Góp ý đối với Dự thảo Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Quản lý thuế, một số ý kiến từ doanh nghiệp cho rằng, cần tiếp tục hoàn thiện quy định theo hướng rõ ràng, khả thi, đồng thời giảm rủi ro tuân thủ và chi phí thực hiện cho người nộp thuế, nhất là trong bối cảnh chuyển đổi số và gia tăng giao dịch trên nền tảng điện tử.
Trao đổi với Báo Tài chính - Đầu tư, bà Nguyễn Thị Thùy Dương - Tổng Giám đốc Công ty TNHH Dịch vụ Tư vấn Thuế Hinh Lam (Công ty Hinh Lam) cho biết, một trong những nội dung cần được rà soát là quy định về khai bổ sung hồ sơ khai thuế.
Bởi dự thảo quy định người nộp thuế phải khai bổ sung trong nhiều trường hợp, kể cả khi đã có kết luận của cơ quan nhà nước hoặc khi người bán bị kết luận có vi phạm về hóa đơn… Song, thực tế cho thấy, đây là nội dung phát sinh nhiều vướng mắc, nhất là trong trường hợp bên mua đã thực hiện giao dịch thực tế, có thanh toán, có hàng hóa, dịch vụ thực nhận nhưng sau đó bên bán bị kết luận vi phạm.
"Nếu quy định không rõ tiêu chí áp dụng sẽ dẫn đến việc rủi ro bị chuyển hoàn toàn sang bên mua, kể cả trong trường hợp bên mua không có lỗi cố ý" - bà Nguyễn Thị Thùy Dương nói.
 |
| Nghị định hướng dẫn Luật Quản lý thuế cần hoàn thiện theo hướng giảm rủi ro cho người nộp thuế. Ảnh minh họa |
Bên cạnh đó, các quy định liên quan đến thủ tục tạm ngừng hoạt động, chấm dứt hiệu lực mã số thuế và khôi phục mã số thuế cũng được cho là khá chặt chẽ. Trong khi thực tế triển khai còn phát sinh vướng mắc do dữ liệu giữa các cơ quan chưa đồng bộ. Điều này dẫn đến kéo dài thời gian xử lý, làm tăng chi phí tuân thủ của người nộp thuế.
Do đó, kiến nghị đặt ra là cần đơn giản hóa hơn nữa thông qua việc xây dựng cơ chế tra cứu, đối chiếu công khai tình trạng nghĩa vụ thuế còn tồn theo từng bước xử lý. Quy định rõ đầu mối xử lý tập trung để tránh việc người nộp thuế phải liên hệ nhiều bộ phận. Có thủ tục xử lý nhanh đối với trường hợp người nộp thuế bị xác định "không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký" nhưng sau đó chứng minh được việc thay đổi địa chỉ hoặc lỗi cập nhật dữ liệu.
Đối với quy định không phải nộp hồ sơ khai thuế khi cơ quan thuế đã có đủ dữ liệu tại dự thảo. Đây được đánh giá là định hướng cải cách tích cực, phù hợp với yêu cầu chuyển đổi số trong quản lý thuế. Tuy nhiên, nếu chỉ quy định mang tính nguyên tắc mà chưa xác định cụ thể các loại hồ sơ được miễn nộp thì hiệu quả thực thi sẽ hạn chế.
Từ đó, doanh nghiệp đề nghị bổ sung quy định cụ thể ngay trong nghị định hoặc phụ lục kèm theo danh mục các hồ sơ khai thuế không phải nộp khi cơ quan thuế đã có đủ dữ liệu. Làm rõ thời điểm áp dụng, cách thức thông báo cho người nộp thuế biết trường hợp của mình thuộc diện không phải nộp hồ sơ. Bổ sung cơ chế xử lý khi dữ liệu giữa các hệ thống chưa thống nhất, tránh phát sinh trách nhiệm bất lợi cho người nộp thuế do lỗi liên thông dữ liệu.
Trong lĩnh vực thương mại điện tử và nền tảng số, đại diện Công ty Hinh Lam cho rằng, nhiều giao dịch trên nền tảng có tính chất phức hợp, khó phân định rõ là hàng hóa hay dịch vụ, hoặc phát sinh đồng thời nhiều yếu tố đi kèm. Nếu áp dụng cơ chế khấu trừ theo tỷ lệ cao nhất trong trường hợp không xác định được bản chất giao dịch thì dễ dẫn đến khấu trừ thừa, làm phát sinh thủ tục điều chỉnh phức tạp.
Do đó, cần rà soát kỹ các quy định về trách nhiệm khấu trừ, kê khai, nộp thay của chủ quản nền tảng thương mại điện tử, nền tảng số có chức năng thanh toán theo hướng bảo đảm tính khả thi trong tổ chức thực hiện. Bổ sung tiêu chí phân loại giao dịch cụ thể và quy định theo hướng giảm rủi ro tuân thủ cho người nộp thuế và đơn vị vận hành nền tảng.
Đối với việc giao dịch bị hủy, trả lại hàng, hoàn tiền trong thương mại điện tử. Dự thảo đã cho phép chủ quản nền tảng bù trừ số thuế đã khấu trừ, nộp thay đối với giao dịch bị hủy hoặc trả lại hàng vào số thuế phải khấu trừ của các giao dịch khác. Tuy nhiên, đây là tình huống xảy ra thường xuyên trong thực tế nhưng lại dễ phát sinh chênh lệch giữa thời điểm ghi nhận doanh thu, thời điểm khấu trừ thuế và thời điểm điều chỉnh. Nếu không có hướng dẫn rõ sẽ dẫn đến sai lệch nghĩa vụ thuế giữa các kỳ kê khai.
"Cơ quan quản lý cần quy định cụ thể hơn về cơ chế điều chỉnh nghĩa vụ thuế đối với các giao dịch bị hủy, trả lại hàng hoặc hoàn tiền, xác định rõ kỳ kê khai được điều chỉnh, cho phép bù trừ thuận tiện, minh bạch giữa số thuế đã khấu trừ với số thuế phải nộp trong các kỳ tiếp theo" - bà Nguyễn Thị Thùy Dương chia sẻ.
Một nội dung khác được nhiều doanh nghiệp quan tâm là quy định về công khai thông tin người nộp thuế trong nhiều trường hợp như trốn thuế, nợ quá hạn … Đây là biện pháp quản lý cần thiết. Tuy nhiên, nếu dữ liệu chưa chính xác hoặc việc công khai thực hiện khi người nộp thuế đang trong quá trình giải trình, khiếu nại thì có thể ảnh hưởng lớn đến uy tín, hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
Theo đó, cần quy định chặt chẽ hơn về trình tự, điều kiện và phạm vi công khai thông tin người nộp thuế. Đồng thời, bổ sung cơ chế tạm hoãn công khai trong trường hợp người nộp thuế đã nộp hồ sơ giải trình, khiếu nại đúng thời hạn. Quy định thời hạn cập nhật, gỡ bỏ hoặc điều chỉnh thông tin ngay sau khi người nộp thuế đã khắc phục vi phạm hoặc được xác định không thuộc trường hợp phải công khai./.
| Hiện nay, thủ tục thuế điện tử phụ thuộc lớn vào hạ tầng kỹ thuật, hệ thống tiếp nhận dữ liệu và các đơn vị trung gian. Trong nhiều trường hợp, người nộp thuế đã thực hiện thao tác đúng hạn nhưng do lỗi kỹ thuật nên hồ sơ không được ghi nhận chính xác, dẫn đến nguy cơ bị xử lý vi phạm không phù hợp. Vì vậy, cần bổ sung rõ hơn quy định về trách nhiệm pháp lý khi phát sinh lỗi hệ thống trong giao dịch điện tử về thuế; xác định rõ giá trị pháp lý của nhật ký điện tử, thông báo tiếp nhận, thông báo lỗi hệ thống. Quy định nguyên tắc không xử phạt đối với trường hợp người nộp thuế đã thực hiện đúng trách nhiệm nhưng lỗi phát sinh từ hệ thống kỹ thuật của cơ quan quản lý hoặc tổ chức trung gian. |
