Ngân hàng Nhà nước vừa ban hành Quyết định phê duyệt Đề án “Cơ cấu lại tổng thể hệ thống quỹ tín dụng nhân dân và Ngân hàng Hợp tác xã Việt Nam giai đoạn 2026 - 2030, định hướng đến năm 2045.

Quyết định này thay thế Quyết định số 209/QĐ-NHNN ngày 31/1/2019 của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam về việc phê duyệt Đề án “Củng cố và phát triển hệ thống quỹ tín dụng nhân dân đến năm 2020, định hướng đến năm 2030”.

Ngân hàng Nhà nước giao Cục An toàn hệ thống các tổ chức tín dụng chủ trì, phối hợp với các đơn vị có liên quan xây dựng, trình Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ban hành Kế hoạch hành động giai đoạn 2026 - 2030 để triển khai thực hiện Đề án.

Trên cơ sở tổng kết, đánh giá những kết quả đạt được, khó khăn, vướng mắc trong việc thực hiện Kế hoạch hành động giai đoạn 2026 - 2030, Cục An toàn hệ thống các tổ chức tín dụng đầu mối, phối hợp với các đơn vị có liên quan xây dựng, trình Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ban hành Kế hoạch hành động giai đoạn 2031 - 2045.

Các đơn vị thuộc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, các đơn vị có liên quan có trách nhiệm tổ chức, triển khai thực hiện nghiêm túc, đầy đủ các nhiệm vụ được nêu tại Đề án và Kế hoạch hành động thực hiện Đề án.

Đề án cơ cấu lại tổng thể hệ thống quỹ tín dụng nhân dân và Ngân hàng Hợp tác xã Việt Nam (Co-opBank). Ảnh tư liệu.

Một trong những nội dung đáng chú ý nhất trong Đề án là việc tổ chức, sắp xếp lại hệ thống quỹ tín dụng nhân dân theo địa bàn hoạt động.

Theo đó, Đề án đề ra 6 mục tiêu, yêu cầu khi cơ cấu lại tổng thể hệ thống quỹ tín dụng nhân dân và Ngân hàng Hợp tác xã Việt Nam.

Một là, cơ cấu lại tổng thể hệ thống quỹ tín dụng nhân dân, trong đó, tập trung củng cố, chấn chỉnh hệ thống quỹ tín dụng nhân dân hoạt động theo đúng mục đích, tôn chỉ của loại hình tổ chức tín dụng là hợp tác xã, đảm bảo sự gần gũi, gắn kết, tương trợ lẫn nhau giữa các thành viên, người dân trên địa bàn, chủ yếu gắn với địa bàn nông thôn, huy động và cho vay chủ yếu trong nội bộ thành viên.

Khuyến khích quỹ tín dụng nhân dân tham gia các dự án liên quan tới tài chính xanh và phát triển bền vững.

“Xử lý dứt điểm quỹ tín dụng nhân dân yếu kém đang tồn đọng; hoàn thành thí điểm phá sản quỹ tín dụng nhân dân trước năm 2030” - Đề án nêu rõ.

Hai là, định vị và phát triển hệ thống quỹ tín dụng nhân dân thuộc phân khúc tài chính vi mô trong tổng thể hệ thống tổ chức tín dụng, trở thành một trong các trụ cột chính để thực hiện mục tiêu tài chính toàn diện, phát triển nông nghiệp, nông thôn, chủ yếu phục vụ thành viên, bao gồm cả người nghèo, người thu nhập thấp, hộ kinh doanh cá thể, hợp tác xã, doanh nghiệp siêu nhỏ, doanh nghiệp nhỏ. Co-opBank có trách nhiệm tham gia thẩm định, cấp tín dụng hợp vốn với các quỹ tín dụng nhân dân.

Ba là, nâng cao năng lực tài chính của hệ thống theo lộ trình.

Theo đó, quỹ tín dụng nhân dân hoạt động tại một đơn vị hành chính cấp xã có vốn điều lệ tối thiểu 05 tỷ đồng, quỹ tín dụng nhân dân hoạt động liên xã có vốn điều lệ tối thiểu 10 tỷ đồng vào năm 2030.

Cùng với đó, Ngân hàng Hợp tác xã Việt Nam (Co-opBank) được bổ sung vốn điều lệ từ ngân sách nhà nước, nhận vốn góp từ Ngân hàng Hợp tác xã, hợp tác xã tín dụng nước ngoài đủ năng lực theo quy định của pháp luật, đảm bảo đủ năng lực hỗ trợ toàn hệ thống quỹ tín dụng nhân dân.

Bốn là, tăng cường mạnh mẽ tính liên kết hệ thống làm nền tảng cho sức mạnh, bảo vệ sự an toàn cho hệ thống quỹ tín dụng nhân dân.

“Phát triển Ngân hàng Hợp tác xã Việt Nam thực sự trở thành “ngân hàng của tất cả các quỹ tín dụng nhân dân”, đa năng, hiện đại, hoạt động hiệu quả, đủ năng lực là đơn vị đầu mối liên kết hệ thống, hỗ trợ quỹ tín dụng nhân dân về nhân sự, tài chính, kỹ thuật, điều hòa vốn, thanh khoản, kiểm tra, kiểm toán, chuyển đổi số và bảo đảm an toàn hệ thống quỹ tín dụng nhân dân” - Đề án chỉ rõ.

Co-opBank đầu mối xây dựng hệ sinh thái hỗ trợ toàn diện: (i) xây dựng và chia sẻ các nền tảng chung như công nghệ thông tin, trung tâm dự phòng, an ninh mạng; đào tạo, kiểm toán và cơ chế bảo đảm an toàn hệ thống...; (ii) cung cấp đầy đủ dịch vụ tài chính, ngân hàng (thanh toán, chuyển tiền, tiết kiệm, tín dụng, bảo hiểm,...) đáp ứng nhu cầu của quỹ tín dụng nhân dân, các thành viên, khách hàng của quỹ tín dụng nhân dân.

Năm là, sắp xếp, tổ chức lại các quỹ tín dụng nhân dân đảm bảo không tạo ra cạnh tranh trong nội bộ hệ thống quỹ tín dụng nhân dân (theo hướng giảm số lượng quỹ tín dụng nhân dân), phù hợp với chủ trương của Đảng, Nhà nước về sắp xếp lại đơn vị hành chính cấp xã thông qua sáp nhập, hợp nhất, giải thể, chấm dứt hoạt động,... các quỹ tín dụng nhân dân (kể cả bắt buộc).

Phấn đấu đến năm 2030, hoàn thành xử lý địa bàn đối với 50% quỹ tín dụng nhân dân chịu tác động và hoàn thành toàn bộ việc xử lý địa bàn trước năm 2035 hoặc sớm hơn nếu điều kiện cho phép. Đồng thời, xử lý quỹ tín dụng nhân dân có quy mô quá nhỏ, không có khả năng tồn tại bền vững.

Sáu là, củng cố niềm tin của thành viên và cộng đồng thông qua truyền thông đồng bộ, nhấn mạnh sức mạnh nội tại của từng quỹ tín dụng nhân dân nằm ở sự gắn kết và bảo vệ lẫn nhau trong một hệ thống hợp tác chặt chẽ./.