Động lực quan trọng cho phát triển kinh tế

Sau hơn 35 năm triển khai thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), Quảng Ninh đã vươn lên trở thành một trong những địa phương hàng đầu cả nước về lĩnh vực này.

Từ những dự án đầu tiên vào năm 1991 đến nay, tỉnh đã đón nhận tổng cộng 237 dự án FDI còn hiệu lực, đến từ 20 quốc gia và vùng lãnh thổ, với tổng vốn đăng ký gần 16 tỷ USD, trong đó vốn thực hiện đạt gần 10 tỷ USD, tương đương 63% vốn đăng ký. Những con số này không chỉ phản ánh sự gia tăng về quy mô, mà còn khẳng định FDI đang trở thành động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, chuyển dịch cơ cấu và hội nhập quốc tế của Quảng Ninh.

Lắp ráp ô tô tại Nhà máy ô tô Thành Công Việt Hưng (Khu công nghiệp Việt Hưng), Quảng Ninh.

Theo lãnh đạo Sở Tài chính Quảng Ninh, tỉnh đã chuyển từ thu hút FDI theo chiều rộng sang chiều sâu, ưu tiên dự án công nghệ cao, giá trị gia tăng lớn, thân thiện với môi trường.

Địa phương xác định mục tiêu trở thành trung tâm công nghiệp chế biến, chế tạo và công nghiệp công nghệ cao, với việc tập trung thu hút dự án vào các khu công nghiệp (KCN) và khu kinh tế (KKT) trọng điểm. Hiện 165/237 dự án FDI được triển khai trong các KCN, KKT, với tổng vốn chiếm 57,7% tổng vốn FDI toàn tỉnh, cho thấy định hướng phát triển rõ ràng và tập trung vào các khu vực động lực.

Các dự án FDI đã tạo ra tác động tích cực đến cơ cấu kinh tế địa phương, tập trung vào 16/22 ngành kinh tế quốc dân, đứng đầu là ngành công nghiệp chế biến, chế tạo với 152 dự án, tổng vốn đăng ký 8,28 tỷ USD. Khu vực FDI cũng là động lực chính trong xuất nhập khẩu, chiếm hơn 80% tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của doanh nghiệp toàn tỉnh giai đoạn 2021 - 2025. Về đóng góp ngân sách, khu vực FDI ghi nhận gần 17.000 tỷ đồng, tăng 21,9% so với giai đoạn trước.

Định hướng thu hút đầu tư có chọn lọc

Bên cạnh những kết quả nổi bật về thu hút FDI, Quảng Ninh vẫn đang đối mặt với một số thách thức. Hiệu quả đóng góp của FDI vào GRDP chưa tương xứng với quy mô vốn; chỉ 40 - 45% doanh nghiệp FDI thực sự phát sinh nguồn thu ngân sách, phần còn lại vẫn đang trong thời gian ưu đãi hoặc hoạt động chưa hiệu quả.

Liên kết giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước còn hạn chế, tỷ lệ nội địa hóa thấp, chưa tạo được hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ... Những thực tế này đặt ra yêu cầu nâng cao chất lượng và chọn lọc đầu tư.

Tỉnh Quảng Ninh xác định chuyển từ chiến lược “thu hút số lượng” sang “chọn lọc và nâng cao chất lượng” vốn FDI. Các giải pháp trọng tâm gồm hoàn thiện quy hoạch, phát triển hạ tầng đồng bộ tại các KCN, KKT trọng điểm như Sông Khoai, Bắc Tiền Phong, Nam Tiền Phong; đổi mới phương thức xúc tiến đầu tư để chủ động tiếp cận các tập đoàn đa quốc gia, nhà đầu tư chiến lược; đồng thời nâng cao năng lực doanh nghiệp trong nước, tăng tỷ lệ nội địa hóa và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.

Ông Trương Mạnh Hùng - Trưởng Ban Quản lý khu kinh tế tỉnh Quảng Ninh nhấn mạnh: “Thu hút FDI trong giai đoạn tới không chỉ là thu hút vốn, mà là thu hút công nghệ, quản trị và giá trị gia tăng”. Năm 2026, UBND tỉnh đặt mục tiêu thu hút trên 3 tỷ USD vốn FDI, nhằm tạo động lực mạnh mẽ cho tăng trưởng kinh tế.

UBND tỉnh Quảng Ninh tổ chức gặp mặt các doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) trên địa bàn tỉnh trong tháng 4/2026.

Ngày 7/4/2026, UBND tỉnh đã tổ chức gặp mặt các doanh nghiệp FDI, lắng nghe kiến nghị về lao động, hạ tầng, đất đai và thủ tục hành chính. Chủ tịch UBND tỉnh Bùi Văn Khắng khẳng định: “Thu hút FDI trong giai đoạn tới của Quảng Ninh không chỉ là thu hút vốn, mà là thu hút công nghệ, quản trị hiện đại và tạo ra giá trị gia tăng cho nền kinh tế”.

Ông cũng tái khẳng định phương châm hành động của chính quyền: “Lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ; đã nói là làm, đã cam kết là sẽ thực hiện”, nhằm tạo dựng niềm tin và môi trường đầu tư minh bạch, ổn định.

Quảng Ninh cũng đang tập trung cải cách thủ tục hành chính, cắt giảm 50% thời gian và chi phí tuân thủ so với năm 2025, đồng thời loại bỏ các điều kiện kinh doanh chồng chéo không cần thiết. Bên cạnh đó, tỉnh chú trọng phát triển hạ tầng xã hội, nhà ở công nhân và nhà ở chuyên gia, kết nối cung - cầu lao động, nâng cao kỹ năng nghề và phát triển hệ sinh thái doanh nghiệp bền vững.

Những kết quả trong quý I/2026 cho thấy, Quảng Ninh đã đạt được nền tảng tích cực trong thu hút FDI, với các dự án hiện hữu tiếp tục mở rộng quy mô và niềm tin của nhà đầu tư, doanh nghiệp vào môi trường đầu tư kinh doanh của tỉnh.

Trong bối cảnh cạnh tranh thu hút đầu tư ngày càng gay gắt và các biến động kinh tế toàn cầu, tỉnh đang tiếp tục tạo dựng môi trường đầu tư hấp dẫn, minh bạch và cạnh tranh, tập trung vào dòng vốn FDI chất lượng cao, dự án công nghệ hiện đại, thân thiện môi trường và có giá trị gia tăng lớn.

Với cách làm bài bản, định hướng đúng đắn và sự đồng hành từ cộng đồng doanh nghiệp, Quảng Ninh có cơ sở để tiếp tục bứt phá, khẳng định vị thế là điểm đến hấp dẫn của dòng vốn FDI chất lượng cao trong khu vực phía Bắc, đồng thời góp phần thúc đẩy tăng trưởng bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh kinh tế - xã hội của địa phương trong giai đoạn mới./.