Thông tư quy định Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) có trách nhiệm và quyền hạn trong việc giám sát các hoạt động giao dịch chứng khoán trên thị trường chứng khoán nhằm phát hiện, ngăn ngừa, xử lý các hành vi sử dụng thông tin nội bộ trong mua bán chứng khoán, thao túng thị trường chứng khoán và các hành vi vi phạm quy định pháp luật về giao dịch chứng khoán.
Đồng thời, yêu cầu các đối tượng giám sát báo cáo, giải trình, cung cấp thông tin, tài liệu liên quan đến giao dịch chứng khoán; giám sát nhà đầu tư trong việc tuân thủ các quy định của pháp luật về giao dịch chứng khoán; đưa ra cảnh báo đối với các giao dịch và hành vi có dấu hiệu vi phạm pháp luật nhằm ngăn ngừa hành vi vi phạm pháp luật trong giao dịch chứng khoán của đối tượng giám sát.
Cùng với đó, UBCKNN có trách nhiệm và quyền hạn trong phê duyệt tiêu chí giám sát giao dịch chứng khoán, chỉ tiêu báo cáo giám sát giao dịch áp dụng cho thành viên giao dịch do Sở Giao dịch chứng khoán Việt Nam xây dựng; phê duyệt giới hạn vị thế áp dụng cho thị trường phái sinh; phương pháp mức tính toán ký quỹ yêu cầu, các ngưỡng giám sát tỷ lệ sử dụng tài sản ký quỹ hoặc tần suất giám sát việc nộp ký quỹ theo yêu cầu do Tổng công ty Lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam (TCTLKCK) xây dựng. Cùng với đó, ban hành quy chế phối hợp giám sát giao dịch chứng khoán giữa UBCKNN, Sở Giao dịch chứng khoán Việt Nam và các công ty con, TCTLKCK, thành viên giao dịch; chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan trong việc thanh tra, kiểm tra hoạt động giao dịch chứng khoán và cung cấp dịch vụ liên quan đến giao dịch chứng khoán.
Trên cơ sở báo cáo giám sát của các thành viên giao dịch, Sở Giao dịch chứng khoán Việt Nam, TCTLKCK và các công ty con của tổng công ty lưu ký, kết quả giám sát tại UBCKNN và các nguồn thông tin khác tiến hành phân tích, làm rõ dấu hiệu vi phạm quy định pháp luật về chứng khoán và thị trường chứng khoán của các giao dịch nghi vấn để có biện pháp ngăn chặn, xử lý kịp thời.
Bên cạnh đó, UBCKNN giám sát hoạt động của sở giao dịch chứng khoán trong việc tổ chức và giám sát các giao dịch chứng khoán diễn ra trên thị trường chứng khoán thuộc phạm vi giám sát của sở giao dịch chứng khoán. Đồng thời, giám sát hoạt động của TCTLKCK và các công ty con của TCTLKCK trong việc quản lý và giám sát tỷ lệ sử dụng tài sản ký quỹ/ việc nộp ký quỹ yêu cầu theo từng tài khoản của nhà đầu tư đối với thị trường chứng khoán phái sinh, thành viên bù trừ đối với thị trường chứng khoán cơ sở.
UBCKNN cũng chủ trì phối hợp với Sở Giao dịch chứng khoán Việt Nam và các công ty con, thành viên giao dịch, TCTLKCK và các công ty con của TCTLKCK phân tích làm rõ các giao dịch có tác động tới thị trường chứng khoán, đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư, đảm bảo tính ổn định của thị trường. Đồng thời, giám sát việc cung cấp dịch vụ liên quan đến giao dịch chứng khoán của các đối tượng là tổ chức, cá nhân tham gia vào quá trình giao dịch, cung cấp các dịch vụ liên quan giao dịch chứng khoán trên thị trường.
Thông tư cũng quy định rõ về quyền giám sát giao dịch chứng khoán của Sở Giao dịch chứng khoán Việt Nam và các công ty con. Theo đó, Sở Giao dịch chứng khoán Việt Nam có quyền ban hành quy chế nghiệp vụ triển khai công tác giám sát sau khi được UBCKNN chấp thuận, xây dựng quy trình giám sát để đảm bảo thực hiện công tác giám sát có hiệu quả; chịu trách nhiệm giám sát chung hoạt động giao dịch chứng khoán trên thị trường chứng khoán.
Nội dung giám sát giao dịch chứng khoán bao gồm hành vi nội gián; hành vi giao dịch thao túng thị trường chứng khoán; hành vi vi phạm về giao dịch chứng khoán theo quy định của pháp luật về chứng khoán và thị trường chứng khoán. Bên cạnh đó, giám sát hoạt động giao dịch, công bố thông tin và báo cáo liên quan đến giao dịch chứng khoán niêm yết, đăng ký giao dịch, thành viên giao dịch, công ty quản lý quỹ....
Thông tư này có hiệu lực từ ngày 1/1/2021./.
Hồng Quyên
