Theo Bộ Giao thông vận tải (GTVT), việc đầu tư và phát triển hệ thống đường bộ cao tốc là yêu cầu cấp thiết, đặc biệt là với tuyến cao tốc Bắc-Nam phía Đông đoạn Hà Nội-TP.HCM. Tuyến cao tốc phía Đông sẽ chạy song song với QL1 còn phía Tây sẽ đi theo hướng đường Hồ Chí Minh.

Tuyến cao tốc Bắc-Nam phía Đông dài 1.814km với điểm đầu tại Pháp Vân (Hà Nội), điểm cuối tại TP.Cần Thơ. Trong đó, đoạn Hà Nội-TP.HCM dài 1.624km. Hiện tại, đã có một số đoạn ngắn đã được đưa vào khai thác, tổng chiều dài 171km, gồm: Pháp Vân-Cầu Giẽ; Cầu Giẽ-Ninh Bình; TP.HCM-Trung Lương; TP.HCM-Long Thành-Dầu Giây.

Cũng theo Bộ GTVT, sẽ phân kỳ đầu tư cao tốc Bắc - Nam theo nhu cầu vận tải. Cụ thể, từ nay đến 2020 sẽ đầu tư với quy mô cao tốc 4 làn, phù hợp tiêu chuẩn kỹ thuật đường ô tô cao tốc, tốc độ thiết kế 100-120 km/h; các đoạn qua khu vực có điều kiện địa hình khó khăn, tốc độ thiết kế châm chước 60-80 km/h. Quy mô các đoạn tuyến nghiên cứu theo 3 phương án.

Trong đó, phương án 1, giai đoạn 1 đầu tư theo quy mô tối thiểu 4 làn, nhưng đoạn Hà Nội-Vinh và đoạn Phan Thiết-Dầu Giây là các đoạn có nhu cầu vận tải lớn đầu tư theo quy mô 4 làn hoàn chỉnh, nền đường rộng tối thiểu 22m, giải phóng mặt bằng theo quy mô 6 làn.

Các đoạn còn lại đầu tư theo quy mô 4 làn hạn chế. Phương án này cần kinh phí đầu tư khoảng 229.829 tỷ đồng, trong đó nhà đầu tư huy động 136.286 tỷ đồng và Nhà nước hỗ trợ 93.534 tỷ đồng.

Với phương án 2, giai đoạn 1 đầu tư theo quy mô tối thiểu 4 làn, đoạn Hà Nội-Vinh và đoạn Phan Thiết-Dầu Giây đầu tư theo quy mô 4 làn hoàn chỉnh, giải phóng mặt bằng theo quy mô 4 làn. Phương án này cần kinh phí đầu tư khoảng 223.286 tỷ đồng, trong đó nhà đầu tư huy động 136.286 tỷ đồng và Nhà nước hỗ trợ 87.681 tỷ đồng.

Còn phương án 3 đầu tư theo quy mô quy hoạch, đoạn Pháp Vân - Nghi Sơn đầu tư quy mô 6 làn xe cao tốc, đoạn Nghi Sơn - Dầu Giây đầu tư theo quy mô 4 làn xe cao tốc. Phương án này cần kinh phí đầu tư khoảng 280.918 tỷ đồng, trong đó nhà đầu tư huy động 145.889 tỷ đồng và Nhà nước hỗ trợ 135.029 tỷ đồng.

Mặc dù đưa ra 3 phương án đầu tư, nhưng theo Bộ GTVT, qua tính toán cho thấy đầu tư theo quy mô phương án 1 có chi phí thấp hơn so với phương án 3 khoảng 55.000 tỷ đồng, đáp ứng được nhu cầu vận tải trong thời gian đến năm 2030, đồng thời thuận lợi cho công tác quản lý quỹ đất và hạn chế chi phí giải phóng mặt bằng sau này (so với phương án 2). Trong điều kiện khó khăn về nguồn vốn hiện nay, Bộ GTVT kiến nghị đầu tư các dự án theo quy mô phương án 1 đảm bảo phù hợp về nhu cầu vận tải và nguồn vốn./.

Trí Dũng