8 xã ở dưới mực nước biển

Mặc dù phát triển kinh tế - xã hội đã đạt được những kết quả khích lệ nhưng trong quá trình phát triển, Quảng Ninh đang phải đối mặt với rất nhiều mâu thuẫn và thách thức, đặc biệt là mâu thuẫn giữa việc khai thác than, phát triển công nghiệp nặng với phát triển du lịch, dịch vụ trên cùng một địa bàn, và thách thức giữa phát triển công nghiệp hóa và đô thị hóa nhanh (tỷ lệ đô thị hóa cao 55%) với giải quyết vấn đề môi trường sống.

Thách thức giữa phát triển bền vững trước những tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu và nước biển dâng cao (Quảng Ninh có 9 huyện, thị, thành phố ven biển, trong đó có 8 xã dưới mực nước biển). Do đó đối với Quảng Ninh, việc đổi mới mô hình tăng trưởng là yêu cầu cấp bách xuất phát từ tình hình thực trạng hiện nay.

Tỉnh Quảng Ninh đã nhận diện nguy cơ, hạn chế và những thách thức từ phương thức phát triển trước đây, từ đó xác định triết lý phát triển mới, trong đó triết lý chuyển đổi mô hình kinh tế từ “nâu” sang “xanh” đã bắt đầu hình thành.

Tại diễn đàn "Quảng Ninh trước những thách thức về môi trường và biến đổi khí hậu - đối thoại Luật Bảo vệ môi trường 2014", tổ chức tại Quảng Ninh ngày 12/6, ông Đặng Huy Hậu, Phó chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh cho biết, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, tỉnh đã quán triệt mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp thực hiện của Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh; gắn nhiệm vụ triển khai thực hiện Chiến lược với quá trình xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, cụ thể hóa thành các mục tiêu, chỉ tiêu, các nhiệm vụ trọng tâm, giải pháp chủ yếu để các cấp, các ngành và toàn thể nhân dân tập trung thực hiện.

Tỉnh đã ban hành Kế hoạch triển khai chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2014-2020 với mục tiêu: Phát triển kinh tế nhanh, bền vững; chuyển dịch và tăng tốc độ phát triển kinh tế theo hướng công nghiệp “xanh”; kiểm soát ô nhiễm môi trường; nâng cao năng lực thích ứng với biến đổi khí hậu; hướng đến một nền kinh tế các-bon thấp, giảm phát thải và tăng lượng hấp thụ khí nhà kính.

Phó chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh, Đặng Huy Hậu phát biểu tại diễn đàn. Ảnh: Huy Khánh

Hiệu quả bước đầu từ chiến lược xanh

Những quyết tâm của tỉnh Quảng Ninh trong việc thực hiện mục tiêu tăng trưởng xanh thời gian qua đã đem lại kết quả bước đầu, thể hiện rõ nét nhất là sự chuyển dịch mạnh mẽ về cơ cấu kinh tế của tỉnh.

Nếu như năm 2011, thu ngân sách từ than chiếm 67% tổng thu ngân sách của tỉnh Quảng Ninh thì đến năm 2014, con số này chỉ còn 47%. Về đóng góp trong GDP, năm 2011, khai thác than là hoạt động kinh tế lớn nhất tại Quảng Ninh chiếm 25% tổng GDP toàn tỉnh, nhưng đến 2014, chỉ còn 18,6% GDP.

Trong khi đó, thu ngân sách từ du lịch lại có bước chuyển dịch tích cực: Năm 2011, thu ngân sách từ du lịch chỉ chiếm 2,4% thì năm 2014 đã tăng lên hơn 2 lần với tỷ lệ là 5,1%. Đóng góp trong GDP của lĩnh vực dịch vụ cũng tăng từ 34% lên 44,2%, bên cạnh đó sản lượng điện trung bình năm đạt trên 15.000 triệu KWh, sản lượng xi măng: 2,405 triệu tấn; clinker đạt 4,7 triệu tấn.

Bên cạnh việc chuyển dịch trong cơ cấu kinh tế, tỉnh Quảng Ninh còn quan tâm đặc biệt đến công tác cải tạo, khắc phục ô nhiễm trong hoạt động sản xuất kinh doanh gây ra như lắp đặt hệ thống quan trắc tự động với 27 trạm, kinh phí 157,2 tỷ đồng xây các trạm xử lý nước thải mỏ, các dự án cải tạo ô nhiễm môi trường Vịnh Hạ Long, tăng cường công tác bảo vệ môi trường Hạ Long.

Đến nay, đã xây dựng 5 trạm xử lý nước thải sinh hoạt và xử lý được 50% lượng nước thải sinh hoạt toàn tỉnh; xây dựng 39 trạm xử lý nước thải mỏ; đã thực hiện cải tạo hoàn nguyên môi trường trên 800 ha bãi thải của các công ty than.

Quảng Ninh quyết tâm chuyển đổi mô hình kinh tế từ "nâu" sang "xanh". Ảnh: Huy Phong

Trong lĩnh vực nông nghiệp đã ban hành chính sách để chuyển từ nền nông nghiệp tự cung, tự cấp, sản xuất theo tập quán, tự phát sang nền nông nghiệp chất lượng cao, an toàn, nền nông nghiệp sản xuất hàng hóa với khoa học công nghệ của các nước tiên tiến, đảm bảo phục vụ nhu cầu tại chỗ và xuất khẩu. Công tác bảo vệ rừng và đa dạng sinh học được quan tâm, đến nay độ che phủ rừng trên địa bàn tỉnh đạt: 53,5%, trong những năm trở lại đây trên địa bàn tỉnh không để xảy ra các vụ cháy rừng quy mô lớn.

Cũng tại diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Nguyễn Thái Lai đề nghị các cấp chính quyền, các ngành, các đoàn thể quần chúng, các tổ chức chính trị xã hội trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh tiếp tục có những hành động thiết thực, góp phần chung tay xây dựng nền kinh tế xanh vì sự phát triển bền vững cho tương lai bằng những hành động cụ thể, thiết thực./.

Lan Hương