Kinh tế toàn cầu tăng trưởng mạnh hơn, nhưng đang trên đà suy yếu trong thập kỷ tới

Hoàng Lê
(TBTCO) - Ngân hàng Thế giới đã nâng dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu năm 2025 lên 2,7% từ mức 2,3%, viện dẫn khả năng phục hồi đáng ngạc nhiên bất chấp việc tăng thuế quan.
aa

Ngân hàng Thế giới cho biết, nền kinh tế toàn cầu dự kiến ​​sẽ tăng trưởng nhanh hơn so với dự báo trước đây bất chấp việc Tổng thống Donald Trump tăng thuế quan, một phần nhờ vào sự bùng nổ đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) của Mỹ, nhưng dù vậy vẫn đang trên đà trải qua thập kỷ yếu nhất trong nửa thế kỷ qua.

Trong báo cáo hai lần một năm về triển vọng kinh tế, các chuyên gia kinh tế của Ngân hàng Thế giới (WB) đã đảo ngược nhiều mức cắt giảm dự báo mà họ đã công bố hồi tháng 6 năm ngoái, khi các mức thuế cao hơn được áp dụng. Giống như các nhà dự báo khác, họ đã bất ngờ trước khả năng thích ứng của nền kinh tế toàn cầu với đợt tăng thuế quan lớn nhất trong một thế kỷ.

“Trước những cú sốc liên tiếp, nền kinh tế toàn cầu đã chứng tỏ khả năng phục hồi đáng kinh ngạc kể từ đại dịch”, Indermit Gill, kinh tế trưởng của Ngân hàng Thế giới, cho biết.

Kinh tế toàn cầu tăng trưởng mạnh hơn, nhưng đang trên đà suy yếu trong thập kỷ tới
Dòng chảy thương mại toàn cầu được thúc đẩy nhờ nhập khẩu thiết bị liên quan đến trí tuệ nhân tạo của Mỹ. Ảnh TL

Các chuyên gia kinh tế của ngân hàng ước tính, nền kinh tế Mỹ đã tăng trưởng 2,1% vào năm ngoái, một kết quả tốt hơn nhiều so với mức tăng trưởng 1,4% mà họ dự kiến ​​vào tháng 6, nhưng vẫn chậm hơn so với năm 2024. Họ đã nâng dự báo tăng trưởng năm nay lên 2,2%, từ mức 1,6% trước đó.

"Việc đầu tư mạnh vào thiết bị và cơ sở hạ tầng liên quan đến trí tuệ nhân tạo đã giúp hỗ trợ tăng trưởng", Ngân hàng Thế giới cho biết.

Các nhà kinh tế của WB cũng đã nâng đánh giá về nền kinh tế toàn cầu, và hiện ước tính nền kinh tế toàn cầu sẽ tăng trưởng 2,7% vào năm 2025, một kết quả khả quan hơn so với mức tăng trưởng 2,3% được dự báo hồi tháng 6, và chỉ yếu hơn một chút so với năm 2024. Tăng trưởng dự kiến ​​sẽ chậm lại ở mức 2,6% trong năm nay, một kết quả khả quan hơn so với dự báo trước đó là 2,4%.

Tăng trưởng có thể yếu hơn dự kiến ​​trong năm nay nếu có một đợt tăng thuế quan mới, giá cổ phiếu giảm mạnh hoặc lợi suất trái phiếu chính phủ tăng vọt do lo ngại của nhà đầu tư về nợ công gia tăng. Tuy nhiên, Ngân hàng Thế giới cho biết tăng trưởng cũng có thể mạnh mẽ hơn nếu sự bùng nổ đầu tư vào trí tuệ nhân tạo lan rộng.

Được thúc đẩy bởi nhập khẩu thiết bị liên quan đến trí tuệ nhân tạo của Mỹ, việc mua trước khi áp thuế và quy mô trả đũa khiêm tốn, dòng chảy thương mại toàn cầu ước tính đã tăng trưởng nhanh hơn dự kiến, đạt mức 3,4%, không thay đổi so với năm 2024. Tuy nhiên, dòng chảy thương mại dự kiến ​​sẽ giảm mạnh trong năm nay khi thuế quan cao hơn gây ra nhiều tác động hơn.

Mặc dù phần lớn sự cải thiện trong tăng trưởng toàn cầu là kết quả của sự phục hồi mạnh mẽ hơn của nền kinh tế Mỹ, nhưng các nền kinh tế lớn khác cũng đã chứng tỏ khả năng phục hồi tốt hơn dự kiến. Ngân hàng Thế giới đã nâng ước tính tăng trưởng kinh tế của Trung Quốc vào năm 2025 lên 4,9% từ mức 4,5%, và dự báo cho năm nay lên 4,4% từ mức 4%.

Các nhà kinh tế ước tính nền kinh tế khu vực đồng Ruro đã tăng trưởng 1,4% vào năm ngoái, so với dự báo tăng trưởng 0,7% hồi tháng 6/2025. Ấn Độ cũng tăng trưởng nhanh hơn nhiều so với dự kiến ​​vào năm ngoái, với ước tính của Ngân hàng Thế giới rằng tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của nước này tăng 7,2%, so với dự báo tăng trưởng 6,3%.

Nhưng trong khi nền kinh tế toàn cầu đã thích ứng với một loạt cú sốc, bao gồm đại dịch Covid-19 và hậu quả từ cuộc xung đột giữa Nga và Ukraine thành công hơn dự kiến, thì những cú sốc lớn đó vẫn tiếp tục ập đến.

Kết quả là, theo Ngân hàng Thế giới, nền kinh tế toàn cầu hiện đang hướng tới thập kỷ tăng trưởng yếu nhất kể từ những năm 1960, trong khi dự báo sản lượng toàn cầu sẽ tăng trưởng 2,7% vào năm 2027.

“Càng ngày, nền kinh tế toàn cầu càng ít có khả năng tạo ra tăng trưởng và dường như càng kiên cường hơn trước những bất ổn về chính sách”, Gill cho biết.

Ngân hàng Thế giới cũng cho biết, tốc độ tăng trưởng toàn cầu chậm chạp sẽ khiến các nền kinh tế đang phát triển gặp nhiều khó khăn hơn trong việc thu hẹp khoảng cách thu nhập với các nền kinh tế phát triển.

Đến cuối năm ngoái, thu nhập bình quân đầu người ở hầu hết các nền kinh tế phát triển đã vượt mức ghi nhận như năm 2019. Tuy nhiên, Ngân hàng Thế giới ước tính thu nhập ở một phần tư các nước đang phát triển vẫn chưa phục hồi về mức trước đại dịch.

Trong khi nhiều nền kinh tế phát triển đã chứng kiến ​​sự suy giảm số lượng lao động do già hóa dân số, nhiều nền kinh tế đang phát triển vẫn cần tìm cách sử dụng lao động một cách hiệu quả cho lực lượng lao động ngày càng tăng.

“Những xu hướng này có thể làm trầm trọng thêm thách thức tạo việc làm mà các nền kinh tế đang phát triển đang phải đối mặt, khi mà 1,2 tỷ thanh niên sẽ bước vào độ tuổi lao động trong thập kỷ tới”, Ngân hàng Thế giới cho biết.

Hoàng Lê

Đọc thêm

ADB công bố gói hỗ trợ tài chính giúp giảm thiểu tác động từ xung đột Trung Đông

ADB công bố gói hỗ trợ tài chính giúp giảm thiểu tác động từ xung đột Trung Đông

(TBTCO) - Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) ngày 24/3 đã công bố gói hỗ trợ tài chính nhằm giúp các quốc gia thành viên đang phát triển (DMC) giảm thiểu các tác động kinh tế và tài chính do xung đột ở Trung Đông gây ra.
Chiến sự tại Iran thu hẹp con đường giảm lãi suất của Fed

Chiến sự tại Iran thu hẹp con đường giảm lãi suất của Fed

(TBTCO) - Xung đột leo thang ở Trung Đông đã thu hẹp con đường giảm lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) trong năm nay, khi giá năng lượng tăng vọt đã tạo ra thêm nhiều bất ổn cho triển vọng kinh tế.
Các ngân hàng trung ương để ngỏ khả năng tăng lãi suất khi giá năng lượng tăng vọt

Các ngân hàng trung ương để ngỏ khả năng tăng lãi suất khi giá năng lượng tăng vọt

(TBTCO) - Sự bất ổn do cuộc chiến giữa Mỹ và Israel với Iran gây ra cho nền kinh tế toàn cầu đã làm lung lay các kế hoạch của các nhà hoạch định chính sách tại các ngân hàng trung ương ở nhiều nơi. Sự thay đổi rõ rệt đang diễn ra tại châu Âu, khi các nhà giao dịch hiện dự đoán các ngân hàng trung ương khu vực này sẽ tăng lãi suất trong năm nay để giải quyết tình trạng lạm phát gia tăng mạnh do giá năng lượng tăng cao.
Fed giữ nguyên lãi suất trong bối cảnh xung đột Trung Đông làm lu mờ triển vọng kinh tế

Fed giữ nguyên lãi suất trong bối cảnh xung đột Trung Đông làm lu mờ triển vọng kinh tế

(TBTCO) - Ngày 18/3 (theo giờ địa phương), Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đã giữ nguyên lãi suất và tạm thời duy trì lộ trình cắt giảm lãi suất trong năm nay khi giá năng lượng tăng cao do xung đột tại Trung Đông đe dọa kéo dài cuộc chiến chống lạm phát nhiều năm của họ.
Fed liên tục hứng chịu những cú sốc mới trong cuộc chiến chống lạm phát kéo dài nhiều năm

Fed liên tục hứng chịu những cú sốc mới trong cuộc chiến chống lạm phát kéo dài nhiều năm

(TBTCO) - Một loạt các vấn đề về nguồn cung đã khiến giá cả tại thị trường lớn nhất thế giới duy trì ở mức cao hơn mục tiêu trong suốt 5 năm qua. Giờ đây, các quan chức Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ phải đưa ra con số cụ thể về tác động của điều này đối với lãi suất.
Đồng đô la Mỹ đã trở lại vị trí dẫn đầu

Đồng đô la Mỹ đã trở lại vị trí dẫn đầu

(TBTCO) - Trong những tuần gần đây, đồng đô la Mỹ đã được hồi phục phần nào, mạnh lên so với tất cả các đồng tiền chính và một lần nữa lấy lại vị thế là tài sản trú ẩn an toàn trong thời kỳ thị trường biến động. Nhưng các nhà phân tích cảnh báo, điều này có thể sẽ không kéo dài lâu.
Tuần từ 16 - 22/3: Một loạt ngân hàng trung ương sẽ quyết định lãi suất sau đợt tăng giá năng lượng

Tuần từ 16 - 22/3: Một loạt ngân hàng trung ương sẽ quyết định lãi suất sau đợt tăng giá năng lượng

(TBTCO) - Các quyết định của các ngân hàng trung ương lớn, bao gồm cả Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), sẽ trở thành tâm điểm chú ý trong tuần tới khi các nhà đầu tư theo dõi phản ứng của các nhà hoạch định chính sách trước sự tăng vọt gần đây của giá dầu và khí đốt do cuộc xung đột đang diễn ra ở Trung Đông.
IEA nhất trí xả 400 triệu thùng dầu dự trữ để giảm giá dầu thô

IEA nhất trí xả 400 triệu thùng dầu dự trữ để giảm giá dầu thô

(TBTCO) - Ngày 11/3, Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) đã nhất trí giải phóng lượng dự trữ dầu mỏ lớn nhất trong lịch sử - 400 triệu thùng dầu từ kho dự trữ chiến lược của các nước thành viên, để giúp xoa dịu cú sốc giá dầu do các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran gây ra.
Xem thêm