Bứt phá ngoạn mục

Theo thống kê, chỉ trong 4 tháng đầu năm 2026, Nghệ An đã thu hút hơn 2,2 tỷ USD vốn FDI, đứng thứ 2 cả nước. Tính riêng trong quý I/2026, địa phương đạt khoảng 2,255 tỷ USD, chiếm tới 14,8% tổng vốn FDI của cả nước, tương đương gần 1/7 tổng dòng vốn đăng ký. Đây là tỷ trọng rất lớn, cho thấy vai trò ngày càng rõ nét của Nghệ An trong bức tranh thu hút đầu tư quốc gia.

Không chỉ tăng về quy mô vốn, hoạt động thu hút đầu tư trong nước cũng ghi nhận mức tăng đột biến. Trong 4 tháng đầu năm, tỉnh đã chấp thuận chủ trương cho 18 dự án mới, điều chỉnh 58 lượt dự án, với tổng vốn cấp mới và tăng thêm hơn 65.000 tỷ đồng, gấp gần 9 lần so với cùng kỳ. Số doanh nghiệp thành lập mới 4 tháng đầu năm đạt 1.883 doanh nghiệp, tăng gần 60%, cùng với gần 600 doanh nghiệp quay trở lại hoạt động, phản ánh niềm tin của khu vực tư nhân và môi trường đầu tư tiếp tục được cải thiện.

Tỉnh Nghệ An luôn đồng hành cùng sự phát triển của các doanh nghiệp trên địa bàn, đặc biệt là các Doanh nghiệp FDI.

Các chuyên gia nhìn nhận, kết quả thu hút đầu tư ở Nghệ An không quá bất ngờ mà được dự đoán từ trước dựa vào nền tảng từ những năm trước. Từ năm 2023 đến 2025, Nghệ An đã nằm trong nhóm 10 địa phương thu hút đầu tư hàng đầu cả nước, cho thấy xu hướng đi lên đã hình thành từ sớm. Tuy nhiên, nếu năm 2025 mới dừng ở việc cải thiện vị trí, thì sang năm 2026, Nghệ An đã tạo ra bước nhảy vọt về chất khi lần đầu tiên vươn lên nhóm dẫn đầu, với quy mô và cấu trúc dòng vốn thay đổi rõ rệt.

Nhìn nhận về cấu trúc vốn FDI vào Nghệ An, ông Phạm Văn Hóa - Giám đốc Sở Công thương cho biết, điểm nhấn trong thu hút vốn FDI chính là Dự án LNG Quỳnh Lập với tổng mức đầu tư hơn 59.000 tỷ đồng.

Theo ông Hoà, Liên danh do Tổng Công ty Điện lực Dầu khí Việt Nam (PV Power) đứng đầu được chấp thuận là nhà đầu tư dự án. Liên danh này gồm PV Power, Công ty TNHH Mía đường Nghệ An (NASU) và SK Innovation Co., Ltd (Hàn Quốc). Dự án Nhà máy Nhiệt điện LNG Quỳnh Lập dự kiến sẽ khởi công vào ngày 18/5, là công trình chào mừng kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh.

“Nếu nhìn ở góc độ đơn thuần, đây là một dự án điện, nhưng xét trong tổng thể phát triển, LNG Quỳnh Lập mang ý nghĩa của một dự án chiến lược. Trước hết, dự án góp phần giải bài toán căn bản về năng lượng yếu tố mà lâu nay vẫn là rào cản đối với quá trình công nghiệp hóa ở khu vực Bắc Trung Bộ, đồng thời, góp phần thu hút các dự án công nghiệp tiếp theo” - ông Hoà nói.

Ông Hoà cho rằng, trong bối cảnh cạnh tranh thu hút đầu tư ngày càng gay gắt, sự xuất hiện của một dự án tỷ USD không chỉ mang lại giá trị vốn, mà còn tạo ra tín hiệu thị trường, góp phần củng cố niềm tin của các nhà đầu tư chiến lược. Chính hiệu ứng này đã giúp Nghệ An nhanh chóng cải thiện vị thế trên bảng xếp hạng thu hút FDI.

Được biết, để đáp ứng không gian phát triển cho siêu dự án này, Chính phủ đã phê duyệt mở rộng Khu kinh tế Đông Nam lên hơn 104.000 ha bao gồm các cảng biển và các dự án động lực. Với không gian được mở rộng và tổ chức lại, Nghệ An có điều kiện quy hoạch các khu công nghiệp theo chuỗi ngành, gắn kết chặt chẽ với hệ thống cảng biển, giao thông và năng lượng.

Tiếp tục hỗ trợ nhà đầu tư

Song hành với thu hút đầu tư, Nghệ An đang nỗ lực đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công, coi đây là “vốn mồi” để kích hoạt và dẫn dắt dòng vốn đầu tư. Tỉnh đang nỗ lực đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công, tập trung vào các dự án hạ tầng trọng điểm, đặc biệt là giao thông kết nối và hạ tầng khu kinh tế. Tuyến đường ven biển đoạn qua Nghệ An đã hoàn thành, góp phần mở rộng không gian phát triển về phía Đông và tăng cường liên kết vùng ven biển. Đường cao tốc Bắc - Nam đoạn qua Nghệ An đã đưa vào khai thác. Đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam đang được đẩy nhanh tiến độ xây dựng khu tái định cư và giải phóng mặt bằng.

Tại phiên họp thường kỳ tháng 4/2026 của UBND tỉnh vừa qua, lãnh đạo Nghệ An đã nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư, đẩy nhanh tiến độ các dự án trọng điểm, đồng thời, tập trung tháo gỡ vướng mắc cho doanh nghiệp một cách thực chất. Cùng với đó là định hướng nhất quán trong việc lựa chọn dự án có chất lượng, ưu tiên các nhà đầu tư chiến lược, tránh thu hút dàn trải.

Các Nhà đầu tư FDI đặt vấn đề tại buổi làm việc với Tỉnh ủy Nghệ An.

Nghệ An không dừng lại ở việc đạt thứ hạng cao trong ngắn hạn, mà đang hướng tới mục tiêu dài hạn hơn là xây dựng nền tảng tăng trưởng bền vững. Việc đặt mục tiêu thu hút FDI ở mức cao đi kèm với yêu cầu nâng cao chất lượng dòng vốn phản ánh sự chuyển biến trong tư duy phát triển, từ tăng trưởng nhanh sang tăng trưởng có kiểm soát và định hướng.

Sự hội tụ giữa các dự án động lực, không gian phát triển được mở rộng, đầu tư công được đẩy mạnh và quyết tâm điều hành nhất quán đang tạo nên một giai đoạn chuyển mình mang tính nền tảng. Nếu duy trì được hướng đi này, Nghệ An không chỉ dừng lại ở vị trí tốp đầu về thu hút đầu tư trong ngắn hạn, mà còn có khả năng trở thành một cực tăng trưởng quan trọng của khu vực Bắc Trung Bộ trong những năm tới.

Ông Nguyễn Mạnh Lợi - Phó Trưởng ban Quản lý Khu kinh tế Đông Nam cho biết, năm 2026, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh, Ban Quản lý Khu kinh tế Đông Nam tiếp tục quyết liệt triển khai các nhiệm vụ trọng tâm, đẩy nhanh hàng loạt dự án trọng điểm trong bối cảnh tỉnh Nghệ An đặt mục tiêu thu hút mạnh dòng vốn đầu tư để phát triển kinh tế - xã hội và hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số.

Theo ông Lợi, Khu kinh tế tiếp tục phối hợp các sở, ngành, địa phương, đơn vị liên quan đẩy nhanh tiến độ và tháo gỡ các khó khăn vướng mắc trong thủ tục hành chính, trong giải phóng mặt bằng, hạ tầng ngoài hàng rào.

“Ban Quản lý sẽ tập trung hỗ trợ các nhà đầu tư xây dựng và kinh doanh hạ tầng khu công nghiệp, đẩy nhanh tiến độ thực hiện thủ tục đầu tư dự án Khu công nghiệp Thọ Lộc B, phối hợp trong công tác giải phóng mặt bằng, xây dựng hạ tầng Khu công nghiệp VSIP Nghệ An 3, khu công nghiệp WHA 2, Khu công nghiệp Hoàng Mai II,… tạo quỹ đất sạch và đồng bộ, hiện đại để thu hút các nhà đầu tư thứ cấp” - ông Lợi nói.

Ông Lợi nhận định rằng, từ năm 2026, thu hút FDI của Nghệ An có nhiều triển vọng khi một loạt dự án hạ tầng giao thông, logistics được triển khai như đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, cao tốc Vinh - Thanh Thủy, nâng cấp Cảng hàng không quốc tế Vinh và khởi công cảng nước sâu Cửa Lò dự kiến năm 2027.

“Bên cạnh Dự án điện khí LNG Quỳnh Lập gắn với cảng biển Đông Hồi sắp khởi công sẽ góp phần bảo đảm nguồn năng lượng cho sản xuất công nghiệp. Hiện các khu công nghiệp VSIP, WHA và Hoàng Mai còn hơn 1.000ha quỹ đất, trong đó khoảng 600ha là mặt bằng sạch, sẵn sàng thu hút các dự án quy mô lớn” - ông Lợi nói.