Công ty Yody Phương Anh sản xuất mỹ phẩm khi chưa được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất. Ảnh: TL.

Vấn nạn nhức nhối

“Dạo” một vòng trên các trang mạng hoặc sàn thương mại điện tử, ta có thể dễ dàng bắt gặp các bài rao bán sản phẩm mỹ phẩm nổi tiếng như Chanel, Gucci, M.A.C, Byphasse Solution Micellaire… nhưng giá bán ra rẻ hơn nhiều lần so với hàng chính hãng. Thậm chí, có thỏi son, hộp kem chỉ vài chục nghìn đồng. Trong vai người mua hàng đặt các câu hỏi thắc mắc về nguồn gốc xuất xứ với người bán, hầu hết câu trả lời nhận lại được chỉ là hàng “xách tay”, hàng “sale” của Hàn Quốc, Nhật Bản, Pháp… mà không có chứng từ hóa đơn chứng minh.

Câu chuyện này đã diễn ra một thời gian dài. Giữa năm 2024, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP. Hà Nội đã khởi tố 3 bị can liên quan đến vụ buôn bán hàng giả là mỹ phẩm, thu giữ số lượng hàng hóa lớn, khoảng 30 tấn. Cuối tháng 7/2024, lực lượng chức năng tỉnh Bắc Giang cũng “phá” một kho hàng online, thu giữ khoảng 70 nghìn sản phẩm mỹ phẩm gồm kem dưỡng da, kem trị nám, sữa rửa mặt, gel tẩy da chết, kem tẩy lông, kem dưỡng tóc, thuốc nhuộm tóc, nước hoa… tổng trị giá khoảng 1 tỷ đồng. Chủ kho hàng thừa nhận toàn bộ số hàng hoá nêu trên do nước ngoài sản xuất, không có hóa đơn chứng từ được mua trôi nổi trên thị trường để bán kiếm lời.

Mới đây, một hãng mỹ phẩm lớn của Pháp là La Roche Posay đã phải đăng tải thông báo rộng rãi trên mạng xã hội, khẳng định ở Việt Nam chỉ có một trang facebook duy nhất, chính hãng có dấu xác nhận chính chủ. Nguyên nhân của bản thông báo này là do quá nhiều tổ chức, cá nhân mạo danh hãng để bán hàng giả khiến người tiêu dùng khiếu nại. Việc này không chỉ gây tổn hại đến kinh tế, làm ảnh hưởng đến uy tín doanh nghiệp làm ăn nghiêm túc mà còn gây hại cho sức khỏe người sử dụng các sản phẩm.

Một số trường hợp khác, các cá nhân tự mua nguyên liệu về sản xuất các loại mỹ phẩm rồi bán ra thị trường mà không xin phép, không đăng ký với các cơ quan chức năng. Một số có đăng ký, có giấy phép sản xuất mỹ phẩm nhưng quá trình sản xuất lại không đảm bảo chất lượng sản phẩm như đã cam kết trong giấy phép.

Gần đây nhất, giữa tuần qua, cơ quan chức năng đã đình chỉ lưu hành, thu hồi và tiêu hủy mỹ phẩm không đạt tiêu chuẩn chất lượng của Công ty TNHH sản xuất thương mại mỹ phẩm Hải Dương, (TP. Hồ Chí Minh). Lý do thu hồi được xác định là mẫu kiểm nghiệm không đạt tiêu chuẩn chất lượng do chứa Propylparaben không có trong thành phần công thức sản phẩm đã được cấp số tiếp nhận Phiếu công bố sản phẩm mỹ phẩm.

Trước đó, đầu tháng 10/2024, Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Thẩm mỹ Yody Phương Anh tự sản xuất hàng loạt các loại mỹ phẩm khi chưa được cấp phép nên bị xử phạt 170 triệu đồng và bị đình chỉ hoạt động sản xuất mỹ phẩm cho đến khi được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất mỹ phẩm theo quy định của pháp luật. Bên cạnh đó, Công ty này còn bị buộc thu hồi và tiêu hủy toàn bộ sản phẩm…

Quy định chặt chẽ hơn các điều kiện kinh doanh

Từ thực tế nhức nhối của vấn nạn này, các đại biểu Quốc hội đã bày tỏ lo ngại về công tác quản lý và đặt câu hỏi với Bộ trưởng Bộ Y tế trong phiên chất vấn tại kỳ họp thứ 8.

Chia sẻ nội dung này, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho biết, theo quy định của pháp luật hiện hành đối với thực phẩm chức năng, cũng như mỹ phẩm, chúng ta quản lý theo cơ chế hậu kiểm.

Theo cơ chế này, tổ chức cá nhân phải chịu trách nhiệm đưa sản phẩm ra thị trường, đăng ký kinh doanh, đơn vị có chức năng kinh doanh mỹ phẩm tiến hành công bố sản phẩm với cơ quan nhà nước có thẩm quyền là Bộ Y tế hoặc là Sở Y tế. Tùy theo từng loại sản phẩm, cơ quan quản lý sẽ tiến hành hậu kiểm và xử lý, xử phạt các tổ chức, cá nhân có vi phạm theo quy định pháp luật về thương mại và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Bộ Công thương cũng trình Chính phủ ban hành các quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động thương mại, sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng cấm. Trong đó, đã có các quy định bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng; có định nghĩa liên quan tới hàng nhập lậu.

Đối với các sản phẩm bán trên website hoặc trên trang thương mại điện tử, tổ chức hội thảo để lừa dối người tiêu dùng đặc biệt là người cao tuổi, Bộ trưởng Bộ Y tế khẳng định, nội dung này cần tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật về quản lý thực phẩm chức năng và mỹ phẩm theo hướng: Quy định chặt chẽ hơn các điều kiện kinh doanh, cũng như tăng các mức xử phạt đối với hành vi vi phạm.