Quý I/2026, nhiều chỉ tiêu công tác của Chi cục Hải quan khu vực XIV tăng so với cùng kỳ năm 2025. Đáng chú ý, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 1.466,27 triệu USD, tăng 474,46 triệu USD, tương ứng mức tăng 47,84%.

Động lực tăng trưởng không chỉ đến từ quy mô giao dịch mà còn thể hiện ở số lượng doanh nghiệp tham gia. Trong kỳ, có 624 doanh nghiệp thực hiện thủ tục hải quan, tăng 14,70% so với cùng kỳ, tương đương tăng thêm 80 doanh nghiệp.

Ở góc độ địa bàn, Gia Lai tiếp tục giữ vai trò đầu tàu với kim ngạch đạt 1.000,50 triệu USD, chiếm phần lớn tổng kim ngạch toàn khu vực. Đặc biệt, cửa khẩu quốc tế Lệ Thanh ghi nhận mức tăng trưởng đột biến lên tới 579,07%, đạt 300,42 triệu USD. Trong đó, kim ngạch xuất khẩu tăng tới 889,50%. Nguyên nhân chủ yếu đến từ sự xuất hiện của các doanh nghiệp mới tham gia từ cuối năm 2025, với các mặt hàng chủ lực như cà phê và chuối.

Sự bứt phá này cho thấy vai trò ngày càng quan trọng của Lệ Thanh trong chuỗi logistics và giao thương biên giới, đồng thời phản ánh xu hướng dịch chuyển dòng hàng hóa về các cửa khẩu có lợi thế về thủ tục và chi phí.

Bên cạnh đó, cảng Quy Nhơn vẫn duy trì vai trò trung tâm với kim ngạch 700,08 triệu USD, tăng 17,85%. Đây là mức tăng ổn định, phản ánh nền tảng thương mại bền vững, đặc biệt trong lĩnh vực xuất khẩu với các mặt hàng như gỗ, dăm gỗ, linh kiện điện tử và nông sản chế biến.

Về hoạt động nghiệp vụ, tổng số tờ khai đạt 22.300, tăng 29,75% so với cùng kỳ, trong đó tờ khai xuất khẩu chiếm tỷ trọng lớn với 17.257 tờ khai. Sự gia tăng mạnh này không chỉ phản ánh quy mô giao dịch tăng mà còn cho thấy hiệu quả của các hệ thống thông quan tự động như VNACCS/VCIS và VASSCM trong việc rút ngắn thời gian xử lý và nâng cao năng lực giám sát.

Kim ngạch xuất nhập khẩu của Chi cục Hải quan khu vực XIV tăng gần 48% trong quý I/2026. Ảnh: Lạc Nguyên

Chi cục Hải quan khu vực XIV cho biết, trong quý I, mặt hàng xuất khẩu chủ yếu là cà phê nhân, chuối tươi, sản phẩm gỗ, sắn và tinh bột sắn - những mặt hàng nông sản và nguyên liệu thế mạnh. Còn nhập khẩu tập trung vào nguyên liệu sản xuất, máy móc thiết bị và nông sản đầu vào như đậu tương, sắn lát, phản ánh nhu cầu phục vụ sản xuất trong nước.

Không chỉ tăng trưởng về hàng hóa, hoạt động xuất nhập cảnh cũng ghi nhận chuyển biến tích cực. Tổng số phương tiện xuất nhập cảnh đạt 6.831 lượt, tăng 10,96%, trong khi lượng hành khách đạt 30.315 lượt, tăng 1,9%.

Theo Chi cục Hải quan khu vực XIV, trong quý vẫn ghi nhận sự tăng trưởng không đồng đều giữa các địa bàn, đặc biệt là phụ thuộc lớn vào một số mặt hàng và doanh nghiệp mới, có thể tiềm ẩn rủi ro về tính bền vững. Ngoài ra, áp lực quản lý, giám sát cũng gia tăng khi khối lượng tờ khai và kim ngạch tăng nhanh.

Trong bối cảnh đó, Chi cục Hải quan khu vực XIV xác định việc tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, ứng dụng công nghệ và tăng cường kiểm soát rủi ro sẽ là yếu tố then chốt để vừa tạo thuận lợi thương mại, vừa đảm bảo quản lý hiệu quả. Đồng thời, cần có chiến lược thu hút và giữ chân doanh nghiệp lâu dài, tránh tình trạng tăng trưởng mang tính thời điểm./.