Chiều 19/3, Bộ Tài chính đã tổ chức Hội nghị đánh giá công tác quý I/2026 và phương hướng, nhiệm vụ thời gian tới của các doanh nghiệp do Bộ là cơ quan đại diện chủ sở hữu.

Nhiều doanh nghiệp chịu tác động khi chi phí đầu vào tăng

Tại cuộc họp, đại diện các doanh nghiệp đã báo cáo chi tiết về tình hình sản xuất kinh doanh trong quý I cũng như kế hoạch, giải pháp để hoàn thành mục tiêu của cả năm. Mặc dù kết quả kinh doanh quý I khả quan, song nhiều doanh nghiệp cho biết tình hình chiến sự tại Trung Đông đang ảnh hưởng lớn đến hoạt động và kế hoạch kinh doanh của doanh nghiệp, đặc biệt là trong các lĩnh vực hàng không, xăng dầu, năng lượng…

Tổng Giám đốc PVN Lê Ngọc Sơn phát biểu. Ảnh: Đức Minh

Phần lớn doanh nghiệp chịu tác động mạnh từ việc chi phí đầu vào gia tăng, cùng với cơ chế thuế, phí và biến động của lãi suất, tỷ giá, qua đó ảnh hưởng đến việc thực hiện các hợp đồng xuất nhập khẩu, duy trì nguồn cung nguyên/nhiên liệu và hiệu quả sản xuất kinh doanh. Điển hình, Vietnam Airlines, Petrolimex chịu áp lực lớn do biến động giá xăng dầu thế giới và chi phí nhập khẩu tăng cao, EVN gặp khó khăn trong đảm bảo nguồn nhiên liệu đầu vào cho phát điện trong các thời điểm cao điểm.

Bên cạnh đó, theo đại diện VNPT, việc triển khai các dự án đầu tư vào khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo cũng gặp những khó khăn khách quan do giá các loại vật tư, thiết bị công nghệ tăng rất mạnh thời gian qua.

Từ các ý kiến của doanh nghiệp, đại diện các Vụ, Cục trong Bộ Tài chính đã nêu các đề xuất, giải pháp nhằm hỗ trợ doanh nghiệp ứng phó kịp thời với biến động toàn cầu và hoàn thành mục tiêu tăng trưởng.

Chủ tịch HĐQT Tổng công ty Hàng Hải Việt Nam Nguyễn Cảnh Tĩnh phát biểu. Ảnh: Đức Minh

Theo đó, đại diện Cục Quản lý, Giám sát chính sách thuế, phí và lệ phí cho biết đã tham mưu Chính phủ để sẵn sàng ban hành Nghị quyết kéo dài thời hạn áp dụng Nghị định 72 nhằm hỗ trợ doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn. Vụ cũng đã khẩn trương xây dựng kịch bản tổng thể về điều chỉnh chính sách thuế trong trường hợp giá dầu tiếp tục tăng lên mức cao hơn.

Nhấn mạnh vai trò then chốt của khu vực kinh tế nhà nước, đại diện Vụ Ngân sách nhà nước kiến nghị Cục Phát triển doanh nghiệp nhà nước phối hợp với các tập đoàn, tổng công ty rà soát và tính toán lại kịch bản, chỉ tiêu trong thời gian tới, nhằm đảm bảo mục tiêu tăng trưởng 2 con số.

Về định hướng lâu dài, Viện trưởng Viện Chiến lược và chính sách tài chính Nguyễn Như Quỳnh cho biết, Viện đang xây dựng dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế đặc thù để phát triển kinh tế nhà nước. Để hoàn thiện dự thảo, Viện đề nghị các doanh nghiệp tiếp tục tích cực tham gia đánh giá, đề xuất các cơ chế đặc thù vượt trội.

Phát biểu tại Hội nghị, Thứ trưởng Bộ Tài chính Cao Anh Tuấn đề nghị Cục Phát triển doanh nghiệp nhà nước tập hợp, phân loại các kiến nghị của doanh nghiệp để xử lý hỗ trợ. Đặc biệt tập trung đẩy nhanh tiến độ, bám sát Bộ Tư pháp và Chính phủ ban hành các văn bản hướng dẫn Luật số 68, khẩn trương tổ chức thực hiện các nhiệm vụ theo Nghị quyết số 79-NQ/TW, với trọng tâm là bổ sung cơ chế đánh giá doanh nghiệp đẩy mạnh nghiên cứu khoa học công nghệ, chuyển đổi số; hoàn thiện pháp luật đánh giá hiệu quả doanh nghiệp nhà nước; hạch toán tách bạch nhiệm vụ sản xuất kinh doanh với nhiệm vụ chính trị, quốc phòng an ninh…

Thứ trưởng Bộ Tài chính Cao Anh Tuấn phát biểu tại hội nghị. Ảnh: Đức Minh

Kết luận tại hội nghị, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng ghi nhận và đánh giá cao tinh thần trách nhiệm, sự chủ động và quyết tâm của các doanh nghiệp trong việc phấn đấu thực hiện các mục tiêu tăng trưởng được giao. Dù bối cảnh ngày càng thách thức, các doanh nghiệp đã thích nghi rất nhanh và đạt được những kết quả đáng mừng.

Cơ bản các chỉ tiêu về doanh thu, lợi nhuận, nộp ngân sách nhà nước đều tăng trưởng so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, Bộ trưởng cũng lưu ý, bên cạnh sự chủ động ứng phó vẫn còn những tồn tại như một số doanh nghiệp còn bị động, chờ đợi cơ quan quản lý nhà nước hỗ trợ. Quá trình đầu tư của một số doanh nghiệp còn có những sai phạm. Việc xây dựng, hoàn thiện chiến lược phát triển, sửa đổi điều lệ, tái cơ cấu doanh nghiệp theo cơ chế mới còn chậm.

Khẩn trương triển khai các quy định mới về quản lý nhà nước

Dự báo tình hình tới đây sẽ vẫn diễn biến khó lường, đặt ra áp lực rất lớn với mục tiêu tăng trưởng hai con số, Bộ trưởng đưa ra 9 yêu cầu trọng tâm đối với các doanh nghiệp.

Trước hết, các cơ quan và doanh nghiệp quán triệt sâu sắc phát biểu chỉ đạo của Tổng Bí thư tại Hội nghị toàn quốc triển khai Nghị quyết 79-NQ/TW về phát triển kinh tế nhà nước và Nghị quyết 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng chủ trì Hội nghị. Ảnh: Đức Minh

Thứ hai, các cơ quan và doanh nghiệp tích cực, chủ động triển khai các quy định của pháp luật mới về quản lý đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp, trọng tâm là Luật 68 và các văn bản hướng dẫn thi hành; các giải pháp đã đề ra về phát triển doanh nghiệp nhà nước tại Nghị quyết số 79-NQ/TW. Các cơ quan khẩn trương phối hợp cùng với doanh nghiệp hoàn thành việc giao mục tiêu, đánh giá xếp loại cho doanh nghiệp, ban hành điều lệ sửa đổi bổ sung, ban hành chiến lược phát triển doanh nghiệp. Khẩn trương nghiên cứu xây dựng đề án tái cơ cấu toàn diện Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước theo hướng kinh doanh chuyên nghiệp, tiến tới hình thành Quỹ đầu tư quốc gia và trình cấp có thẩm quyền chậm nhất là trong quý II/2026.

Thứ ba, các đơn vị trong Bộ khẩn trương rà soát, nghiên cứu xây dựng các đề án, cơ chế chính sách báo cáo cấp có thẩm quyền theo thời hạn được giao để đảm bảo thể chế hóa đầy đủ, kịp thời, phân cấp mạnh, cải cách thủ tục hành chính, áp dụng chuyển đổi số, phòng chống thất thoát tham nhũng nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp phát triển.

Thứ tư, các doanh nghiệp của Bộ Tài chính phấn đấu nỗ lực thực hiện đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số trong năm 2026 theo các chỉ tiêu định hướng đã được giao và phấn đấu ở mức cao nhất có thể.

Thứ năm, các doanh nghiệp khẩn trương xây dựng, ban hành chiến lược phát triển cho giai đoạn tối thiểu 5 năm theo Nghị định số 366/2025/NĐ-CP. Các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực đặc thù chủ động phối hợp với Cục Phát triển doanh nghiệp nhà nước và các đơn vị liên quan xây dựng cơ chế hoạt động, cơ chế tài chính đặc thù, bảo đảm sớm ban hành trong tháng 5/2026.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng phát biểu tại Hội nghị. Ảnh: Đức Minh

Thứ sáu, các doanh nghiệp tập trung rà soát các dự án đầu tư, đặc biệt là các dự án trọng điểm, dự án quy mô lớn đã khởi công từ năm 2015. Kịp thời tháo gỡ khó khăn vướng mắc để đẩy nhanh tiến độ, bảo đảm chất lượng hiệu quả.

Thứ bảy, các doanh nghiệp đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW. Tăng cường cơ cấu lại doanh nghiệp gắn với đổi mới, gắn với chuyển đổi số, đổi mới công tác quản trị điều hành, tăng cường công khai minh bạch, kiểm soát rủi ro….

Thứ tám, các doanh nghiệp chủ động, quyết liệt trong nắm bắt tình hình trong nước, quốc tế, kịp thời xây dựng các kịch bản, giải pháp sản xuất kinh doanh phù hợp nhằm thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số theo chỉ đạo của Đảng, Chính phủ và của Bộ Tài chính.

Thứ chín, tăng cường phối hợp giữa các đơn vị thuộc Bộ và các doanh nghiệp trong quá trình triển khai nhiệm vụ, bảo đảm thông tin trao đổi kịp thời, đầy đủ, nâng cao chất lượng tham mưu quản lý và tổ chức thực hiện./.