PV: Thưa ông, dựa trên những tín hiệu vĩ mô và số liệu sơ bộ tính đến thời điểm này, ông đánh giá thế nào về triển vọng lợi nhuận của doanh nghiệp trong quý III/2025?

Ông Trương Đắc Nguyên: Bức tranh kinh tế quý III ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực, song mức độ lan tỏa vẫn chưa đồng đều giữa các nhóm ngành.

Ông Trương Đắc Nguyên

Về chính sách vĩ mô, các công cụ tiền tệ và tài khóa tiếp tục được duy trì theo hướng hỗ trợ tăng trưởng. Tín dụng 8 tháng năm 2025 tăng 11,82% - mức cao nhất trong vòng 5 năm; trong khi lãi suất cho vay bình quân giảm khoảng 0,6 điểm phần trăm so với cuối năm 2024, giúp giảm chi phí vốn cho doanh nghiệp và kích thích đầu tư. Giải ngân đầu tư công tăng tới 27%, mức cao chưa từng có trong nhiều năm, đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy cầu nội địa ở nhiều lĩnh vực then chốt.

Trên bình diện sản xuất, chỉ số nhà quản trị mua hàng (PMI) duy trì trên 50 điểm trong 3 tháng liên tiếp, cho thấy xu hướng ổn định đang dần quay trở lại, dù tốc độ cải thiện còn chậm.

Điểm sáng lớn nhất trong quý III là tiêu dùng nội địa phục hồi rõ nét. Sức mua tăng trở lại nhờ tâm lý tích cực từ thị trường chứng khoán, bất động sản, cùng các chương trình kích cầu mùa lễ. Nhờ đó, nhiều doanh nghiệp trong các lĩnh vực bán lẻ, thực phẩm và hàng tiêu dùng nhanh đã ghi nhận sự cải thiện về doanh thu.

Tuy nhiên, triển vọng lợi nhuận quý III có sự phân hóa đáng kể. Các nhóm doanh nghiệp ngành ngân hàng, chứng khoán, bất động sản và vật liệu xây dựng... đang giữ vai trò dẫn dắt, nhờ hưởng lợi trực tiếp từ chính sách và dòng vốn. Ngược lại, khu vực doanh nghiệp sản xuất - xuất khẩu, đặc biệt là khối nội địa, vẫn chịu áp lực từ đơn hàng giảm, chi phí đầu vào cao và sức cạnh tranh chưa cải thiện rõ rệt.

Tổng thể, quý III ghi nhận tăng trưởng lợi nhuận tích cực, song chủ yếu tập trung ở các doanh nghiệp lớn, đầu ngành - những đơn vị có khả năng hấp thụ vốn tốt và thích nghi nhanh với biến động môi trường kinh doanh.

Nguồn: Công ty cổ phần Blue Horizon Đồ họa: Phương Anh

PV: Ông có thể phân tích kỹ hơn sự phân hóa trong bức tranh lợi nhuận giữa các nhóm doanh nghiệp?

Ông Trương Đắc Nguyên: Như tôi đã nói ở trên, triển vọng tích cực đang tập trung vào 3 nhóm ngành chính: tiêu dùng nội địa, xây dựng - vật liệu và tài chính.

Đối với nhóm tiêu dùng, sau thời gian dài chỉ tăng trưởng quanh mức 7 - 9%, chỉ số bán lẻ đã bật tăng lên 10,23% trong tháng 8 - mức cao nhất từ đầu năm và tiệm cận ngưỡng 11 - 14% từng ghi nhận trước đại dịch. Đây là dấu hiệu cho thấy, sức mua đang phục hồi thực chất, được hỗ trợ bởi mặt bằng lãi suất thấp, các chương trình khuyến mãi quy mô lớn và tâm lý tiêu dùng tích cực nhờ giá trị tài sản gia tăng.

Nhóm xây dựng và vật liệu đang hưởng lợi rõ rệt từ tiến độ giải ngân đầu tư công. Hàng loạt dự án trọng điểm như Vành đai 3 TP. Hồ Chí Minh, Vành đai 4 Hà Nội, sân bay Long Thành và cao tốc Bắc - Nam giai đoạn 2 đang bước vào giai đoạn thi công cao điểm, kéo theo nhu cầu tiêu thụ thép, xi măng, đá xây dựng... tăng mạnh. Điều này giúp nhiều doanh nghiệp đầu ngành cải thiện đáng kể đơn hàng và biên lợi nhuận. Triển vọng cho nhóm này vẫn khả quan đến năm 2027 - giai đoạn “chạy nước rút” của nhiều dự án hạ tầng lớn.

Trong khi đó, ngành tài chính cũng nổi lên với nhiều điểm sáng. Khối ngân hàng ghi nhận tín dụng tăng trưởng tích cực, hệ số NIM (biên lãi ròng) cải thiện nhờ chi phí vốn giảm. Các công ty chứng khoán được hưởng lợi từ thanh khoản thị trường tăng, còn bất động sản dù vẫn còn thách thức, nhưng đang dần gỡ bỏ áp lực tài chính nhờ dòng tiền rẻ, tạo điều kiện cho một số doanh nghiệp đầu ngành cải thiện kết quả kinh doanh.

Ở chiều ngược lại, khu vực sản xuất - xuất khẩu, đặc biệt là doanh nghiệp nội địa, vẫn đối mặt với khá nhiều thách thức. Đơn hàng xuất khẩu sụt giảm, chi phí đầu vào cao và tình trạng cắt giảm lao động kéo dài cho thấy khu vực này vẫn chịu áp lực lớn trước yêu cầu nâng cao năng lực cạnh tranh và mở rộng thị trường.

PV: Nhìn về quý IV, theo ông, những nhóm ngành nào có triển vọng bứt phá và yếu tố nào sẽ đóng vai trò động lực chính?

Ông Trương Đắc Nguyên: Quý cuối năm thường là giai đoạn cao điểm của nhiều ngành. Theo tôi, những nhóm ngành liên quan trực tiếp đến đầu tư công và xây dựng sẽ tiếp tục hưởng lợi lớn, khi hoạt động giải ngân bước vào giai đoạn tăng tốc. Nhu cầu nguyên vật liệu xây dựng sẽ tăng mạnh, hỗ trợ tích cực cho doanh thu của các doanh nghiệp xây lắp và cung ứng.

Song song với đó, ngành bán lẻ và tiêu dùng sẽ bước vào mùa mua sắm sôi động nhất trong năm. Hiệu ứng lễ - tết cùng với các chương trình kích cầu lớn được kỳ vọng sẽ thúc đẩy mạnh mẽ doanh thu, tạo động lực tăng trưởng lợi nhuận trong quý cuối năm.

Khối ngân hàng cũng có thể ghi nhận một quý với nhiều điểm nhấn. Đây là thời điểm các ngân hàng đẩy mạnh hạch toán, tổng kết dư nợ và thu hồi vốn, nhờ đó lợi nhuận thường tăng vọt vào quý IV. Ngành chứng khoán có thể hạ nhiệt đôi chút so với quý III, nhưng vẫn duy trì được mức tăng trưởng tích cực so với cùng kỳ, góp phần giữ ổn định cho hệ thống tài chính.

Nhìn chung, quý IV/2025 được kỳ vọng sẽ là giai đoạn bứt phá của các nhóm ngành xây dựng, vật liệu, bán lẻ và ngân hàng - những lĩnh vực hưởng lợi trực tiếp từ đầu tư công, nhu cầu tiêu dùng cao điểm và hoạt động tổng kết tài chính cuối năm. Đây sẽ là nền tảng quan trọng giúp nhiều doanh nghiệp đạt được kết quả khả quan, khép lại một năm với bức tranh lợi nhuận tương đối tích cực.

PV: Xin cảm ơn ông!