Các quỹ bảo hiểm xã hội đóng góp kép cho an sinh và tăng trưởng

Tổng kết dư các quỹ bảo hiểm xã hội đạt trên 1,5 triệu tỷ đồng

Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho biết, việc quản lý, sử dụng các quỹ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp trong năm 2025 tiếp tục được thực hiện chặt chẽ, hiệu quả, an toàn, đúng quy định.

Bộ Tài chính đã ban hành các quy định chuyên ngành quan trọng (như thông tư quy định trình tự, thủ tục giám định bảo hiểm y tế và tạm ứng, thanh quyết toán chi phí khám chữa bệnh bảo hiểm y tế; thông tư quy định quy trình kiểm tra chuyên ngành lĩnh vực bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm y tế...), qua đó hoàn thiện hành lang pháp lý, tạo điều kiện thuận lợi cho Bảo hiểm xã hội Việt Nam trong việc tổ chức thực hiện nhiệm vụ.

Năm 2025, toàn hệ thống Bảo hiểm xã hội Việt Nam đã giải quyết cho gần 9,1 triệu lượt người hưởng chế độ ốm đau, thai sản, dưỡng sức, phục hồi sức khỏe. Ảnh: Đức Thanh

Bám sát chỉ đạo của Bộ Tài chính về nâng cao hiệu quả sử dụng quỹ, phòng chống lạm dụng, trục lợi, Bảo hiểm xã hội Việt Nam thường xuyên rà soát, kiểm soát rủi ro; phối hợp chặt chẽ với ngành y tế và các cơ sở khám chữa bệnh triển khai các giải pháp hiện đại hóa như đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, nâng cao hiệu quả công tác giám định chi phí khám chữa bệnh bảo hiểm y tế… Qua đó, hạn chế tối đa các chi phí bất hợp lý, góp phần vừa đảm bảo quyền lợi hợp pháp của người tham gia bảo hiểm y tế khi đi khám chữa bệnh; vừa ngăn ngừa lạm dụng, trục lợi, giúp tối ưu hóa quỹ bảo hiểm y tế.

Công tác thanh tra, kiểm tra chuyên ngành tiếp tục được tăng cường, kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo đảm quỹ an sinh được quản lý minh bạch, an toàn và đúng mục đích. Chỉ tính riêng số tiền chậm đóng bảo hiểm xã hội của các đơn vị trước thời điểm thanh tra năm 2025 là 745,64 tỷ đồng, trong đó đã thu hồi 407,83 tỷ đồng.

Trong năm 2025, tổng thu, chi các quỹ đạt 1.144.598 tỷ đồng. Trong đó, tổng số thu các quỹ là 616.360 tỷ đồng, vượt 5,9% so với chỉ tiêu Chính phủ giao.

Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho biết, hiện nay, tổng kết dư các quỹ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp đạt trên 1,5 triệu tỷ đồng. Các quỹ bảo hiểm trở thành một quỹ tài chính công ngoài ngân sách có quy mô lớn, đảm bảo nguồn tài chính chi trả chế độ cho người tham gia. Theo đó, trong năm 2025, tổng số chi các quỹ là 528.238 tỷ đồng (bao gồm: quỹ bảo hiểm xã hội là 342.375 tỷ đồng, quỹ bảo hiểm thất nghiệp là 19.415 tỷ đồng, quỹ bảo hiểm y tế là 166.448 tỷ đồng).

Kênh huy động vốn quan trọng thông qua phát hành trái phiếu

Không chỉ bảo đảm nguồn chi trả chế độ cho người tham gia, các quỹ bảo hiểm xã hội còn là kênh huy động vốn thông qua phát hành trái phiếu chính phủ, góp phần tích cực phát triển thị trường vốn tại Việt Nam, giúp ổn định lãi suất và thanh khoản tại thị trường trái phiếu chính phủ, cung ứng nguồn vốn phát triển kinh tế đất nước.

Theo Nghị định số 212/2025/NĐ-CP (có hiệu lực từ ngày 25/7/2025) quy định chi tiết hoạt động đầu tư từ quỹ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, hoạt động đầu tư từ các quỹ này tuân thủ nguyên tắc đầu tư của từng quỹ quy định tại Luật Bảo hiểm xã hội, Luật Bảo hiểm y tế và Luật Việc làm. Việc ưu tiên đầu tư vào trái phiếu chính phủ, nhất là trái phiếu chính phủ dài hạn, do Hội đồng Quản lý Bảo hiểm xã hội quyết định tại phương án đầu tư hằng năm và được xác định bằng tỷ trọng số dư trái phiếu chính phủ so với số dư tổng danh mục đầu tư của Bảo hiểm xã hội Việt Nam.

Cụ thể, danh mục đầu tư tại thị trường trong nước bao gồm các sản phẩm công cụ nợ của Chính phủ, gồm trái phiếu chính phủ, tín phiếu kho bạc, công trái xây dựng Tổ quốc; trái phiếu chính quyền địa phương, trái phiếu được Chính phủ bảo lãnh; tiền gửi tại các ngân hàng thương mại nhà nước và ngân hàng thương mại cổ phần có vốn nhà nước trên 50% vốn điều lệ, không thực hiện đầu tư tại các ngân hàng thương mại đang được kiểm soát đặc biệt; trái phiếu, chứng chỉ tiền gửi của các ngân hàng thương mại nhà nước và ngân hàng thương mại cổ phần có vốn nhà nước trên 50% vốn điều lệ, không thực hiện đầu tư tại các ngân hàng thương mại đang được kiểm soát đặc biệt. Danh mục đầu tư tại thị trường quốc tế là trái phiếu chính phủ.

Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho biết, tỷ lệ đầu tư vào trái phiếu chính phủ đạt trung bình trên 80% tổng số dư đầu tư quỹ đến thời điểm cuối năm 2025. Với cơ cấu đầu tư này, các quỹ bảo hiểm xã hội đã góp phần đáp ứng nhu cầu huy động vốn của ngân sách nhà nước, hỗ trợ Chính phủ trong thực hiện chính sách tài chính vĩ mô, ổn định tài chính quốc gia, cơ cấu lại nợ công, tiết kiệm chi phí vay ODA, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội đất nước.

Trong năm 2026, cùng với các nhiệm vụ phát triển chỉ tiêu người tham gia, Bảo hiểm xã hội Việt Nam đặc biệt chú trọng nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng và đầu tư các quỹ bảo hiểm xã hội, theo mục tiêu mà Hội đồng Quản lý Bảo hiểm xã hội đề ra. Theo đó, thực hiện nghiêm kỷ luật tài chính trong quản lý quỹ. Đồng thời, tiếp tục đa dạng hóa danh mục và cơ cấu đầu tư các quỹ bảo hiểm theo nguyên tắc “an toàn - bền vững - hiệu quả”, chủ động, bảo đảm chi trả kịp thời khi có nhu cầu, đóng góp tích cực vào sự phát triển của thị trường vốn và nền kinh tế đất nước.