Lợi nhuận bứt tốc, nhiều nơi giảm lỗ sâu

Nửa đầu năm 2026, lợi nhuận trước thuế của 17/20 doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ đã công bố kết quả kinh doanh khởi sắc rõ rệt, tăng hơn gấp đôi cùng kỳ, song mức độ phân hóa còn lớn, trong khi doanh thu phí bảo hiểm gốc và lợi nhuận từ hoạt động bảo hiểm cốt lõi vẫn suy giảm.

Tuy nhiên, do Manulife, MB Life và TCLife chưa công bố kết quả, còn số liệu của AIA mới là sơ bộ, bức tranh toàn thị trường vẫn chưa hoàn chỉnh.

Xét về quy mô, Prudential dẫn đầu với 2.430 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, tăng 199,4%, tương đương tăng 1.618,4 tỷ đồng so với cùng kỳ, tạo khoảng cách khá xa so với nhóm doanh nghiệp đứng sau. Kết quả này chủ yếu được nâng đỡ bởi hoạt động tài chính, khi lợi nhuận gộp của Prudential trong hoạt động tài chính tăng mạnh 46,2% lên 5.696,7 tỷ đồng.

Thông tin từ Prudential cho thấy, nửa đầu năm, doanh thu đầu tư đạt 6.078 tỷ đồng, trong đó 1.343 tỷ đồng được chia cho khách hàng Quỹ liên kết đơn vị. Trái lại, mảng bảo hiểm chịu sức ép, khi phí bảo hiểm gốc giảm 13,7% xuống 8.441,9 tỷ đồng và lợi nhuận gộp vẫn âm.

Xếp sau Prudential, nhóm có lợi nhuận trước thuế trên 1.000 tỷ đồng còn có: Bảo Việt Nhân thọ đạt 1.811,9 tỷ đồng, tăng 50,5%; Daiichi Life đạt 1.508,7 tỷ đồng, tăng 25,4%; Cathay Life đạt 1.045,6 tỷ đồng, tăng 27,5%.

Như vậy, nhóm dẫn đầu không chỉ duy trì quy mô lợi nhuận lớn, mà đều ghi nhận mức tăng trưởng hai con số trở lên so với cùng kỳ.

Ở nhóm tăng mạnh từ nền thấp, Generali ghi nhận bước cải thiện mạnh, khi chuyển từ lỗ 21,8 tỷ đồng cùng kỳ sang lãi 408,5 tỷ đồng, tương đương kết quả kinh doanh cải thiện hơn 430 tỷ đồng chỉ sau một năm.

Động lực chính giúp lợi nhuận Generali “đảo chiều” đến từ lợi nhuận gộp kinh doanh bảo hiểm tăng 17,7% lên 651,2 tỷ đồng nhờ chi trả bồi thường giảm; trong khi đó, chi phí bán hàng giảm mạnh 41,3% và chi phí quản lý doanh nghiệp giảm 18,5%, qua đó, đưa lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh tăng từ 26,4 tỷ đồng lên 402,8 tỷ đồng. Ngược lại, lợi nhuận gộp tài chính giảm 8,1%, cho thấy cú “đảo chiều” lợi nhuận chủ yếu đến từ cải thiện hiệu quả hoạt động bảo hiểm và tiết giảm chi phí.

Ở chiều ngược lại, một số doanh nghiệp vẫn thua lỗ, dù kết quả đã có sự cải thiện. Sun Life thu hẹp đáng kể mức lỗ trước thuế từ 608,1 tỷ đồng xuống còn 93,1 tỷ đồng. Tuy nhiên, con số này vẫn cần đặt trong bối cảnh lỗ lũy kế 10.272 tỷ đồng sau hơn 10 năm hoạt động, dù vốn chủ sở hữu liên tục được bổ sung, lên 18.909 tỷ đồng.

Bên cạnh đó, Shinhan Life thu hẹp lỗ từ 100,6 tỷ đồng xuống 51,1 tỷ đồng, Phú Hưng Life từ 171 tỷ đồng xuống 159,2 tỷ đồng. Trái chiều, Chubb Life chuyển từ lãi 2,4 tỷ đồng sang lỗ 11 tỷ đồng, trong khi Fubon Life tăng lỗ từ 3 tỷ đồng lên 7,1 tỷ đồng.

Tình trạng thua lỗ kéo dài tại một số doanh nghiệp cũng đặt ra vấn đề về nghĩa vụ thuế, trong bối cảnh cơ quan quản lý nhà nước đang tăng cường rà soát, kiểm tra đối với các doanh nghiệp liên tục kê khai lỗ nhiều năm, không phát sinh thuế phải nộp nhưng vẫn đầu tư mở rộng, tăng vốn; các trường hợp có rủi ro cao về thuế sẽ được đưa vào kế hoạch kiểm tra theo chuyên đề.

Tìm điểm cân bằng, những “điểm sáng” tăng trưởng dần xuất hiện

Trong 6 tháng đầu năm 2026, hoạt động kinh doanh cốt lõi của nhóm doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ chưa hết sức ép, khi doanh thu phí bảo hiểm gốc của 17 doanh nghiệp đã công bố hoặc có số liệu sơ bộ đạt trên 55 nghìn tỷ đồng, giảm 6,4%.

Lợi nhuận trước thuế của 17/20 doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ đã công bố kết quả kinh doanh khởi sắc rõ rệt, nhưng phân hóa sâu. Ảnh minh họa.

Ở nhóm dẫn đầu về quy mô doanh thu phí, Bảo Việt Nhân thọ đạt 16.118,9 tỷ đồng, tiếp tục giữ vị trí cao nhất thị trường. AIA, theo số liệu sơ bộ, đứng tiếp theo với 9.215 tỷ đồng doanh thu phí bảo hiểm.

Hai doanh nghiệp bám đuổi khá sát là Prudential với 8.441,9 tỷ đồng và Daiichi Life với 8.239,7 tỷ đồng, nhưng tạo khoảng cách lớn với nhóm phía sau, khi doanh nghiệp kế tiếp chỉ đạt quanh 2.500 tỷ đồng.

Ở cuối bảng, quy mô doanh thu phí của một số doanh nghiệp còn khá nhỏ, dưới 100 tỷ đồng, gồm MAP Life, Fubon Life và Bảo hiểm FWD Việt Nam - doanh nghiệp “chung tên nhưng khác chủ” với Bảo hiểm nhân thọ FWD Việt Nam.

Top 5 doanh nghiệp dẫn đầu về doanh thu phí bảo hiểm gốc đều ghi nhận đà suy giảm, ngoại trừ Generali nhích nhẹ 0,2%.

Trong đó, Prudential giảm mạnh nhất 13,7%, tương đương 1.340,2 tỷ đồng; Daiichi Life giảm 8,3%; Bảo Việt Nhân thọ giảm 3,3%; AIA theo số liệu sơ bộ cũng giảm 1,6%, tương đương 149 tỷ đồng

Diễn biến này tương đồng với xu hướng chung của toàn thị trường, khi số liệu của Cục Quản lý, giám sát bảo hiểm (Bộ Tài chính) cho thấy, doanh thu phí bảo hiểm nhân thọ toàn thị trường đạt 68,8 nghìn tỷ đồng, giảm 4,5% so với cùng kỳ.

Dù vậy, đà suy giảm đang cho thấy tín hiệu tạo đáy và phục hồi, với nhiều kỳ vọng đưa thị trường từng bước tiến gần hơn tới vùng tăng trưởng dương trong những tháng cuối năm.

Đáng chú ý, lợi nhuận gộp từ hoạt động bảo hiểm nhóm khảo sát giảm khoảng 19%, nhanh hơn đáng kể mức giảm 6,4% của phí bảo hiểm gốc, cho thấy áp lực không chỉ nằm ở quy mô doanh thu, mà còn ở hiệu quả kinh doanh bảo hiểm.

Đơn cử, 4 doanh nghiệp có lợi nhuận gộp từ hoạt động bảo hiểm âm, gồm Prudential âm 824,4 tỷ đồng; Chubb Life âm 117,1 tỷ đồng; MVI âm 87,6 tỷ đồng và FWD Việt Nam âm 2,7 tỷ đồng.

Áp lực lên hoạt động kinh doanh cốt lõi còn thể hiện khi lợi nhuận gộp bảo hiểm suy giảm mạnh hơn doanh thu phí. Điển hình là MVI lỗ gộp 87,6 tỷ đồng, gấp gần 29 lần mức lỗ cùng kỳ (3,1 tỷ đồng); Chubb Life đảo chiều từ lãi gộp 162,4 tỷ đồng sang lỗ.

Bên cạnh đó, Sun Life giảm 37,6% lợi nhuận gộp bảo hiểm, trong khi doanh thu phí bảo hiểm gốc chỉ giảm 11%; Bảo hiểm Nhân thọ FWD giảm lần lượt 18,6% lợi nhuận gộp và 6% doanh thu phí; Daiichi Life cũng giảm 17% lợi nhuận gộp bảo hiểm, cao hơn mức giảm 8,3% của doanh thu phí bảo hiểm gốc./.