN xác định tiếp tục tập trung hoàn thiện các đề án, chính sách quan trọng; đẩy nhanh tiến độ xây dựng các văn bản hướng dẫn; đồng thời đảm bảo vận hành thông suốt hoạt động thu - chi ngân sách nhà nước.

Trong đó, các nhiệm vụ trọng tâm bao gồm thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công, quản lý chặt chẽ ngân quỹ nhà nước, huy động vốn hiệu quả cho ngân sách trung ương và tiếp tục triển khai mạnh mẽ các chương trình chuyển đổi số.

Với nền tảng kết quả đạt được trong quý I, cùng việc xác định rõ các nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới, hệ thống KBNN đang tiếp tục khẳng định vai trò nòng cốt trong quản lý quỹ ngân sách nhà nước, góp phần giữ vững kỷ cương tài chính và hỗ trợ điều hành kinh tế vĩ mô trong năm 2026.