Nhiều bộ, địa phương vẫn chậm triển khai

Căn cứ Luật Đầu tư công và các nghị quyết liên quan, Thủ tướng Chính phủ đã giao kế hoạch đầu tư công năm 2025 cho các bộ, cơ quan trung ương và địa phương với tổng mức vốn là 884.585,6 tỷ đồng, gồm 408.858,3 tỷ đồng vốn ngân sách trung ương (trong đó vốn trong nước 384.268,9 tỷ đồng, vốn nước ngoài 24.589,3 tỷ đồng); 475.727,3 tỷ đồng vốn ngân sách địa phương. Trong số này, có trên 24.460 tỷ đồng được bố trí cho các dự án thuộc 3 Chương trình mục tiêu quốc gia.

Cụ thể, ngoài kế hoạch vốn đầu tư công giao từ đầu năm là 825.922,3 tỷ đồng, năm 2025 còn được bổ sung 58.663,3 tỷ đồng, trong đó có 2.498,3 tỷ đồng từ nguồn Chương trình mục tiêu quốc gia; 56.165 tỷ đồng từ nguồn tăng thu ngân sách trung ương năm 2024.

Bên cạnh đó, các địa phương đã chủ động bố trí tăng thêm 141.341 tỷ đồng so với kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao. Đồng thời, kế hoạch vốn từ các năm trước chuyển sang tiếp tục được sử dụng trong năm nay là 64.923,8 tỷ đồng. Theo đó, tổng cộng kế hoạch vốn đầu tư công năm 2025 đến thời điểm báo cáo đã lên tới trên 1 triệu tỷ đồng.

Các bộ, ngành, địa phương cần khẩn trương thực hiện phân bổ kế hoạch vốn đầu tư công năm 2025. Ảnh: ĐỨC THANH

Tính đến ngày 28/8/2025, tổng số vốn đã được phân bổ chi tiết là 987.528 tỷ đồng, trong đó, vốn ngân sách trung ương đã phân bổ trên 370.459 tỷ đồng (vốn trong nước 347.418 tỷ đồng, vốn nước ngoài 23.041,7 tỷ đồng); vốn ngân sách địa phương đã phân bổ trên 617.068 tỷ đồng.

Nếu không tính số vốn địa phương tự bố trí tăng thêm, tỷ lệ phân bổ đạt 95,66% so với kế hoạch được Thủ tướng Chính phủ giao (884.585,6 tỷ đồng).

Tuy nhiên, theo báo cáo từ Bộ Tài chính, hiện còn trên 38.398 tỷ đồng vốn ngân sách trung ương, chiếm 4,34% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, chưa được phân bổ chi tiết, tập trung ở 18 bộ, ngành và 29 địa phương. Trong đó: 1.937,5 tỷ đồng là vốn chưa phân bổ theo kế hoạch đầu năm; 31.764,2 tỷ đồng là vốn giao bổ sung (từ tăng thu ngân sách trung ương và Chương trình mục tiêu quốc gia).

Nguyên nhân chậm phân bổ vốn được báo cáo từ Bộ Tài chính nêu ra bao gồm: Chậm tiếp nhận kế hoạch vốn bổ sung; thay đổi cơ quan chủ quản do thực hiện phân cấp; một số dự án không còn nhu cầu sử dụng vốn hoặc chưa hoàn tất thủ tục; một số dự án cần điều chỉnh mục tiêu, chuyển đổi hình thức đầu tư hoặc bị đình hoãn.

Đề xuất điều chỉnh giảm gần 10.000 tỷ đồng kế hoạch vốn trung ương

Cũng theo báo cáo của Bộ Tài chính, có 18 bộ, cơ quan trung ương và 10 địa phương đề nghị điều chỉnh giảm kế hoạch vốn ngân sách trung ương năm 2025, tổng cộng trên 9.993 tỷ đồng. Trong đó, Chính phủ đã trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, điều chỉnh 4.696,8 tỷ đồng để phân bổ cho các đơn vị khác có nhu cầu (theo Nghị quyết số 124/NQ-CP ngày 8/5/2025). Trên 5.296 tỷ đồng còn lại đang được Bộ Tài chính tổng hợp nhu cầu thực tế để đề xuất điều chỉnh theo đúng quy định pháp luật.

Để bảo đảm giải ngân hết kế hoạch vốn đầu tư công năm 2025, góp phần giữ vững mục tiêu tăng trưởng kinh tế cả năm từ 8% trở lên, Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành, địa phương thực hiện nghiêm túc chỉ đạo tại Nghị quyết số 230/NQ-CP ngày 10/8/2025 và hội nghị trực tuyến Chính phủ với các địa phương.

Trên cơ sở đó, Bộ Tài chính đề xuất các bộ, ngành, địa phương khẩn trương phân bổ chi tiết toàn bộ vốn còn lại (bao gồm vốn giao đầu năm, vốn Chương trình mục tiêu quốc gia, và vốn ngân sách trung ương từ tăng thu) trước ngày 30/9/2025; xây dựng kế hoạch giải ngân cụ thể theo từng tháng, quý, giao trách nhiệm rõ ràng cho từng chủ đầu tư; chủ động tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong triển khai các dự án.

Đặc biệt, Bộ Tài chính đề nghị các bộ, ngành, địa phương báo cáo tiến độ giải ngân thường xuyên, phấn đấu đến hết quý III đạt tối thiểu 60% kế hoạch, và 100% cho cả năm 2025.

Theo ông Dương Bá Đức - Vụ trưởng Vụ Phát triển hạ tầng, Bộ Tài chính, việc hoàn thành phân bổ và giải ngân vốn đầu tư công năm 2025 đúng tiến độ không chỉ là yêu cầu kỹ thuật tài chính, mà còn là nhiệm vụ chính trị cấp thiết trong bối cảnh phục hồi và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. “Sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp, ngành, cùng với giám sát sát sao từ Chính phủ, sẽ là nền tảng bảo đảm hiệu quả sử dụng vốn, nâng cao chất lượng đầu tư công, đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế - xã hội bền vững của đất nước” - ông Đức nhấn mạnh.