Rủi ro tích tụ sau đà tăng bất động sản, yêu cầu siết kỷ luật tín dụng

Ánh Tuyết
(TBTCO) - Bất động sản tiếp tục là “thỏi nam châm” hút tín dụng khi dư nợ đến cuối năm 2025 ước đạt 4,5 triệu tỷ đồng, tăng tới 28% và chiếm tỷ trọng lớn trong danh mục cho vay nhiều ngân hàng. Dù vậy, cấu trúc tín dụng lệch pha làm gia tăng rủi ro "bong bóng", nợ xấu đi kèm áp lực thanh khoản, buộc phải siết tăng trưởng và điều hướng dòng vốn.
aa

Bất động sản hút vốn mạnh, song cầu thực yếu vì giá cao

Thông tin về hoạt động cấp tín dụng lĩnh vực bất động sản năm vừa qua, TS. Cấn Văn Lực - Chuyên gia kinh tế trưởng BIDV cho biết, dư nợ lĩnh vực này cuối năm 2025 ước đạt 4,5 triệu tỷ đồng, ghi nhận mức tăng trưởng cao liên tục hai năm trở lại đây. Trong đó, tín dụng cho vay đầu tư kinh doanh bất động sản tăng rất cao 28%, trong khi mức tăng chung toàn ngành chỉ 19%, hiện chiếm 44% tổng dư nợ lĩnh vực này. Trong khi đó, cho vay mua nhà chỉ tăng 14% do giá nhà cao, khiến người dân chững lại.

"Đương nhiên chúng ta phải nhìn nhận, kiểm soát để lành mạnh hóa cả doanh nghiệp, tổ chức tín dụng, người mua nhà, cũng như chủ đầu tư" - ông Lực nhấn mạnh.

Rủi ro tích tụ sau đà tăng bất động sản, yêu cầu siết kỷ luật tín dụng
Hiện nay, nguồn vốn huy động của các tổ chức tín dụng tại Việt Nam chủ yếu là vốn ngắn hạn, chiếm khoảng 80%. Ảnh: Đức Thanh

Ông Lực cho rằng, Ngân hàng Nhà Nước sẽ kiểm soát chặt chẽ hơn, đặc biệt là với tín dụng dành cho chủ đầu tư. Theo đó, năm nay, Ngân hàng Nhà nước định hướng rất rõ tăng trưởng tín dụng khoảng 15%, có thể điều chỉnh phù hợp. Tuy nhiên, tín dụng cho vay bất động sản về cơ bản không tăng quá mức chung, tức không vượt quá 15%, trừ khi có yêu cầu điều chỉnh.

Tuy nhiên, cho vay mua nhà vẫn còn dư địa để cho vay , bởi vì năm qua tăng khá thấp. Còn phân khúc nhà ở xã hội, khu công nghiệp vẫn tiếp tục được quan tâm, ưu tiên cho vay.

Liên quan đến dư nợ tín dụng bất động sản, trong công văn trả lời kiến nghị Đại biểu Quốc hội Quản Minh Cường, Ngân hàng Nhà nước cho biết, dư nợ tín dụng lĩnh vực này chiếm khoảng 21% tổng dư nợ tín dụng toàn nền kinh tế. Tuy nhiên, tín dụng vào lĩnh vực bất động sản tăng khá nhanh từ năm 2022 đến nay và thường cao hơn tăng trưởng tín dụng chung.

Hiện nay, nguồn vốn huy động của các tổ chức tín dụng tại Việt Nam chủ yếu là vốn ngắn hạn, chiếm khoảng 80%, buộc các ngân hàng phải “lấy ngắn nuôi dài”, do việc cấp tín dụng cho lĩnh vực bất động sản đòi hỏi nguồn vốn trung và dài hạn. "Các tổ chức tín dụng phải cân đối để đảm bảo khả năng thanh khoản và đáp ứng các tỷ lệ an toàn trong hoạt động" - Ngân hàng Nhà nước lưu ý.

Ngân hàng Nhà nước cũng nhấn mạnh, hiện không có quy định cấm cho vay bất động sản. Cùng với đó, hiện tiêu chuẩn Basel không đặt ra quy định về tỷ lệ dư nợ tín dụng bất động sản/tổng dư nợ. Thay vào đó, theo quy định tại Luật Các tổ chức tín dụng, các tổ chức tín dụng có quyền tự chủ trong hoạt động kinh doanh. Việc cấp tín dụng vào ngành, lĩnh vực nào và tỷ lệ bao nhiêu thuộc thẩm quyền của tổ chức tín dụng, trên cơ sở xem xét, thẩm định tính khả thi, hiệu quả của phương án vay vốn, khả năng trả nợ khách hàng và nguồn vốn huy động của tổ chức tín dụng.

Những rủi ro bị che khuất

Theo số liệu của Viện Đào tạo và Nghiên cứu BIDV, đến cuối năm 2025, tín dụng bất động sản chiếm hơn 24% tổng dư nợ toàn hệ thống. Xét về cơ cấu, nhiều ngân hàng thậm chí duy trì tỷ trọng dư nợ bất động sản vượt ngưỡng 30%, phản ánh mức độ phụ thuộc đáng kể vào địa ốc như: Techcombank, VPBank, PVcomBank...

Dòng vốn tín dụng đổ mạnh vào bất động sản bắt nguồn từ thói quen xem nhà, đất là kênh tích sản ưu tiên của người dân, kết hợp với sự phụ thuộc gần như tuyệt đối vào vốn vay ngân hàng của các doanh nghiệp, người dân. Chính điều này đã đẩy tốc độ tăng trưởng tín dụng bất động sản thường xuyên vượt xa mức bình quân chung của nền kinh tế.

"Bơm" tín dụng không kiểm soát, dòng tiền dễ chệch hướng

"Cứ ở đâu khi tín dụng được “bơm” ra, các tác nhân kinh tế thường có xu hướng tìm đến những kênh dễ thực hiện nhất, trừ khi có quyết tâm phải kiểm soát chặt, để dòng vốn vào đúng nơi, đúng chỗ tạo ra những năng lực mới, tạo ra tăng năng suất lao động cho nền kinh tế, lúc đó mưới có sự tăng trưởng ổn định và bền vững”.

Ông Nguyễn Đức Hải - Công ty quản lý Quỹ Manulife Investment Việt Nam.

Ông Nguyễn Đức Hải - Giám đốc Đầu tư cấp cao, Công ty quản lý Quỹ Manulife Investment Việt Nam cho rằng, nếu tăng trưởng tín dụng không được kiểm soát và mục tiêu phân bổ dòng vốn không rõ ràng, dòng tiền rất dễ chảy vào các lĩnh vực mang tính đầu cơ. Điều này có thể dẫn tới nguy cơ hình thành "bong bóng" tài sản, kéo theo những hệ lụy lâu dài đối với nền kinh tế.

Đằng sau những con số tăng trưởng ấn tượng của tín dụng bất động sản là các tầng nấc rủi ro đang tích tụ. Khi rủi ro pháp lý luôn thường trực khi tiến độ dự án phụ thuộc lớn vào quy hoạch và quy trình phê duyệt, gây tắc nghẽn dòng tiền giải ngân. Bên cạnh đó, rủi ro tín dụng gia tăng dưới áp lực đòn bẩy tài chính cao, đặc biệt khi lãi suất biến động.

Ngoài ra, rủi ro thanh khoản dễ xảy ra khi dòng tiền kinh doanh dễ bị "đóng băng" khi thị trường trầm lắng. Đó là chưa kể đặc thù của tín dụng bất động sản là vòng quay chậm, do các khoản vay mua nhà và vay dự án thường có kỳ hạn dài từ 10 - 20 năm, khiến dòng vốn bị "chôn" kéo dài.

Đáng ngại hơn, dù bất động sản là tài sản bảo đảm phổ biến nhất tại các ngân hàng, có ngân hàng ôm "núi" sổ đỏ tới 90% tổng tài sản, nhưng việc thiếu cơ sở dữ liệu giá đất minh bạch dẫn đến nguy cơ định giá ảo, gây khó khăn cho việc xử lý nợ xấu khi thị trường suy thoái.

Hệ lụy là khi nợ xấu phát sinh, các ngân hàng buộc phải thắt chặt tín dụng và tăng chi phí dự phòng, trực tiếp làm suy giảm khả năng cung ứng vốn cho nền kinh tế và đe dọa sự ổn định vĩ mô. Bên cạnh rủi ro nợ xấu, hệ thống ngân hàng còn đang đối mặt với bài toán thanh khoản đầy thách thức.

Thanh khoản ngân hàng trước phép thử tín dụng tăng nóng

Trong khi tín dụng tăng trưởng nóng, huy động tiền gửi từ dân cư lại không theo kịp, đẩy tỷ lệ LDR (tỷ lệ cho vay/tổng tiền gửi) tại nhiều ngân hàng vượt ngưỡng theo tính toán của nhiều đơn vị phân tích.

Đơn cử, VinaCapital cho rằng, tỷ lệ LDR tăng thêm 5 điểm phần trăm năm 2025, lên khoảng 110%. Cần phải lưu ý rằng, Ngân hàng Nhà nước sử dụng phương pháp khác khi tính toán tỷ lệ LDR chính thức của hệ thống ngân hàng.

Công ty cổ phần Chứng khoán BIDV (BSC) thì cho rằng, cuối năm 2025, tỷ lệ LDR toàn hệ thống tiến sát 110%, vượt xa mức trần 85% theo quy định tại Thông tư số 22/2019/TT-NHNN.

Để bù đắp "khoảng trống" này, các ngân hàng buộc phải tìm đến thị trường liên ngân hàng, khiến lãi suất qua đêm thường xuyên neo cao, có thời điểm vượt 9% cuối năm 2025, hoặc dồn dập tăng lãi suất huy động để giành vốn.

Nguy cơ rủi ro thanh khoản cũng đáng lo, nếu các nhóm khách hàng vay lớn, thường là các doanh nghiệp "sân sau" trong lĩnh vực bất động sản gặp khó khăn về tài chính. Do đó, việc củng cố "bộ đệm" vốn và nâng cao năng lực chống chịu trước các cú sốc thị trường đang trở thành yêu cầu cấp thiết hơn bao giờ hết đối với ngành ngân hàng hiện nay.

Trước bối cảnh đó, Ngân hàng Nhà nước đã ban hành Thông tư số 14/2025/TT-NHNN ngày 30/6/2025 quy định tỷ lệ an toàn vốn đối với ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài như "kim chỉ nam" mới nhằm điều hướng dòng vốn. Cơ chế này hướng tới việc siết chặt phân khúc đầu cơ rủi ro, đồng thời mở đường cho các dự án "sạch" về pháp lý và có tài sản bảo đảm vững chắc.

Ánh Tuyết

Đọc thêm

Nguồn thu bảo hiểm trở lại vùng đỉnh, ngân hàng tiến sâu vào thị trường

Nguồn thu bảo hiểm trở lại vùng đỉnh, ngân hàng tiến sâu vào thị trường

(TBTCO) - Sau 9 tháng năm 2026, nguồn thu bảo hiểm tại 9 ngân hàng đạt gần 17.000 tỷ đồng, tăng gần 36%, với nhiều nhà băng trở lại vùng đỉnh. Dù đà phục hồi còn phân hóa, sức hút từ lĩnh vực này đang thúc đẩy các ngân hàng xây dựng hệ sinh thái bảo hiểm riêng, gia tăng thị phần.
Người dân cần lưu ý gì khi gia hạn trực tuyến bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế?

Người dân cần lưu ý gì khi gia hạn trực tuyến bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế?

Người dân khi thanh toán trực tuyến để gia hạn thẻ bảo hiểm y tế, đóng tiếp bảo hiểm xã hội tự nguyện cần kiểm tra kết quả ghi nhận trên hệ thống Bảo hiểm xã hội Việt Nam. Trường hợp tài khoản đã bị trừ tiền nhưng chưa ghi nhận kết quả, cần liên hệ đơn vị cung cấp dịch vụ thanh toán và cơ quan bảo hiểm xã hội để tra soát, không tự ý thanh toán lại khi chưa xác định rõ trạng thái giao dịch trước đó.
Thị trường tiền tệ tuần 9 - 13/11: USD bật tăng, kích hoạt hai công cụ giữa nhịp hút ròng hơn 25.000 tỷ đồng

Thị trường tiền tệ tuần 9 - 13/11: USD bật tăng, kích hoạt hai công cụ giữa nhịp hút ròng hơn 25.000 tỷ đồng

(TBTCO) - Thị trường tiền tệ tuần 9 - 13/11 cho thấy, tỷ giá USD đảo chiều tăng mạnh, sau khi Ngân hàng Nhà nước triển khai hai công cụ mới gồm hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 182 ngày và mua USD giao ngay định kỳ nhằm hỗ trợ thanh khoản. Trong khi đó, qua kênh OMO, nhà điều hành đảo chiều hút ròng hơn 25.200 tỷ đồng, lãi suất liên ngân hàng vẫn qua đêm hạ nhiệt.
Giá vàng hôm nay ngày 14/11: Vàng thế giới xuống dưới 3.900 USD, trong nước tiếp tục giảm

Giá vàng hôm nay ngày 14/11: Vàng thế giới xuống dưới 3.900 USD, trong nước tiếp tục giảm

(TBTCO) - Giá vàng thế giới lùi về 3.885 USD/ounce, trong khi vàng miếng và vàng nhẫn trong nước tiếp tục giảm, có nơi mất tới 1 triệu đồng/lượng.
Ngân hàng Nhà nước yêu cầu mở đợt thanh tra, kiểm tra việc giảm lãi suất trong tháng 11

Ngân hàng Nhà nước yêu cầu mở đợt thanh tra, kiểm tra việc giảm lãi suất trong tháng 11

(TBTCO) - Ngân hàng Nhà nước yêu cầu các Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực khẩn trương tổ chức thanh tra, kiểm tra chuyên đề việc thực hiện giảm lãi suất tại các tổ chức tín dụng ngay trong tháng 11/2026. Trên cơ sở kết quả kiểm tra, kịp thời nhận diện, chấn chỉnh và xử lý nghiêm vi phạm.
Phiên "mở hàng" mua USD giao ngay vắng bên bán, nhóm ngân hàng nào có lợi thế?

Phiên "mở hàng" mua USD giao ngay vắng bên bán, nhóm ngân hàng nào có lợi thế?

(TBTCO) - Thông tin từ HSC cho thấy, trong ngày đầu triển khai nghiệp vụ mua USD giao ngay, chưa có ngân hàng đăng ký bán ngoại tệ cho Ngân hàng Nhà nước. Giới phân tích cho rằng, hiệu quả nghiệp vụ phụ thuộc vào diễn biến tỷ giá và dòng vốn ngoại tệ, trong đó nhóm ngân hàng có trạng thái USD dương có thể hưởng lợi.
LPBank 3 năm liên tiếp được Visa vinh danh: Dấu ấn tăng trưởng vững chắc trên thị trường thẻ

LPBank 3 năm liên tiếp được Visa vinh danh: Dấu ấn tăng trưởng vững chắc trên thị trường thẻ

(TBTCO) - Vừa qua, trong khuôn khổ Diễn đàn Khách hàng Visa Việt Nam 2026 (Visa Vietnam Client Forum 2026) tổ chức tại Huế, Ngân hàng TMCP Lộc Phát Việt Nam (LPBank) vinh dự được Tổ chức thẻ quốc tế Visa trao tặng giải thưởng “Leadership in Payment Volume & Outstanding Growth - Ngân hàng dẫn đầu về doanh số thanh toán và tăng trưởng vượt trội”, ghi nhận những kết quả ấn tượng trong hoạt động phát triển thẻ tín dụng Visa.
BIDV được vinh danh trong Top 50 Thương hiệu dẫn đầu Việt Nam

BIDV được vinh danh trong Top 50 Thương hiệu dẫn đầu Việt Nam

(TBTCO) - Với giá trị thương hiệu đạt 2,246 tỷ USD, Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) xếp thứ 4 trong danh sách 50 Thương hiệu dẫn đầu Việt Nam năm 2026, tiếp tục khẳng định vị thế của một thương hiệu ngân hàng hàng đầu đất nước.
Xem thêm

Mới nhất Đọc nhiều

PNJ Giá mua Giá bán
TPHCM - PNJ 132,700 136,900
Hà Nội - PNJ 132,700 136,900
Đà Nẵng - PNJ 132,700 136,900
Miền Tây - PNJ 132,700 136,900
Tây Nguyên - PNJ 132,700 136,900
Đông Nam Bộ - PNJ 132,700 136,900
AJC Giá mua Giá bán
Miếng SJC Hà Nội 13,450 13,750
Miếng SJC Nghệ An 13,450 13,750
Miếng SJC Thái Bình 13,450 13,750
N.Tròn, 3A, Đ.Vàng H.Nội 13,330 13,730
N.Tròn, 3A, Đ.Vàng N.An 13,330 13,730
N.Tròn, 3A, Đ.Vàng T.Bình 13,330 13,730
Trang sức 99.9 13,010 13,610
Trang sức 99.99 13,020 13,620
Vàng 99.9 12,550
Vàng 99.99 12,700
SJC Giá mua Giá bán
Hồ Chí Minh - Vàng SJC 1L, 10L, 1KG 1,345 1,375
Hồ Chí Minh - Vàng SJC 5 chỉ 1,345 13,752
Hồ Chí Minh - Vàng SJC 0.5 chỉ, 1 chỉ, 2 chỉ 1,345 13,753
Hồ Chí Minh - Vàng nhẫn SJC 99,99% 1 chỉ, 2 chỉ, 5 chỉ 1,333 1,373
Hồ Chí Minh - Vàng nhẫn SJC 99,99% 0.5 chỉ, 0.3 chỉ 1,333 1,374
Hồ Chí Minh - Nữ trang 99,99% 1,316 1,363
Hồ Chí Minh - Nữ trang 99% 12,795 13,495
Hồ Chí Minh - Nữ trang 75% 92,585 102,385
Hồ Chí Minh - Nữ trang 68% 83,043 92,843
Hồ Chí Minh - Nữ trang 61% 73,501 83,301
Hồ Chí Minh - Nữ trang 58,3% 69,821 79,621
Hồ Chí Minh - Nữ trang 41,7% 47,193 56,993
Miền Bắc - Vàng SJC 1L, 10L, 1KG 1,345 1,375
Hạ Long - Vàng SJC 1L, 10L, 1KG 1,345 1,375
Hải Phòng - Vàng SJC 1L, 10L, 1KG 1,345 1,375
Miền Trung - Vàng SJC 1L, 10L, 1KG 1,345 1,375
Huế - Vàng SJC 1L, 10L, 1KG 1,345 1,375
Quảng Ngãi - Vàng SJC 1L, 10L, 1KG 1,345 1,375
Nha Trang - Vàng SJC 1L, 10L, 1KG 1,345 1,375
Biên Hòa - Vàng SJC 1L, 10L, 1KG 1,345 1,375
Miền Tây - Vàng SJC 1L, 10L, 1KG 1,345 1,375
Bạc Liêu - Vàng SJC 1L, 10L, 1KG 1,345 1,375
Cà Mau - Vàng SJC 1L, 10L, 1KG 1,345 1,375
Cập nhật: 16/11/2026 13:30
Ngoại tệ Mua Bán
Tiền mặt Chuyển khoản
Ngân hàng TCB
AUD 16868 17138 17711
CAD 17499 17772 18387
CHF 30036 30410 31050
CNY 0 3816 3912
EUR 27738 27952 29030
GBP 33195 33582 34526
HKD 0 3150 3353
JPY 154 158 165
KRW 0 18 20
NZD 0 13901 14486
SGD 19444 19725 20291
THB 676 739 792
USD (1,2) 25484 0 0
USD (5,10,20) 25521 0 0
USD (50,100) 25548 25562 25928
Ngoại tệ Mua Bán
Tiền mặt Chuyển khoản
Ngân hàng BIDV
USD 25,550 25,550 25,930
USD(1-2-5) 24,528 - -
USD(10-20) 24,528 - -
EUR 27,795 27,817 29,181
JPY 156.8 157.08 166.6
GBP 33,370 33,460 34,634
AUD 17,079 17,141 17,794
CAD 17,687 17,744 18,403
CHF 30,276 30,370 31,277
SGD 19,559 19,620 20,394
CNY - 3,784 3,929
HKD 3,214 3,224 3,360
KRW 17.76 18.52 20.15
THB 724.93 733.88 785.66
NZD 13,897 14,026 14,445
SEK - 2,509 2,599
DKK - 3,728 3,860
NOK - 2,641 2,735
LAK - 0.87 1.21
MYR 5,876.17 - 6,635.12
TWD 704.2 - 853.26
SAR - 6,740.12 7,101.24
KWD - 81,091 86,300
AED - 6,754 7,279
Ngoại tệ Mua Bán
Tiền mặt Chuyển khoản
Ngân hàng Agribank
USD 25,510 25,540 25,920
EUR 27,775 27,915 29,148
GBP 33,358 33,526 34,561
HKD 3,206 3,225 3,344
CHF 30,119 30,270 31,215
JPY 156.30 157.88 165.86
AUD 17,051 17,171 17,767
SGD 19,534 19,711 20,307
THB 728 743 780
CAD 17,649 17,773 18,369
NZD 13,968 14,525
KRW 18.62 20.61
Ngoại tệ Mua Bán
Tiền mặt Chuyển khoản
Ngân hàng Sacombank
USD 25540 25540 25920
AUD 17080 17180 18105
CAD 17678 17778 18792
CHF 30249 30279 31860
CNY 3796.1 3821.1 3957
CZK 0 1130 0
DKK 0 3845 0
EUR 27912 27942 29665
GBP 33494 33544 35302
HKD 0 3300 0
JPY 157.51 158.01 168.55
KHR 0 6.097 0
KRW 0 19 0
LAK 0 1.0945 0
MYR 0 6450 0
NOK 0 2778 0
NZD 0 14016 0
PHP 0 373 0
SEK 0 2605 0
SGD 19597 19727 20450
THB 0 704.4 0
TWD 0 785 0
SJC 9999 13550000 13550000 14000000
SBJ 12000000 12000000 14000000
Ngoại tệ Mua Bán
Tiền mặt Chuyển khoản
Ngân hàng OCB
USD100 25,420 25,540 25,870
USD20 25,390 25,540 25,870
USD1 25,370 25,540 25,870
AUD 16,978 17,128 18,317
EUR 27,685 27,785 29,482
CAD 17,607 17,707 19,039
SGD 19,650 19,800 20,392
JPY 157.95 159.45 165.21
GBP 33,355 33,505 34,925
XAU 13,448,000 0 13,752,000
CNY 0 3,774 0
THB 0 740 0
CHF 0 0 0
KRW 0 0 0
Cập nhật: 16/11/2026 13:30
Ngân hàng KKH 1 tuần 2 tuần 3 tuần 1 tháng 2 tháng 3 tháng 6 tháng 9 tháng 12 tháng 24 tháng
Vietcombank 0,10 0,20 0,20 - 2,10 2,10 2,40 3,50 3,50 5,90 6,00
BIDV 0,10 - - - 2,10 2,10 2,40 3,50 3,50 5,90 6,00
VietinBank 0,10 - - - 2,10 2,10 2,40 3,50 3,50 5,90 6,00
Agribank 0,20 - - - 2,60 2,60 2,90 4,00 4,00 5,90 6,00
ACB 0,50 - - - 4,00 4,20 4,40 4,50 4,70 5,30 5,40
Sacombank 0,50 - - - 4,75 4,75 4,75 6,30 6,30 6,10 6,80
Techcombank 0,05 - - - 4,20 4,20 4,50 6,20 6,20 6,40 5,50
LPBank 0,20 - - - 2,10 2,10 2,40 3,50 3,50 4,60 4,60
Vikki Bank 0,49 0,49 - - 4,64 4,64 4,64 5,75 5,52 5,76 5,43
Eximbank 0,20 0,20 0,20 0,20 2,80 3,00 3,10 4,20 4.00 4,70 5,30