Thị trường giảm tốc cuối năm

Bước vào giai đoạn cuối năm, thị trường chứng khoán Việt Nam đang vận động trong trạng thái thận trọng hơn, khi mặt bằng giá đã được đẩy lên đáng kể sau một năm tăng trưởng mạnh. Trong bối cảnh đó, xu hướng phân hóa giữa các nhóm cổ phiếu ngày càng rõ nét, phản ánh sự thay đổi trong khẩu vị rủi ro của nhà đầu tư cũng như quá trình tái cơ cấu dòng tiền nhằm chuẩn bị cho chu kỳ tiếp theo.

Theo ông Đinh Minh Trí - Giám đốc Phân tích, Khối Khách hàng cá nhân, Công ty Chứng khoán Mirae Asset (MAS), khi thị trường tiến về giai đoạn cuối năm, những cổ phiếu đã tăng mạnh trong thời gian qua có thể gặp áp lực trong việc duy trì đà tăng giá. Điều này khiến diễn biến thị trường trở nên chậm lại và chọn lọc hơn so với giai đoạn trước. Ngược lại, một số cổ phiếu vốn hóa lớn, đặc biệt là nhóm bluechip chưa ghi nhận mức tăng tương xứng trong thời gian dài, lại đang xuất hiện những tín hiệu tích cực hơn về dòng tiền.

Định giá thị trường trong 6 tháng vừa qua. Nguồn: Fiintrade.

Ông Trí cho rằng, dòng tiền đang có xu hướng quay trở lại với các doanh nghiệp có nền tảng tài chính vững chắc, khả năng tạo dòng tiền ổn định và chính sách chi trả cổ tức tiền mặt đều đặn. Những cổ phiếu như GAS, Vinamilk, Sabeco hay Bảo Việt được xem là đại diện cho nhóm này. Trong bối cảnh thị trường không còn tăng nóng, sự dịch chuyển của dòng tiền sang các cổ phiếu mang tính phòng thủ và giá trị phản ánh tâm lý thận trọng hơn của nhà đầu tư, đồng thời cho thấy nhu cầu tìm kiếm sự cân bằng giữa tăng trưởng và ổn định.

Dưới góc độ chu kỳ, ông Trí cho biết, thị trường chứng khoán Việt Nam thường hình thành các nhịp tăng vào giai đoạn tháng 12 và kéo dài sang quý I của năm kế tiếp. Dựa trên diễn biến hiện tại, thị trường đang ghi nhận những tín hiệu tích lũy dòng tiền tương đối rõ trong tháng 12. Trên cơ sở đó, kỳ vọng dòng tiền sẽ tiếp tục duy trì và tham gia tích cực hơn trong quý I, qua đó hỗ trợ diễn biến chung của thị trường và tạo điều kiện để nhiều cổ phiếu ghi nhận chuyển biến tích cực trong giai đoạn đầu năm.

Từ góc nhìn dòng tiền trong nước, triển vọng trung hạn của thị trường còn gắn chặt với diễn biến dòng vốn ngoại và các yếu tố vĩ mô bên ngoài. Về trung hạn, chuyên gia từ MAS đánh giá, năm nay là một năm có nhiều yếu tố thuận lợi đối với thị trường chứng khoán.

Trên nền tảng đó, kỳ vọng chỉ số thị trường có thể ghi nhận mức tăng trưởng khoảng 10–15%, tương ứng với triển vọng tăng trưởng lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu của các doanh nghiệp niêm yết. Tuy nhiên, diễn biến của thị trường không chỉ phụ thuộc vào yếu tố nội tại mà còn chịu ảnh hưởng đáng kể từ dòng vốn ngoại và các yếu tố vĩ mô bên ngoài.

Câu chuyện nâng hạng thị trường tiếp tục là một trong những chủ đề được giới đầu tư đặc biệt quan tâm khi hướng tới năm 2026. Nhìn lại năm 2025, áp lực bán ròng của khối ngoại, ước tính khoảng 4 tỷ USD, đã tạo ra những tác động nhất định đến diễn biến thị trường. Dù vậy, theo chuyên gia từ MAS, bức tranh cho năm 2026 được kỳ vọng sẽ tích cực hơn, trong đó chính sách điều hành tỷ giá đóng vai trò quan trọng.

Nền tảng mới cho chu kỳ kế tiếp

Nếu nhìn rộng hơn trên trục chu kỳ dài hạn, bức tranh thị trường cho thấy rõ đặc điểm của giai đoạn tăng tốc đã qua và dấu hiệu chuyển sang pha điều chỉnh cần thiết. PGS.TS Võ Đình Trí – Trường IPAG Business School Paris (Pháp) nhận định, thị trường chứng khoán Việt Nam đã ghi nhận mức tăng rất mạnh trong năm 2025. Trong kịch bản từ nay đến cuối năm không xuất hiện các yếu tố bất thường làm thay đổi xu hướng, mức tăng trưởng của thị trường có thể đạt khoảng 30–35%. So với mức tăng trưởng trung bình dài hạn, đây là con số tương đối cao và phản ánh rõ giai đoạn tăng tốc của chu kỳ hiện tại.

Ảnh minh hoạ.

Tuy nhiên, theo PGS.TS Võ Đình Trí, khi mặt bằng tăng trưởng đã lên mức cao, việc duy trì nhịp tăng với tốc độ như giai đoạn trước sẽ trở nên khó khăn hơn. Để hướng tới tăng trưởng bền vững, thị trường khó tránh khỏi các nhịp điều chỉnh hoặc ít nhất là sự giảm tốc về tốc độ tăng. Những giai đoạn này được xem là cần thiết nhằm giúp thị trường tái cân bằng và củng cố nền tảng cho chu kỳ tiếp theo.

Quá trình giảm tốc thường đi kèm với sự hoán đổi danh mục đầu tư. Theo PGS.TS Võ Đình Trí, với những cổ phiếu đã mang lại tỷ suất sinh lợi vượt kỳ vọng, nhà đầu tư có xu hướng chốt lời và luân chuyển dòng vốn sang các nhóm cổ phiếu hoặc ngành nghề khác. Sự dịch chuyển này không làm thay đổi xu hướng chung của thị trường, mà phản ánh sự điều chỉnh trong cấu trúc dòng tiền khi thị trường bước sang giai đoạn mới.

Trên cơ sở đó, dù chỉ số chứng khoán vẫn có thể duy trì xu hướng tăng, tốc độ tăng trưởng được dự báo sẽ chậm lại so với giai đoạn trước. Sự chậm lại này không đồng nghĩa với đảo chiều, mà là kết quả của quá trình tái phân bổ, giúp thị trường vận động cân bằng và bền vững hơn.

Trong bối cảnh thị trường bước vào pha tái phân bổ và tái định giá, chiến lược lựa chọn nhóm cổ phiếu cho giai đoạn tiếp theo trở nên quan trọng hơn. Về chiến lược đầu tư trong năm 2026, chuyên gia từ MAS cho rằng, cơ hội đang mở ra đối với những nhóm cổ phiếu đã trải qua giai đoạn điều chỉnh sâu trong các tháng 10 và 11/2025, khi thị trường bước vào quá trình tái định giá.

Ở một số nhóm ngành, mặt bằng định giá hiện tại đã về mức thấp so với trung bình, tạo dư địa cho các nhịp tăng mới. Nhóm cổ phiếu chứng khoán được nhắc tới khi nhiều mã đã giảm về vùng định giá dưới hai lần, thậm chí có những mã dưới 1,5 lần, trong khi triển vọng của ngành giai đoạn 2026–2027 vẫn được đánh giá tích cực.

Bên cạnh đó, các cổ phiếu vốn hóa lớn sau thời gian tích lũy cũng đang xuất hiện tín hiệu hồi phục, cho thấy khả năng quay trở lại của dòng tiền. Nhóm bán lẻ cũng được đánh giá đáng chú ý trong bối cảnh sức mua của người tiêu dùng có dấu hiệu cải thiện, qua đó hỗ trợ xu hướng phục hồi của các doanh nghiệp cùng với đà tăng trưởng chung của nền kinh tế.