Quang cảnh hội nghị.

Chiều 4/11, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) đã tổ chức Hội nghị triển khai kế hoạch hành động thích ứng với Quy định chống phá rừng của châu Âu (EUDR).

Khó khăn về truy xuất nguồn gốc

EUDR bắt đầu có hiệu lực từ 29/6/2023. Việt Nam hiện có ba mặt hàng xuất khẩu vào EU, bao gồm: cà phê, gỗ và cao su chịu sự điều chỉnh của EUDR. Chia sẻ về những tác động của EUDR đối với ngành cà phê, ông Nguyễn Nam Hải - Chủ tịch Hiệp hội Cà phê ca cao Việt Nam cho biết, Việt Nam có khoảng 700.000 ha cà phê nhưng chỉ có 30.000 ha là thuộc các công ty nhà nước. Cà phê được trồng không tập trung như cao su, chủ yếu là nông hộ nên việc truy xuất nguồn gốc rất khó khăn.

Ông Nguyễn Nam Hải góp ý, phải xác định thời điểm 31/12/2020 có diện tích trồng cà phê trên đất rừng hay không, nếu có thì xử lý thế nào? Việc truy xuất nguồn gốc tại vườn phải có hợp tác công tư, đặc biệt là sự hỗ trợ của doanh nghiệp vì chi phí thực hiện sẽ rất cao.

Bà Trần Quỳnh Chi - Giám đốc Vùng Cảnh quan châu Á, Tổ chức Sáng kiến thương mại bền vững (IDH), cũng thừa nhận ngành cà phê Việt Nam đang gặp các thách thức để đáp ứng được quy định này vì chưa có hệ thống thông tin, dữ liệu vườn trồng gồm các dữ liệu định vị; chưa có thông tin, dữ liệu, bản đồ rừng tham chiếu vào mốc 31/12/2020 theo quy định của EUDR. Không những vậy, chuỗi cung ứng phức tạp là thách thức đối với việc triển khai truy xuất nguồn gốc theo yêu cầu của EUDR.

Đối với ngành cao su, ông Võ Hoàng An - Tổng thư ký Hiệp hội Cao su Việt Nam cũng cho biết, rủi ro với quy định của EUDR là rất thấp, nhất là từ năm 2017 Việt Nam đã có những quy định về chuyển đổi đất rừng. Nếu tính từ năm 2020, cao su Việt Nam không có trồng mới, chỉ có diện tích tái canh của đại điền và mỗi năm từ 15.000 - 20.000 ha.

Ngành cà phê gặp khó khăn về truy xuất nguồn gốc khi thực hiện quy định EUDR. Ảnh: TL

Cần gói giải pháp giảm thiểu rủi ro

Bàn về giải pháp hỗ trợ các ngành hàng thích ứng đối với quy định EUDR, bà Trần Quỳnh Chi nhấn mạnh, giảm thiểu rủi ro mất rừng là giải pháp quan trọng. Theo đó sẽ chứng minh sản phẩm cà phê, cao su Việt Nam 100% đáp ứng yêu cầu không gây mất rừng, suy thoái rừng. Vì vậy, Việt Nam cần đối thoại với EU để chuyển Việt Nam sang mức rủi ro thấp, từ đó giảm mức độ yêu cầu về truy xuất nguồn gốc; đạt được tác động bảo vệ và tái sinh rừng, đảm bảo an sinh xã hội.

Ông Nguyễn Đỗ Anh Tuấn - Vụ trưởng Hợp tác quốc tế (Bộ NN&PTNT) khẳng định, hiện đã có khung kế hoạch hành động cấp quốc gia. Thời gian tới cần sự hợp tác giữa tất cả các bên, giữa khu vực công và khu đầu tư, từ trung ương tới địa phương, giữa các hiệp hội, doanh nghiệp và các hộ nông dân, hợp tác xã cùng sự hỗ trợ của tổ chức quốc tế.