Thực hiện Bộ tiêu chí chất lượng thống kê nhà nước đến năm 2030:

Nâng cao chất lượng thống kê, tăng trách nhiệm giải trình của các cơ quan nhà nước

Hoàng Yến

[email protected]

09:34 | 19/12/2023

(TBTCO) - Bộ tiêu chí chất lượng thống kê nhà nước được ban hành đã giúp tăng cường quản lý nhà nước về chất lượng thống kê; làm cơ sở cho việc cải thiện, nâng cao chất lượng thống kê nhà nước, đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng lên của các tổ chức, cá nhân sử dụng thông tin thống kê.

Bộ Tài chính triển khai xây dựng quy chế bảo vệ dữ liệu cá nhân Ngày 29/12: Công bố số liệu về giá trị tăng thêm của kinh tế số trong GDP

Chất lượng thông tin thống kê nhà nước luôn là vấn đề được ngành thống kê quan tâm hàng đầu. Trước đây, chất lượng thống kê được xem xét trên 6 tiêu thức, gồm: Phù hợp, đầy đủ, chính xác, kịp thời, khả năng tiếp cận, khả năng giải thích.

Từ năm 2019, Bộ tiêu chí chất lượng thống kê nhà nước đến năm 2030 được Thủ tướng Chính phủ ban hành tại Quyết định số 01/2019/QĐ-TTg đã không chỉ cụ thể hóa các tiêu thức chất lượng nói trên, mà còn bổ sung một số tiêu chí về quy trình sản xuất thống kê, môi trường thể chế cho các hoạt động thống kê, nhằm phản ánh một cách toàn diện các chiều chất lượng thống kê nhà nước.

Nâng cao chất lượng thống kê, tăng trách nhiệm giải trình của các cơ quan nhà nước

Theo ThS Nguyễn Văn Đoàn - nguyên Viện trưởng Viện Khoa học Thống kê, đây là văn bản quy phạm pháp luật đầu tiên quy định chất lượng thống kê nhà nước bằng 19 tiêu chí chất lượng cụ thể, với 92 nội dung phản ánh toàn diện 4 chiều chất lượng thống kê nhà nước. Việc ban hành Bộ tiêu chí này có ý nghĩa rất lớn cả về mặt kinh tế, chính trị, xã hội đối với nước ta.

Cụ thể, việc ban hành và áp dụng Bộ tiêu chí chất lượng thống kê nhà nước có tác động trực tiếp tới hiệu lực, hiệu quả của điều hành kinh tế - xã hội, nâng cao năng lực quản trị vĩ mô, hoạch định chính sách trên mọi lĩnh vực của Chính phủ, bộ, ngành và địa phương.

Bởi vì, các chính sách của quốc gia, bộ, ngành, địa phương được xây dựng trên cơ sở bằng chứng là số liệu thống kê nhà nước có chất lượng, công khai, minh bạch thông qua Bộ tiêu chí chất lượng thống kê nhà nước sẽ tạo niềm tin cho các nhà đầu tư trong nước và nước ngoài gia tăng đầu tư sẽ tạo thêm nhiều việc làm, gia tăng tốc độ tăng trưởng và báo đảm phát triển bền vững;

Ban hành và áp dụng Bộ tiêu chí cũng tạo ra lợi ích rất lớn về mặt xã hội. Đó là làm tăng trách nhiệm giải trình của các cơ quan nhà nước thông qua các số liệu thống kê được bảo đảm bằng Bộ tiêu chí chất lượng thống kê nhà nước; hạn chế tới mức thấp nhất tình trạng thiếu tin tưởng của người dân vào các kết quả hoạt động của Nhà nước, góp phần làm cho xã hội dân chủ, công bằng, văn minh.

Bên cạnh đó, áp dụng Bộ tiêu chí sẽ nâng cao vị thế của Thống kê Việt Nam trong Hệ thống thống kê ASEAN và cộng đồng thống kê quốc tế. Có thể nói, Việt Nam là quốc gia đi đầu trong việc ban hành Bộ tiêu chí chất lượng thống kê nhà nước theo khung báo đảm chất lượng của thống kê quốc gia (gNQAF) của Ủy ban Thống kê Liên hợp quốc (UNSC).

Quá trình quản lý chất lượng thống kê từ 6 tiêu thức đến Bộ tiêu chí chất lượng thống kê nhà nước như hiện nay là quá trình phát triển liên tục, có hệ thống và phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội của đất nước và thông lệ quốc tế trong từng giai đoạn.

Việc ban hành và áp dụng Bộ tiêu chí chất lượng thống kê nhà nước không chỉ nhằm giải quyết các hạn chế, bất cập về chất lượng thống kê hiện nay, mà còn làm cơ sở cho việc cải thiện, nâng cao chất lượng thống kê nhà nước, đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng lên của các tổ chức, cá nhân sử dụng thông tin thống kê. Do đó, kết quả thực hiện các chương trình thống kê càng phù hợp, chính xác và hiệu quả hơn.

Người sử dụng thông tin thống kê sử dụng Bộ tiêu chí chất lượng thống kê nhà nước để tự mình nhận biết, kiểm chứng mức độ tin cậy của thống tin thống kê nhà nước đã công bố và phổ biến; đưa ra quyết định sử dụng cuối cùng.

Tiếp đến, người sử dụng thông tin thống kê có căn cứ để tin tưởng và sử dụng hiệu quả các thông tin do hệ thống tổ chức thống kê nhà nước sản xuất, công bố. Đặc biệt đối với người sử dụng là các nhà quản lý, phân tích, hoạch định chính sách sử dụng thông tin thống kê tốt hơn sẽ tạo ra các chính sách tốt hơn, hiệu quả hơn.

Đánh giá chất lượng thống kê theo 5 mức

Để triển khai thực hiện Bộ tiêu chí, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã ban hành Thông tư số 22/2022/TT-BKHĐT hướng dẫn thực hiện Bộ tiêu chí chất lượng thống kê nhà nước đến năm 2030, có hiệu lực từ 1/2/2023.

Theo đó, việc áp dụng tiêu chí, nội dung tiêu chí chất lượng thống kê bao gồm: Hệ thống thống kê nhà nước áp dụng 19 tiêu chí với 92 nội dung tiêu chí. Cơ quan thống kê Trung ương áp dụng 19 tiêu chí với 75 nội dung tiêu chí; Cơ quan thống kê bộ, ngành áp dụng 16 tiêu chí với 43 nội dung tiêu chí. Cơ quan thống kê cấp tỉnh áp dụng 14 tiêu chí với 29 nội dung tiêu chí; Cơ quan thống kê cấp huyện áp dụng 12 tiêu chí với 19 nội dung tiêu chí.

Nội dung tiêu chí chất lượng được đánh giá theo thang đánh giá 5 mức (tương ứng với 5 điểm) như: Mức 1. Không đáp ứng yêu cầu của nội dung tiêu chí; Mức 2. Chưa đáp ứng yêu cầu của nội dung tiêu chí, cần có thêm nhiều cải tiến chất lượng; Mức 3. Chưa đáp ứng yêu cầu của nội dung tiêu chí nhưng chỉ cần một vài cải tiến nhỏ sẽ đáp ứng được yêu cầu; Mức 4. Đáp ứng đầy đủ yêu cầu của nội dung tiêu chí; Mức 5. Đáp ứng cao hơn yêu cầu của nội dung tiêu chí.

Hoàng Yến

Từ khóa:

Dành cho bạn

Bộ Tài chính thúc đẩy hợp tác đầu tư và đổi mới sáng tạo với doanh nghiệp Hoa Kỳ

Bộ Tài chính ban hành Kế hoạch hành động thực hiện Nghị quyết về xây dựng và phát triển Thủ đô Hà Nội trong kỷ nguyên mới

Đề xuất cơ chế tài chính đặc thù cho Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam

Infographics: Chỉ số giá tiêu dùng 7 tháng năm 2026 tăng 4,39%

Lợi suất trái phiếu chính phủ được dự báo tăng nhẹ ở nhóm kỳ hạn 5 - 10 năm

Mức kinh phí ủy nhiệm thu năm 2026 là 6% tổng số tiền thuế thuộc phạm vi ủy nhiệm thu

Đọc thêm

Ngày 4/8: Giá bạc tiếp đà tăng nhưng áp lực vẫn hiện hữu

Giá bạc trong nước và thế giới hôm nay (4/8) tiếp đà tăng nhưng vẫn chưa thể bứt phá khi chịu sức ép từ mặt bằng lãi suất cao và tâm lý thận trọng của nhà đầu tư.

Ngày 4/8: Giá cà phê đảo chiều giảm, hồ tiêu neo ở mức cao

Giá cà phê hôm nay (4/8) tại khu vực Tây Nguyên điều chỉnh giảm nhẹ từ 200 - 300 đồng/kg so với ngày hôm qua, đưa mặt bằng giá về khoảng 96.000 - 96.700 đồng/kg. Trong khi đó, giá tiêu duy trì ổn định trong khoảng 138.000 - 141.000 đồng/kg.

Ngày 4/8: Giá cao su trên các sàn giao dịch chủ chốt châu Á khởi sắc

Giá cao su hôm nay (4/8) ghi nhận tín hiệu khởi sắc khi giá cao su tự nhiên trên sàn SHFE và các hợp đồng TSR20 tại SGX đồng loạt tăng. Đà đi lên tại Trung Quốc, Singapore và thị trường Thái Lan tạo lực đỡ đáng kể cho thị trường, dù giá RSS3 trên sàn TOCOM vẫn chịu áp lực điều chỉnh nhẹ. Trong nước, các doanh nghiệp tiếp tục bình ổn giá cao su.

Ngày 4/8: Giá lúa tươi tại Đồng bằng sông Cửu Long giảm mạnh

Khảo sát tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long hôm nay (4/8) cho thấy, giá gạo vẫn duy trì ổn định, trong khi giá lúa lại giảm từ 100 - 500 đồng/kg. Cụ thể, giá lúa tươi OM 5451 giảm 500 đồng/kg, lúa IR 50404 giảm 300 đồng/kg; lúa Đài Thơm 8 và OM 18 giảm 100 đồng/kg.

Yếu tố tâm lý tạo biến động ngắn hạn, xu hướng giá vàng vẫn theo thị trường quốc tế

(TBTCO) - Theo TS. Châu Đình Linh - Giảng viên Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh, việc hoàn thiện khung khổ pháp lý cùng các thông tin liên quan đến thị trường vàng có thể tác động đến tâm lý nhà đầu tư, làm gia tăng biến động trong ngắn hạn. Tuy nhiên, về dài hạn, giá vàng trong nước vẫn bám sát diễn biến của thị trường vàng thế giới.

Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ vượt 4,55 triệu tỷ đồng sau 7 tháng

(TBTCO) - 7 tháng năm 2026, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước, cho thấy các ngành dịch vụ tiếp tục duy trì đà tăng trưởng, đóng góp tích cực vào mức tăng chung của khu vực dịch vụ.

Giá xăng dầu và giá lương thực, thực phẩm “hạ nhiệt" kéo CPI tháng 7 giảm 0,12%

(TBTCO) - Theo số liệu do Cục Thống kê (Bộ Tài chính) công bố ngày 3/8, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 7/2026 giảm 0,12% so với tháng trước, chủ yếu do giá xăng dầu và giá lương thực, thực phẩm “hạ nhiệt”.

Việt Nam nhập siêu 20,52 tỷ USD trong 7 tháng đầu năm

(TBTCO) - Theo số liệu được Cục Thống kê (Bộ Tài chính) công bố ngày 3/8, trong 7 tháng năm 2026, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của cả nước đạt 659,58 tỷ USD, tăng 28,1% so với cùng kỳ năm 2025. Nhập khẩu tăng nhanh hơn xuất khẩu khiến Việt Nam nhập siêu 20,52 tỷ USD.

Xem thêm