Đột phá hạ tầng cảng biển – công nghiệp

Ông David Lewis, Giám đốc điều hành Energy Capital Vietnam (ECV), cho rằng để hiện thực hóa mục tiêu trở thành siêu đô thị quốc tế trong kỷ nguyên số, TP. Hồ Chí Minh cần tập trung vào ba trụ cột hạ tầng: cảng biển, công nghiệp và dịch vụ.

Hiện thành phố sở hữu hệ thống cảng lớn nhất cả nước, xử lý 16 triệu TEU năm 2024, nhưng vẫn đối mặt với thách thức về khả năng tiếp nhận tàu lớn, phát triển vận tải đa phương thức, giảm chi phí logistics và xây dựng hạ tầng thông minh đạt chuẩn quốc tế.

Ông David Lewis gợi mở mô hình cảng POLA (Mỹ) như một ví dụ điển hình về tự động hóa và phát triển bền vững, nơi thiết bị không phát thải, AI quản lý hàng hóa theo thời gian thực và hành lang xanh giúp giảm khí thải. Thành công của POLA dựa trên hợp tác công – tư sâu rộng, thu hút đầu tư lớn và tạo chuỗi cung ứng có khả năng phục hồi cao.

TP. Hồ Chí Minh hoàn toàn có thể áp dụng mô hình này để nâng cấp cảng biển, kết nối với hạ tầng công nghiệp và thúc đẩy xuất khẩu khoáng sản chế biến sang Hoa Kỳ. Các công nghệ như AI dự báo tàu đến hay Digital Twin mô phỏng vận hành sẽ là chìa khóa giúp tối ưu hạ tầng logistics.

Ông Phạm Thái Lai, Tổng Giám đốc Siemens ASEAN và Việt Nam, khẳng định khát vọng trở thành đô thị quốc tế hàng đầu của TP. Hồ Chí Minh “hoàn toàn phù hợp với sứ mệnh của Siemens”. Siemens có thể hỗ trợ thành phố xây dựng “xương sống số” cho hạ tầng đô thị và công nghiệp thông qua Siemens Xcelerator, Industrial AI và Industrial Metaverse, tạo digital twin toàn diện cho tòa nhà thông minh, lưới điện và giao thông, hỗ trợ quy hoạch, bảo trì dự toán và quản lý thời gian thực.

Thủ tướng Chính phủ Việt Nam Phạm Minh Chính tại sự kiện CEO 500 - TEA CONNECT diễn ra chiều ngày 25/11.

Ông Phạm Thái Lai cũng nhấn mạnh công nghệ của Siemens giúp giảm hơn 300.000 tấn CO₂ mỗi ngày, nâng cao hiệu quả năng lượng, tích hợp năng lượng tái tạo và phát triển lưới điện bền vững. Đồng thời, Siemens sẽ tiếp tục đào tạo nhân lực công nghệ cao, chuyển giao tri thức và phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.

Trong lĩnh vực viễn thông – hạ tầng số, ông Hiro Miura, Giám đốc Quốc gia Nokia Việt Nam, nhìn nhận, TP. Hồ Chí Minh cần nền tảng kết nối bảo mật và hiệu suất cao để tiến tới mô hình “Siêu Thành phố Thông minh toàn cầu”.

Do đó, ông Hiro Miura đề xuất ba nhóm giải pháp:

Một là, hạ tầng số hiệu suất cao: cáp quang hóa sâu, 5G độc lập, mạng riêng phục vụ giao thông thông minh, y tế, khu công nghiệp.

Hai là, AI cho quản trị đô thị thời gian thực: dựa trên quan hệ đối tác Nokia – NVIDIA, đưa AI-RAN vào 5G-Advanced và 6G tương lai, giúp tối ưu năng lượng, giảm tắc nghẽn và nâng cao chất lượng dịch vụ công.

Ba là, hợp tác dài hạn và phát triển năng lực địa phương: triển khai hạ tầng 5G, mạng an toàn công cộng và công nghệ đường sắt FRMCS.

Tăng tốc kinh tế số, đào tạo nhân lực và xây dựng nền tảng kết nối mới

Ngoài hạ tầng logistics – công nghiệp, các giải pháp cho kinh tế số, quản trị số và đào tạo nhân lực công nghệ cao cũng được nhiều tập đoàn quốc tế nhấn mạnh.

Ông Jesse Choi, Giám đốc Khu vực ASEAN của Tập đoàn Sunwah, cho biết trong 1–3 năm tới, doanh nghiệp sẽ tập trung vào 3 lĩnh vực chiến lược tại Việt Nam: phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho bán dẫn, AI, robot và xe điện; đầu tư hạ tầng số chiến lược như Trung tâm Dữ liệu Quy mô siêu lớn; thúc đẩy di chuyển xanh trong đô thị.

Để khắc phục thiếu hụt lao động kỹ thuật cho sản xuất công nghệ cao, Sunwah đề xuất phối hợp cùng TP. Hồ Chí Minh xây dựng Trung tâm Đào tạo nghề quốc tế, áp dụng mô hình đào tạo kép “Doanh nghiệp – Nhà trường – Viện nghiên cứu”, gắn lý thuyết với thực hành tại dây chuyền sản xuất, đồng thời đưa thiết bị hiện đại và chuyên gia kỹ thuật vào Việt Nam.

Đối với hạ tầng số, Sunwah xúc tiến dự án Trung tâm dữ liệu siêu lớn sử dụng điện tái tạo, kỳ vọng được hỗ trợ về phân bổ điện ổn định, ưu đãi đầu tư và quy trình phê duyệt phù hợp.

Doanh nghiệp quốc tế hiến kế nâng cấp hạ tầng, tạo động lực tăng trưởng mới cho TP. Hồ Chí Minh.

Trong lĩnh vực di chuyển xanh, Sunwah đề xuất thí điểm khu vực đậu xe eBike dùng chung và cơ chế phê duyệt nhanh cho các dòng xe đạt chuẩn môi trường, đáp ứng nhu cầu tăng trưởng nhanh của thị trường Việt Nam.

Bà Koren Wines, Giám đốc Điều hành khu vực APAC của Xero, khuyến nghị TP. Hồ Chí Minh tiên phong triển khai hóa đơn điện tử liên thông (interoperable e-invoicing) theo tiêu chuẩn quốc tế như Peppol và mô hình PINT. Bà nhấn mạnh, việc này giúp liên kết dữ liệu giữa doanh nghiệp, ngân hàng và cơ quan công quyền trở nên có cấu trúc, đáng tin cậy và có thể đọc tự động, nâng cao minh bạch và hiệu quả vận hành kinh tế số.

Theo bà Wines, khi TP. Hồ Chí Minh dẫn dắt áp dụng chuẩn liên thông trong mua sắm công và giao dịch của doanh nghiệp nhà nước, không chỉ thúc đẩy triển khai hóa đơn điện tử toàn quốc mà còn giúp thành phố trở thành trung tâm quản trị số của ASEAN, phù hợp với Hiệp định Khung Kinh tế số DEFA.

Đối với doanh nghiệp nhỏ, hệ thống hóa đơn điện tử liên thông giúp tăng tốc thanh toán, giảm chi phí hành chính và mở rộng khả năng kết nối thị trường quốc tế, đúng với sứ mệnh mà Xero theo đuổi.

Bà Koren Wines gợi ý, TP. Hồ Chí Minh có thể tích hợp hóa đơn liên thông trong mua sắm công; thúc đẩy hài hòa tiêu chuẩn Peppol và PINT ở cấp quốc gia; tham gia các nhóm công tác ASEAN về thương mại số; hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ tiếp cận công nghệ thông qua truyền thông và hợp tác với các nền tảng số.